Laiz
| Laiz | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frantziako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Herrialdea | |||||||||||
| Eskualdea Departamendua Barrutia Kantoia | Auvernia-Rodano-Alpeak Ain | ||||||||||
| Izen ofiziala | Laiz | ||||||||||
| Posta kodea | 01290 | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 46°14′54″N 4°53′20″E / 46.2483°N 4.8889°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 10,31 km² | ||||||||||
| Altitudea | 173 m, 210 m eta 186 m | ||||||||||
| Mugakideak | Biziat, Cruzilles-lès-Mépillat, Grièges, Pont-de-Veyle, Saint-André-d'Huiriat eta Saint-Jean-sur-Veyle | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 1.293 (2023ko urtarrilaren 1a) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 125 bizt/km² | ||||||||||
| mairie.laiz.free.fr eta laiz.fr | |||||||||||
Laiz Ain departamenduko udalerria da, Frantziako Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.293 biztanle zituen 10,31 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Biziat, Cruzilles-lès-Mépillat, Grièges, Pont-de-Veyle, Saint-André-d'Huiriat eta Saint-Jean-sur-Veyle.
Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinentalaren eta mendiko klimaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Borgoina eta Saonako haranako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi ona (1900 ordu/urte), uda beroa (18,5 °C); aire lehorra udaberrian eta udan, haize ahulak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].
1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,1 °C-koa da, 2,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 883 mm-koa da, urtarrilean 10,1 euri-egun eta uztailean 7,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Charnay-lès-Mâcon udalerrian dago, 8,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 833,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,8 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 13an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21,4 °C-koa da, 1956ko otsailaren 15an lortua[oh 1][5].
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 680 gizon, 625 emakume | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6]. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hazkunde begetatiboa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Familiak eta etxeguneak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, Laiz udalerrian 1.300 biztanle zeuden eta 563 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,31 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 30,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 30,0 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[8]
Udalerrian 394 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (172). Guraso bakarreko 50 familietatik 35etan ama zen guraso bakarra. 197 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 75k seme-alaba bakarra zuten etxean, 89k bi, eta 34k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 172 bikoteetatik 20tan (% 11,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[8]
15 urte edo gehiago zituzten 1.054 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,7 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 47,9. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 83,0).[8]
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 49,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 19,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,3 izatezko bikotean eta % 8,8 PACS bidez lotuta). % 19,5 ezkongabeak ziren, % 5,0 alargunak eta % 6,5 dibortziatuak.[8]
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,6), erdi-mailako lanbideak (% 22,2), eskulangileak (% 20,4), enplegatuak (% 14,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,6) Ain departamenduko batez bestekoaren (% 28,2) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[8]
Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, udalerrian 594 etxebizitza zeuden. Horietatik 559 egoitza nagusi ziren, 1 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 34 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (504), eta apartamentuak gutxi ziren (90). Egoitza nagusietatik 412 beren jabearen bizilekuak ziren, 136 alokairuan zeuden, 68 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 10 doan lagata.[9]
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 2006-2020 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (157).[9]
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (308). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (252 etxebizitzatan). 478 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 229 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 308tan bi edo gehiago.[9]
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
Taula osoa: etxebizitzak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 774 biztanleetatik 633 aktibo ziren (% 81,8), horietako 592 lanean (% 76,5) eta 41 langabezian (aktiboen % 6,5).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
141 ez-aktibotik 56 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 39,7), 59 erretiraturik zeuden (% 41,8) eta 25 bestelako ez-aktibo ziren (% 17,7).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria[oh 3]
Udalerrian 331 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 592 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 28.140 eurokoa zen.
Departamenduarekiko konparaketa xehea |
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 72,0, ez-soldatapekoen errenta % 3,5, langabezia-sariak % 2,2. |
Kultura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Estazioko erregistroak 1943ko otsailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
- ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
- ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
- ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:..
- ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:..
- ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
- ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
- 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Mâcon », fiche climatologique. .
- ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
- ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
- 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Frantziako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

