Edukira joan

Horbourg-Wihr

Horbourg-Wihr
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Rhin Garaia
BarrutiColmareko barrutia
Kantonamenducanton of Andolsheim
Izen ofizialaHorbourg-Wihr
Posta kodea68180
Geografia
Koordenatuak48°04′46″N 7°23′40″E / 48.0794°N 7.3944°E / 48.0794; 7.3944
Mapa
Azalera9,42 km²
Altitudea186 m, 182 m, 190 m eta 187 m
MugakideakColmar, Bischwihr, Andolsheim, Sundhoffen eta Porte-du-Ried
Demografia
Biztanleria6.199 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.352 (%53,8) (%46,2) 2.877 alt_right
Dentsitatea658 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1973ko urtarrilaren 1a
horbourg-wihr.fr

Horbourg-Wihr Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 6.199 biztanle zituen 9,42 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Colmar, Bischwihr, Andolsheim, Sundhoffen eta Porte-du-Ried.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Horbourg-WihrHorbourg-Wihr
Població amb 66560 habitants (2000)Colmar (2,5 km)
Població amb 2227 habitants (2000)Andolsheim (2,7 km)
Població amb 939 habitants (2000)Bischwihr (3,6 km)
Població amb 1304 habitants (2000)Holtzwihr (3,8 km)
Població amb 1182 habitants (2000)Fortschwihr (4,3 km)
Població amb 747 habitants (2000)Wickerschwihr (4,4 km)
Població amb 1939 habitants (2000)Sundhoffen (4,5 km)
Població amb 1652 habitants (2000)Houssen (5,2 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Alsaziako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udazkenean eta neguan; uda beroa eta eguzkitsua; haize ahulak; laino maiz udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 17,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 547 mm-koa da, urtarrilean 7,7 euri-egun eta uztailean 8,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Colmar udalerrian dago, 5,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 558 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,6 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 13an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -22,5 °C-koa da, 1986ko otsailaren 22an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea010002000300040005000600070001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 2.877 gizon, 3.352 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.35
 
95+
 
0.15
1.18
 
90-94
 
1.43
1.84
 
85-89
 
2.33
3.20
 
80-84
 
3.46
5.32
 
75-79
 
4.21
7.16
 
70-74
 
6.98
5.11
 
65-69
 
7.10
6.12
 
60-64
 
6.12
5.87
 
55-59
 
6.15
7.23
 
50-54
 
5.76
5.42
 
45-49
 
5.58
6.05
 
40-44
 
8.68
5.67
 
35-39
 
5.97
6.95
 
30-34
 
6.00
5.01
 
25-29
 
4.80
4.52
 
20-24
 
3.85
4.83
 
15-19
 
6.12
6.33
 
10-14
 
4.80
6.88
 
5-9
 
4.71
4.97
 
0-4
 
5.82
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Horbourg-Wihr udalerrian 6.092 biztanle zeuden eta 2.938 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,07 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 36,8), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

6.092biztanle
2.938elkarbizitza-unitate
2,07lagun elkarbizitza-unitateko
1.827familia
Udalerria
% 22
% 31
% 9
% 37
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.827 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (906). Guraso bakarreko 280 familietatik 231etan ama zen guraso bakarra. 986 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 406k seme-alaba bakarra zuten etxean, 303k bi, eta 132k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 641 bikoteetatik 128tan (% 20,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

906
641
280
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean986
Seme-alaba bat406
Bi seme-alaba303
Hiru seme-alaba110
Lau edo gehiago22

15 urte edo gehiago zituzten 5.245 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 9,7 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 35,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 70,5). 80 urte edo gehiagoko 441 biztanleetatik 383 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 58 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 10
25-39% 16
40-54% 16
55-64% 26
65-79% 26
80 +% 36
Bikotean bizi da
15-24% 13
25-39% 69
40-54% 70
55-64% 64
65-79% 69
80 +% 46

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 42,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,0 izatezko bikotean eta % 7,7 PACS bidez lotuta). % 24,1 ezkongabeak ziren, % 6,9 alargunak eta % 8,4 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 42,9
Ezkongabea% 24,1
Izatezko bikotean% 10,0
Dibortziatuta% 8,4
PACS bidez lotuta% 7,7
Alarguna% 6,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 33,5), enplegatuak (% 19,6), erdi-mailako lanbideak (% 17,0), goi-mailako langileak (% 12,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 33,5) Rhin Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 30,5) gainetik dago. 20 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,7).[9]

Udalerria
% 12
% 17
% 20
% 12
% 34
Rhin Garaia
% 10
% 16
% 15
% 18
% 30
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 3.193 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.948 egoitza nagusi ziren, 70 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 175 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.621), eta apartamentuak gutxi ziren (1.564). Egoitza nagusietatik 1.859 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.044 alokairuan zeuden, 278 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 45 doan lagata.[10]

3.193etxebizitza
2.948egoitza nagusi
1.621etxe
1.564apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.948
Egoitza nagusia (2.948)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (70)Hutsik (175)

Etxe mota

1.621
1.564
Etxea (1.621)Apartamentua (1.564)

Jabetza egoera

1.859
1.044
278
Jabeak (1.859)Alokairuan (1.044)HLM (278)Doan lagata (45)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (1.007).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik100
1919-1945111
1946-1970389
1971-19901.007
1991-2005545
2006-2020704

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.236). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (2.047 etxebizitzatan). 2.441 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.485 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.269tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela63
2 gela432
3 gela588
4 gela628
5 gela edo gehiago1.236

Berogailu mota

2.047
526
245
Gas sarea (2.047)Fuel-olioa (120)Elektrizitatea (526)Gas botila (10)Bestelakoak (245)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.441aparkalekua
1.485ibilgailu 1
1.269ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 3.673 biztanleetatik 3.008 aktibo ziren (% 81,9), horietako 2.799 lanean (% 76,2) eta 210 langabezian (aktiboen % 7,0).

3.67315-64 urteko biztanle
% 81,9aktibo
% 76,2lanean
% 7,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 53,7
25-54 urte% 94,5
55-64 urte% 65,9
Gizonak% 84,4
Emakumeak% 79,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,8
BEPC, brebeta% 16,7
CAP-BEP% 8,1
Batxilergoa% 8,7
Goi-mailako +2% 3,4
Goi-mailako +3/4% 4,0
Goi-mailako +5% 4,9

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

665 ez-aktibotik 256 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 38,5), 209 erretiraturik zeuden (% 31,4) eta 200 bestelako ez-aktibo ziren (% 30,1).

Ez-aktiboak

% 38
% 31
% 30
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 17
% 30
% 30
% 17
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.546 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.799 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.546enplegu udalerrian
% 82,2soldatapeko
% 17,8ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 28.390 eurokoa zen, eta biztanleen % 8 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

28.390 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.620 €
% 8,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 14,1

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 253 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 3 janari enpresak ziren, 6 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 28 eraikuntza enpresak ziren, 60 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 7 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 6 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 14 finantziazio enpresak ziren, 17 higiezinen enpresak ziren, 43 zerbitzu enpresak ziren, 36 administrazio publikoko enpresak ziren eta 19 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 40 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 8 zurginak, 1 iturgina, 5 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 6 ile apaindegiak, 1 jatetxe, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 3 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 18 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 1 liburu denda zen, 2 etxerako tresna dendak, 1 elektrotresna denda zen, 2 altzari dendak, 2 kirol-dendak, 1 drogeria zen eta 3 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Horbourg-Wihr udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 720 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an 3 haur-eskola eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1972ko apirilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Colmar-Inra », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]