Vaumas

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 280 gizon, 254 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Vaumas
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua	Allier
Izen ofiziala	Vaumas
Posta kodea	03220
Geografia
Koordenatuak	46°26′46″N 3°37′48″E / 46.4461°N 3.63°E
Azalera	34,88 km²
Altitudea	227 m, 304 m eta 264 m
Mugakideak	Chapeau, Châtelperron, Mercy, Saint-Léon, Saint-Pourçain-sur-Besbre, Saligny-sur-Roudon, Thiel-sur-Acolin eta Thionne
Demografia
Biztanleria	528 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	15 bizt/km²
	vaumas03.fr

Vaumas Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 528 biztanle zituen 34,88 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chapeau, Châtelperron, Mercy, Saint-Léon, Saint-Pourçain-sur-Besbre, Saligny-sur-Roudon, Thiel-sur-Acolin eta Thionne.

Mapa — Vaumas eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Vaumas

Saint-Pourçain-sur-Besbre (3,2 km)

Châtelperron (5,1 km)

Thionne (6,2 km)

Saint-Léon (6,5 km)

Jaligny-sur-Besbre (8,0 km)

Mercy (8,9 km)

Sorbier (9,2 km)

Dompierre-sur-Besbre (9,3 km)

Chapeau (9,5 km)

Thiel-sur-Acolin (9,6 km)

Saint-Voir (9,6 km)

Saligny-sur-Roudon (9,8 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du^[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe^[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Massif Centraleko erdialdea eta ipar-hegal aurrekoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: aire lehorra udan, eguzkialdi ona)^[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago^[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,2 °C-koa da, 4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 808 mm-koa da, urtarrilean 11,4 euri-egun eta uztailean 7,5 egun izanik^[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint-Léon_(Allier) udalerrian dago, 6,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 857,2 mm-koa delarik^[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42 °C-koa da, 1983ko uztailaren 31an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua^{[oh 1]}^[5].

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[6]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	6	−1	−1	0	1	−5	−6	1	−5	−1	2	−3	−3	−4	0	−8	−5	1
Jaiotzak	7	5	1	6	6	3	5	6	2	3	6	4	4	3	5	0	4	6
Heriotzak	1	6	2	6	5	8	11	5	7	4	4	7	7	7	5	8	9	5

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[8] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Vaumas udalerrian 528 biztanle zeuden eta 232 elkarbizitza unitate^{[oh 2]}, hau da, 2,28 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 30,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).^[9]

528biztanle

232elkarbizitza-unitate

2,28lagun elkarbizitza-unitateko

151familia

Udalerria

% 29

% 30

% 31

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 151 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (70). Guraso bakarreko 14 familietatik 14etan ama zen guraso bakarra. 79 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 36k seme-alaba bakarra zuten etxean, 23k bi, eta 13k hiru edo gehiago.^[9]

70

67

14

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean79

Seme-alaba bat36

Bi seme-alaba23

Hiru seme-alaba6

Lau edo gehiago7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,4), eskulangileak (% 15,9), enplegatuak (% 13,4), erdi-mailako lanbideak (% 10,8). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,4) Allier departamenduko batez bestekoaren (% 39,9) azpitik dago. 16 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 6,9).^[9]

Udalerria

% 11

% 13

% 16

% 39

Allier

% 12

% 15

% 40

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	67	% 28,9
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	70	% 30,2
Guraso bakarrekoak	14	% 6,0
Kide bakarrekoak	71	% 30,6
Bestelakoak	10	% 4,3
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	70	% 46,4
Seme-alabadun bikoteak	67	% 44,4
Guraso bakarrekoak	14	% 9,3
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	79	% 52,3
Seme-alaba bat	36	% 23,8
Bi seme-alaba	23	% 15,2
Hiru seme-alaba	6	% 4,0
Lau seme-alaba edo gehiago	7	% 4,6
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	213	% 48,1
Izatezko bikotean	46	% 10,4
PACS bidez lotuta	32	% 7,2
Ezkongabea	99	% 22,3
Alarguna	30	% 6,8
Dibortziatuta	23	% 5,2
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	16	% 6,9
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	11	% 4,7
Goi-mailako langileak	14	% 6,0
Erdi-mailako lanbideak	25	% 10,8
Enplegatuak	31	% 13,4
Eskulangileak	37	% 15,9
Erretiratuak	89	% 38,4
Bestelakoak	8	% 3,4
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 321 etxebizitza zeuden. Horietatik 238 egoitza nagusi ziren, 29 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 53 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (302), eta apartamentuak gutxi ziren (17). Egoitza nagusietatik 179 beren jabearen bizilekuak ziren, 55 alokairuan zeuden, 5 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 4 doan lagata.^[10]

