Edukira joan

Mornant

Mornant
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaRodano
Izen ofizialaMornant
Posta kodea69440
Geografia
Koordenatuak45°37′08″N 4°40′20″E / 45.6189°N 4.6722°E / 45.6189; 4.6722
Mapa
Azalera15,76 km²
Altitudea287 m, 471 m eta 363 m
MugakideakSaint-Laurent-d'Agny, Chaussan, Chabanière eta Beauvallon
Demografia
Biztanleria6.282 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.279 (%52,3) (%47,7) 2.987 alt_right
Dentsitatea399 bizt/km²
ville-mornant.fr

Mornant Frantziako udalerria da, Rodano departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 6.282 biztanle zituen 15,76 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Saint-Laurent-d'Agny, Chaussan, Chabanière eta Beauvallon.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MornantMornant
Població amb 681 habitants (2000)Saint-Sorlin (2,5 km)
Població amb 949 habitants (2000)Chaussan (3,0 km)
Població amb 1997 habitants (2000)Taluyers (4,4 km)
Població amb 1203 habitants (2000)Chassagny (5,0 km)
Població amb 1077 habitants (2000)Rontalon (5,5 km)
Població amb 2182 habitants (2000)Orliénas (5,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,7 °C-koa da, 17,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 810 mm-koa da, urtarrilean 9,1 euri-egun eta uztailean 6,4 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 758,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,7 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -18,1 °C-koa da, 1956ko otsailaren 10an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea10002000300040005000600070001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 2.987 gizon, 3.279 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.46
1.04
 
90-94
 
0.61
1.21
 
85-89
 
1.71
3.08
 
80-84
 
4.39
3.28
 
75-79
 
3.78
6.19
 
70-74
 
5.95
7.53
 
65-69
 
8.14
7.00
 
60-64
 
7.01
6.43
 
55-59
 
7.96
6.56
 
50-54
 
6.95
8.47
 
45-49
 
8.45
4.95
 
40-44
 
5.55
7.10
 
35-39
 
6.34
4.18
 
30-34
 
3.48
4.39
 
25-29
 
2.78
5.99
 
20-24
 
3.48
6.90
 
15-19
 
5.70
5.26
 
10-14
 
5.79
7.33
 
5-9
 
5.49
3.11
 
0-4
 
5.98
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Mornant udalerrian 6.130 biztanle zeuden eta 2.748 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,23 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 32,8), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

6.130biztanle
2.748elkarbizitza-unitate
2,23lagun elkarbizitza-unitateko
1.822familia
Udalerria
% 29
% 29
% 8
% 33
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.822 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (798). Guraso bakarreko 230 familietatik 189etan ama zen guraso bakarra. 884 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 389k seme-alaba bakarra zuten etxean, 427k bi, eta 121k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 794 bikoteetatik 77tan (% 9,7) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

798
794
230
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean884
Seme-alaba bat389
Bi seme-alaba427
Hiru seme-alaba108
Lau edo gehiago13

15 urte edo gehiago zituzten 5.219 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 37,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 75,6). 80 urte edo gehiagoko 428 biztanleetatik 351 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 77 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 12
40-54% 13
55-64% 21
65-79% 25
80 +% 38
Bikotean bizi da
15-24% 7
25-39% 76
40-54% 74
55-64% 71
65-79% 73
80 +% 51

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,3 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,5 izatezko bikotean eta % 6,8 PACS bidez lotuta). % 22,0 ezkongabeak ziren, % 6,6 alargunak eta % 7,7 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 47,4
Ezkongabea% 22,0
Izatezko bikotean% 9,5
Dibortziatuta% 7,7
PACS bidez lotuta% 6,8
Alarguna% 6,6

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 35,3), erdi-mailako lanbideak (% 19,0), enplegatuak (% 15,6), goi-mailako langileak (% 14,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 35,3) Rodano departamenduko batez bestekoaren (% 24,7) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,4).[9]

Udalerria
% 14
% 19
% 16
% 35
Rodano
% 20
% 17
% 15
% 11
% 25
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.931 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.749 egoitza nagusi ziren, 38 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 144 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.837), eta apartamentuak gutxi ziren (1.085). Egoitza nagusietatik 1.786 beren jabearen bizilekuak ziren, 892 alokairuan zeuden, 242 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 71 doan lagata.[10]

2.931etxebizitza
2.749egoitza nagusi
1.837etxe
1.085apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.749
Egoitza nagusia (2.749)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (38)Hutsik (144)

Etxe mota

1.837
1.085
Etxea (1.837)Apartamentua (1.085)

Jabetza egoera

1.786
892
242
Jabeak (1.786)Alokairuan (892)HLM (242)Doan lagata (71)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (732).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik352
1919-1945138
1946-1970239
1971-1990732
1991-2005566
2006-2020722

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.123). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (1.238 etxebizitzatan). 2.174 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.234 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.327tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela32
2 gela323
3 gela567
4 gela704
5 gela edo gehiago1.123

Berogailu mota

1.238
920
336
Gas sarea (1.238)Fuel-olioa (216)Elektrizitatea (920)Gas botila (39)Bestelakoak (336)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.174aparkalekua
1.234ibilgailu 1
1.327ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 3.739 biztanleetatik 2.927 aktibo ziren (% 78,3), horietako 2.743 lanean (% 73,4) eta 184 langabezian (aktiboen % 6,3).

3.73915-64 urteko biztanle
% 78,3aktibo
% 73,4lanean
% 6,3langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 39,4
25-54 urte% 94,8
55-64 urte% 63,0
Gizonak% 79,2
Emakumeak% 77,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 13,0
BEPC, brebeta% 3,5
CAP-BEP% 8,5
Batxilergoa% 6,8
Goi-mailako +2% 4,8
Goi-mailako +3/4% 4,5
Goi-mailako +5% 4,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,3). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

811 ez-aktibotik 383 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 47,2), 241 erretiraturik zeuden (% 29,7) eta 187 bestelako ez-aktibo ziren (% 23,1).

Ez-aktiboak

% 47
% 30
% 23
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 24
% 31
% 25
% 11
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 3.068 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.743 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

3.068enplegu udalerrian
% 83,6soldatapeko
% 16,4ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 30.490 eurokoa zen, eta biztanleen % 6 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

30.490 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.500 €
% 6,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 16,3

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 383 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 6 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 25 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 58 eraikuntza enpresak ziren, 80 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 17 garraio enpresak ziren, 10 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 8 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 17 finantziazio enpresak ziren, 23 higiezinen enpresak ziren, 55 zerbitzu enpresak ziren, 49 administrazio publikoko enpresak ziren eta 25 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 91 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 6 banku bulegoak, 9 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 autoeskolak, 5 igeltseroak, 7 margolariak, 8 zurginak, 12 iturginak, 11 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 6 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 5 jatetxeak, 10 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 3 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 25 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 2 harategiak, 2 liburu dendak, 2 arropa dendak, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 2 altzari dendak, 1 kirol-denda zen, 3 drogeria, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Mornant udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 736 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.

2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Mornant udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 974 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 1930ko azaroaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Mornant », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]