Edukira joan

Tesson (Itsas Charente)

Tesson
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Itsas Charente
BarrutiSainteseko barrutia
Kantonamenducanton of Gémozac
Izen ofizialaTesson
Posta kodea17460
Geografia
Koordenatuak45°37′55″N 0°39′11″W / 45.6319°N 0.6531°W / 45.6319; -0.6531
Mapa
Azalera12,13 km²
Altitudea34 m, 58 m eta 44 m
MugakideakBerneuil, Préguillac, Rioux, Saint-Simon-de-Pellouaille, Thénac eta Villars-en-Pons
Demografia
Biztanleria1.148 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 519 (%45,4) (%54,6) 624 alt_right
Dentsitatea95 bizt/km²
mairie-tesson.fr

Tesson Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.148 biztanle zituen 12,13 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Berneuil, Préguillac, Rioux, Saint-Simon-de-Pellouaille, Thénac eta Villars-en-Pons.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
TessonTesson
Població amb 1531 habitants (2000)Thénac (4,0 km)
Població amb 969 habitants (2000)Berneuil (4,2 km)
Població amb 891 habitants (2000)Rioux (4,5 km)
Població amb 407 habitants (2000)Préguillac (5,0 km)
Població amb 562 habitants (2000)Saint-Léger (5,6 km)
Població amb 301 habitants (2000)La Jard (5,8 km)
Població amb 1163 habitants (2000)Chermignac (5,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csb motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda epel eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,7 °C-koa da, 1,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 904 mm-koa da, urtarrilean 12,1 euri-egun eta uztailean 6,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saintes udalerrian dago, 14,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 907,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,1 °C-koa da, 2022ko uztailaren 18an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19 °C-koa da, 1956ko otsailaren 15an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea5006007008009001000110012001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 624 gizon, 519 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.77
0.00
 
90-94
 
0.77
3.69
 
85-89
 
2.50
0.80
 
80-84
 
3.66
2.88
 
75-79
 
5.20
6.57
 
70-74
 
6.17
6.89
 
65-69
 
7.13
9.94
 
60-64
 
13.49
7.53
 
55-59
 
8.29
12.50
 
50-54
 
15.41
5.77
 
45-49
 
2.12
6.41
 
40-44
 
7.71
4.65
 
35-39
 
4.05
5.29
 
30-34
 
2.12
4.97
 
25-29
 
0.96
4.81
 
20-24
 
3.08
5.93
 
15-19
 
5.20
6.09
 
10-14
 
4.24
0.80
 
5-9
 
6.17
4.49
 
0-4
 
0.96
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Tesson udalerrian 1.148 biztanle zeuden eta 522 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,20 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 33,1). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 30,3 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

1.148biztanle
522elkarbizitza-unitate
2,20lagun elkarbizitza-unitateko
354familia
Udalerria
% 28
% 33
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 354 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (173). Guraso bakarreko 34 familietatik 19etan ama zen guraso bakarra. 222 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 65k seme-alaba bakarra zuten etxean, 51k bi, eta 16k hiru edo gehiago.[9]

173
147
34
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean222
Seme-alaba bat65
Bi seme-alaba51
Hiru seme-alaba11
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 982 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 3,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 32,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 76,2).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 16
40-54% 13
55-64% 18
65-79% 21
80 +% 33
Bikotean bizi da
15-24% 9
25-39% 69
40-54% 76
55-64% 76
65-79% 76
80 +% 56

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 48,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 19,0 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,1 izatezko bikotean eta % 7,9 PACS bidez lotuta). % 21,6 ezkongabeak ziren, % 5,5 alargunak eta % 5,6 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 48,2
Ezkongabea% 21,6
Izatezko bikotean% 11,1
PACS bidez lotuta% 7,9
Dibortziatuta% 5,6
Alarguna% 5,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 36,6), erdi-mailako lanbideak (% 17,0), eskulangileak (% 15,9), enplegatuak (% 12,8). Talde nagusia (erretiratuak, % 36,6) Itsas Charente departamenduko batez bestekoaren (% 40,0) azpitik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,0).[9]

Udalerria
% 11
% 17
% 13
% 16
% 37
Itsas Charente
% 8
% 13
% 15
% 12
% 40
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 590 etxebizitza zeuden. Horietatik 528 egoitza nagusi ziren, 25 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 37 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (566), eta apartamentuak gutxi ziren (23). Egoitza nagusietatik 388 beren jabearen bizilekuak ziren, 130 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 11 doan lagata.[10]

590etxebizitza
528egoitza nagusi
566etxe
23apartamentu

Etxebizitza multzoa

528
Egoitza nagusia (528)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (25)Hutsik (37)

Etxe mota

566
Etxea (566)Apartamentua (23)

Jabetza egoera

388
130
Jabeak (388)Alokairuan (130)Doan lagata (11)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 2006-2020 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (118).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik86
1919-194532
1946-197049
1971-1990106
1991-2005100
2006-2020118

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (283). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (325 etxebizitzatan). 457 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 239 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 269tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela13
3 gela52
4 gela180
5 gela edo gehiago283

Berogailu mota

53
325
131
Gas sarea (2)Fuel-olioa (53)Elektrizitatea (325)Gas botila (17)Bestelakoak (131)

Aparkalekua eta ibilgailuak

457aparkalekua
239ibilgailu 1
269ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 684 biztanleetatik 536 aktibo ziren (% 78,4), horietako 493 lanean (% 72,1) eta 43 langabezian (aktiboen % 8,0).

68415-64 urteko biztanle
% 78,4aktibo
% 72,1lanean
% 8,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 46,9
25-54 urte% 93,7
55-64 urte% 56,2
Gizonak% 80,2
Emakumeak% 76,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 27,3
BEPC, brebeta% 3,3
CAP-BEP% 9,0
Batxilergoa% 5,6
Goi-mailako +2% 9,3
Goi-mailako +3/4% 3,2
Goi-mailako +5% 3,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

148 ez-aktibotik 43 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 29,1), 61 erretiraturik zeuden (% 41,2) eta 44 bestelako ez-aktibo ziren (% 29,7).

Ez-aktiboak

% 29
% 41
% 30
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 14
% 28
% 22
% 29
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 144 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 493 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

144enplegu udalerrian
% 70,8soldatapeko
% 29,2ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.990 eurokoa zen.

25.990 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.710 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 35 komertzioetatik, 6 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 10 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 autoeskolak, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.[12]

2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 harategia zen.[13]

2000. urtean Tesson udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 675 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1916ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saintes », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]