321etxebizitza

238egoitza nagusi

302etxe

17apartamentu

Etxebizitza multzoa

238

29

53

Egoitza nagusia (238)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (29)Hutsik (53)

Etxe mota

302

Etxea (302)Apartamentua (17)

Jabetza egoera

179

55

Jabeak (179)Alokairuan (55)HLM (5)Doan lagata (4)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (59).^[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik59

1919-194551

1946-197031

1971-199041

1991-200525

2006-202025

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (131). 120 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 189 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 96 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 125tan bi edo gehiago.^[10]

Gela kopurua

1 gela0

2 gela5

3 gela37

4 gela65

5 gela edo gehiago131

Berogailu mota

31

68

120

Gas sarea (4)Fuel-olioa (31)Elektrizitatea (68)Gas botila (15)Bestelakoak (120)

Aparkalekua eta ibilgailuak

189aparkalekua

96ibilgailu 1

125ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	238	% 74,1
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	29	% 9,0
Hutsik	53	% 16,5
Etxe mota
Etxeak	302	% 94,1
Apartamentuak	17	% 5,3
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	0	% 0,0
2 gela	5	% 2,1
3 gela	37	% 15,5
4 gela	65	% 27,3
5 gela edo gehiago	131	% 55,0
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	59	% 24,8
1919-1945	51	% 21,4
1946-1970	31	% 13,0
1971-1990	41	% 17,2
1991-2005	25	% 10,5
2006-2020	25	% 10,5
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	179	% 75,2
Alokairuan	55	% 23,1
HLM	5	% 2,1
Doan lagata	4	% 1,7
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	4	% 1,7
Fuel-olioa	31	% 13,0
Elektrizitatea	68	% 28,6
Gas botila	15	% 6,3
Bestelakoak	120	% 50,4
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	189	% 79,4
Ibilgailu bat	96	% 40,3
Bi ibilgailu edo gehiago	125	% 52,5
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 307 biztanleetatik 228 aktibo ziren (% 74,3), horietako 198 lanean (% 64,5) eta 30 langabezian (aktiboen % 13,2).

30715-64 urteko biztanle

% 74,3aktibo

% 64,5lanean

% 13,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 45,0

25-54 urte% 89,8

55-64 urte% 56,7

Gizonak% 77,6

Emakumeak% 71,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,7

BEPC, brebeta% 25,0

CAP-BEP% 18,8

Batxilergoa% 7,3

Goi-mailako +2% 13,9

Goi-mailako +3/4% 4,3

Goi-mailako +5% 9,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 13,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

79 ez-aktibotik 23 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 29,1), 22 erretiraturik zeuden (% 27,8) eta 34 bestelako ez-aktibo ziren (% 43,0).

Ez-aktiboak

% 29

% 28

% 43

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria^{[oh 3]}

% 12

% 8

% 24

% 27

% 16

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 106 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 198 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.^{[oh 4]}

106enplegu udalerrian

% 66,0soldatapeko

% 34,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.210 eurokoa zen.

23.210 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.430 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 25,2

18-29 urte% 20,0

30-39 urte% 17,2

40-49 urte% 17,1

50-64 urte% 15,0

65-74 urte% 10,5

75 urte eta gehiago% 10,0

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 8,4

Errentariak% 33,5

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 59,3

Pentsio/erretiroak% 36,4

Ondarea, bestelakoak% 12,2

Gizarte-prestazioak% 5,7

Zuzeneko zergak−% 13,5

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 51,8, ez-soldatapekoen errenta % 5,4, langabezia-sariak % 2,0.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 25 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 igeltseroak, 1 iturgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.^[12]

2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.^[13]

2000. urtean Vaumas udalerrian 36 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.226 hektarea erabiltzen.^[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

↑ Estazioko erregistroak 1964ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..
↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Léon », fiche climatologique. .
↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

(Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
(Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
(Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

Datuak: Q260070
Multimedia: Vaumas / Q260070

[6] Estazioko erregistroak 1964ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.

[10] INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

[13] Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.

[14] Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

[Joly-1] 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..

[Dubreuil2022-2] (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..

[MFTipologia-3] (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .

[RE2020-4] (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.

[FICHECLIM03240001-5] 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Léon », fiche climatologique. .

[7] Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999

[8] «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).

[9] (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).

[menages-11] 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[etxebizitzak-12] 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[15] Créations et stock d'établissements par commune en 2009

[16] Nombre d'équipements des services aux particuliers

[17] Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

[18] Exploitations agricoles

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[oh 1]

[6]

[7]

[8]

[oh 2]

[9]

[10]

[oh 3]

[oh 4]

[11]

[12]

[13]

[14]