Edukira joan

Varès

Varès
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Lot eta Garona
Izen ofizialaVarès
Posta kodea47400
Geografia
Koordenatuak44°25′42″N 0°21′20″E / 44.4283°N 0.3556°E / 44.4283; 0.3556
Mapa
Azalera16,79 km²
Altitudea40 m, 35 m, 137 m eta 71 m
MugakideakHautesvignes, Fauillet, Gontaud-de-Nogaret, Grateloup-Saint-Gayrand, Tonneins eta Verteuil-d'Agenais
Demografia
Biztanleria655 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 335 (%50,4) (%49,6) 330 alt_right
Dentsitatea39 bizt/km²
communedevares.fr

Varès (frantsesez eta ofizialki: Varès) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 655 biztanle zituen 16,79 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Hautesvignes, Fauillet, Gontaud-de-Nogaret, Grateloup-Saint-Gayrand, Tonneins eta Verteuil-d'Agenais.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VarèsVarès
Població amb 170 habitants (2000)Hautesvignes (3,5 km)
Població amb 851 habitants (2000)Fauillet (5,4 km)
Població amb 9127 habitants (2000)Tonneins (5,6 km)
Població amb 111 habitants (2000)Agmé (6,7 km)
Població amb 169 habitants (2000)Labretonie (6,8 km)
Població amb 187 habitants (2000)Brugnac (7,0 km)
Població amb 2464 habitants (2000)Clairac (7,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,9 °C-koa da, 15,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 787 mm-koa da, urtarrilean 10,2 euri-egun eta uztailean 6,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Prayssas udalerrian dago, 21,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 815,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,2 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 11an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,9 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea4005006007008009001000180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 330 gizon, 335 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
3.03
 
85-89
 
0.00
3.03
 
80-84
 
2.99
7.58
 
75-79
 
5.97
10.61
 
70-74
 
8.96
6.06
 
65-69
 
11.94
6.06
 
60-64
 
4.48
7.58
 
55-59
 
10.45
4.55
 
50-54
 
7.46
4.55
 
45-49
 
5.97
6.06
 
40-44
 
5.97
4.55
 
35-39
 
2.99
10.61
 
30-34
 
4.48
3.03
 
25-29
 
4.48
4.55
 
20-24
 
5.97
3.03
 
15-19
 
4.48
7.58
 
10-14
 
1.49
6.06
 
5-9
 
4.48
1.52
 
0-4
 
7.46
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Varès udalerrian 655 biztanle zeuden eta 293 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,24 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 42,3). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 25,9 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

655biztanle
293elkarbizitza-unitate
2,24lagun elkarbizitza-unitateko
212familia
Udalerria
% 23
% 42
% 26
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 212 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (124). Guraso bakarreko 20 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 134 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 30k seme-alaba bakarra zuten etxean, 29k bi, eta 19k hiru edo gehiago.[9]

124
68
20
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean134
Seme-alaba bat30
Bi seme-alaba29
Hiru seme-alaba19
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 572 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 32,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 81,5).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 6
40-54% 11
55-64% 12
65-79% 17
80 +% 33
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 80
40-54% 80
55-64% 72
65-79% 81
80 +% 58

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 48,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 22,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 14,7 izatezko bikotean eta % 7,5 PACS bidez lotuta). % 17,8 ezkongabeak ziren, % 7,5 alargunak eta % 4,2 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 48,4
Ezkongabea% 17,8
Izatezko bikotean% 14,7
Alarguna% 7,5
PACS bidez lotuta% 7,5
Dibortziatuta% 4,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 41,0), eskulangileak (% 27,0), erdi-mailako lanbideak (% 15,4), enplegatuak (% 8,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 41,0) Lot eta Garona departamenduko batez bestekoaren (% 37,6) gainetik dago. 20 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 6,8).[9]

Udalerria
% 15
% 9
% 27
% 41
Lot eta Garona
% 13
% 15
% 15
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 326 etxebizitza zeuden. Horietatik 296 egoitza nagusi ziren, 5 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 25 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (310), eta apartamentuak gutxi ziren (12). Egoitza nagusietatik 269 beren jabearen bizilekuak ziren, 20 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.[10]

326etxebizitza
296egoitza nagusi
310etxe
12apartamentu

Etxebizitza multzoa

296
Egoitza nagusia (296)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (5)Hutsik (25)

Etxe mota

310
Etxea (310)Apartamentua (12)

Jabetza egoera

269
Jabeak (269)Alokairuan (20)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (107).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik55
1919-194514
1946-197036
1971-1990107
1991-200531
2006-202051

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (184). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (116 etxebizitzatan). 264 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 108 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 174tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela5
3 gela19
4 gela86
5 gela edo gehiago184

Berogailu mota

60
116
105
Fuel-olioa (60)Elektrizitatea (116)Gas botila (14)Bestelakoak (105)

Aparkalekua eta ibilgailuak

264aparkalekua
108ibilgailu 1
174ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 378 biztanleetatik 277 aktibo ziren (% 73,3), horietako 256 lanean (% 67,7) eta 21 langabezian (aktiboen % 7,6).

37815-64 urteko biztanle
% 73,3aktibo
% 67,7lanean
% 7,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 55,1
25-54 urte% 89,9
55-64 urte% 52,5
Gizonak% 77,8
Emakumeak% 68,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,7
BEPC, brebeta% 7,1
CAP-BEP% 4,4
Batxilergoa% 8,6
Goi-mailako +2% 0,0
Goi-mailako +3/4% 13,3
Goi-mailako +5% 9,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

101 ez-aktibotik 20 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 19,8), 40 erretiraturik zeuden (% 39,6) eta 41 bestelako ez-aktibo ziren (% 40,6).

Ez-aktiboak

% 20
% 40
% 41
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 12
% 22
% 21
% 40
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 79 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 256 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

79enplegu udalerrian
% 59,5soldatapeko
% 40,5ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.910 eurokoa zen.

24.910 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.730 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 21 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 3 margolariak, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.[12]

2000. urtean Varès udalerrian 40 nekazaritza-ustiategi zeuden, 966 hektarea erabiltzen.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1995ko apirilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Prayssas », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]