Edukira joan

L'Arbresle

Wikipedia, Entziklopedia askea
L'Arbresle
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaRodano
Izen ofizialaL'Arbresle
Posta kodea69210
Geografia
Koordenatuak45°50′08″N 4°37′01″E / 45.8356°N 4.6169°E / 45.8356; 4.6169
Mapa
Azalera3,36 km²
Altitudea212 m, 304 m eta 265 m
MugakideakSaint-Germain-Nuelles, Sain-Bel, Savigny, Bully, Éveux eta Fleurieux-sur-l'Arbresle
Demografia
Biztanleria6.537 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.279 (%50,8) (%49,2) 3.176 alt_right
Dentsitatea1.946 bizt/km²
mairie-larbresle.fr

L'Arbresle Frantziako udalerria da, Rodano departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 6.537 biztanle zituen 3,36 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Saint-Germain-Nuelles, Sain-Bel, Savigny, Bully, Éveux eta Fleurieux-sur-l'Arbresle.

Mapa
L'Arbresle eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
L'ArbresleL'Arbresle
Població amb 973 habitants (2000)Éveux (1,3 km)
Població amb 608 habitants (2000)Nuelles (1,5 km)
Població amb 2003 habitants (2000)Bully (3,1 km)
Població amb 2153 habitants (2000)Sain-Bel (3,3 km)
Població amb 1917 habitants (2000)Savigny (3,9 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,8 °C-koa da, 17,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 741 mm-koa da, urtarrilean 9,1 euri-egun eta uztailean 6,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Le_Breuil_(Rodano) udalerrian dago, 7,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 749,8 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,2 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 13an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21,3 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea010002000300040005000600070001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 3.176 gizon, 3.279 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.46
1.42
 
90-94
 
1.37
2.20
 
85-89
 
2.74
2.36
 
80-84
 
2.90
2.20
 
75-79
 
3.20
3.78
 
70-74
 
4.27
4.09
 
65-69
 
5.18
4.88
 
60-64
 
6.25
6.74
 
55-59
 
6.68
6.61
 
50-54
 
6.68
5.82
 
45-49
 
6.98
6.14
 
40-44
 
5.64
7.68
 
35-39
 
6.83
6.77
 
30-34
 
6.25
6.30
 
25-29
 
5.18
8.00
 
20-24
 
6.10
8.31
 
15-19
 
4.42
5.20
 
10-14
 
7.14
6.45
 
5-9
 
6.83
5.04
 
0-4
 
4.88
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, L'Arbresle udalerrian 6.358 biztanle zeuden eta 2.959 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,15 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,2), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

6.358biztanle
2.959elkarbizitza-unitate
2,15lagun elkarbizitza-unitateko
1.739familia
Udalerria
% 24
% 24
% 11
% 40
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.739 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (707). Guraso bakarreko 328 familietatik 258etan ama zen guraso bakarra. 808 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 379k seme-alaba bakarra zuten etxean, 375k bi, eta 177k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 704 bikoteetatik 74tan (% 10,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

707
704
328
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean808
Seme-alaba bat379
Bi seme-alaba375
Hiru seme-alaba123
Lau edo gehiago54

15 urte edo gehiago zituzten 5.348 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 9,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 47,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 67,2). 80 urte edo gehiagoko 406 biztanleetatik 343 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 63 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 9
25-39% 19
40-54% 17
55-64% 25
65-79% 34
80 +% 47
Bikotean bizi da
15-24% 15
25-39% 65
40-54% 67
55-64% 65
65-79% 59
80 +% 35

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 38,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,4 izatezko bikotean eta % 7,7 PACS bidez lotuta). % 29,1 ezkongabeak ziren, % 7,0 alargunak eta % 8,0 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 38,9
Ezkongabea% 29,1
Izatezko bikotean% 9,4
Dibortziatuta% 8,0
PACS bidez lotuta% 7,7
Alarguna% 7,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,7), erdi-mailako lanbideak (% 18,3), enplegatuak (% 18,2), eskulangileak (% 14,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,7) Rodano departamenduko batez bestekoaren (% 24,7) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,2).[9]

Udalerria
% 11
% 18
% 18
% 15
% 28
Rodano
% 20
% 17
% 15
% 11
% 25
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 3.419 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.965 egoitza nagusi ziren, 57 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 396 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (2.093), etxeak baino gehiago (1.259). Egoitza nagusietatik 1.525 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.377 alokairuan zeuden, 585 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 64 doan lagata.[10]

3.419etxebizitza
2.965egoitza nagusi
1.259etxe
2.093apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.965
396
Egoitza nagusia (2.965)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (57)Hutsik (396)

Etxe mota

1.259
2.093
Etxea (1.259)Apartamentua (2.093)

Jabetza egoera

1.525
1.377
585
Jabeak (1.525)Alokairuan (1.377)HLM (585)Doan lagata (64)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (894).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik315
1919-1945195
1946-1970446
1971-1990894
1991-2005503
2006-2020588

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (906). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (1.395 etxebizitzatan). 1.843 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.512 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 998tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela117
2 gela433
3 gela728
4 gela780
5 gela edo gehiago906

Berogailu mota

1.395
1.245
Gas sarea (1.395)Fuel-olioa (87)Elektrizitatea (1.245)Gas botila (29)Bestelakoak (209)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.843aparkalekua
1.512ibilgailu 1
998ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 4.140 biztanleetatik 3.185 aktibo ziren (% 76,9), horietako 2.892 lanean (% 69,9) eta 293 langabezian (aktiboen % 9,2).

4.14015-64 urteko biztanle
% 76,9aktibo
% 69,9lanean
% 9,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 47,0
25-54 urte% 91,6
55-64 urte% 62,0
Gizonak% 79,5
Emakumeak% 74,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,8
BEPC, brebeta% 20,7
CAP-BEP% 10,2
Batxilergoa% 8,9
Goi-mailako +2% 6,7
Goi-mailako +3/4% 7,2
Goi-mailako +5% 4,8

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 9,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

955 ez-aktibotik 398 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 41,7), 221 erretiraturik zeuden (% 23,1) eta 337 bestelako ez-aktibo ziren (% 35,3).

Ez-aktiboak

% 42
% 23
% 35
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 17
% 29
% 28
% 21
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 3.307 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.892 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

3.307enplegu udalerrian
% 85,3soldatapeko
% 14,7ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.420 eurokoa zen, eta biztanleen % 15 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

26.420 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.500 €
% 15,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 16,3

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 430 komertzioetatik, 8 erauzte enpresak ziren, 10 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 12 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 29 eraikuntza enpresak ziren, 115 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 14 garraio enpresak ziren, 25 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 8 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 21 finantziazio enpresak ziren, 17 higiezinen enpresak ziren, 56 zerbitzu enpresak ziren, 81 administrazio publikoko enpresak ziren eta 31 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 109 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 11 banku bulegoak, 2 funerariak, 8 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 4 autoeskolak, 5 igeltseroak, 5 margolariak, 7 zurginak, 4 iturginak, 5 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 10 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 7 aldi baterako lan enpresak, 17 jatetxeak, 7 higiezinen agentziak, 4 tintoreriak eta 5 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 55 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 supermerkatua zen, 1 brikolaje denda handia zen, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 6 okindegiak, 3 harategiak, 2 liburu dendak, 16 arropa dendak, 4 etxerako tresna dendak, 4 zapata-dendak, 2 altzari dendak, 1 kirol-denda zen, 2 drogeria, 3 lurrin-dendak, 2 bitxi-dendak eta 4 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean L'Arbresle udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, 3 psikiatriko, 3 botika eta 2 anbulantzia zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. L'Arbresle udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.219 ikasle zeuden eta lizeo teknologikoetan 272.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1972ko urtarrilaren 1an eta 2021ko abenduaren 31an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Le Breuil », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=L%27Arbresle&oldid=11329889"(e)tik eskuratuta