Edukira joan

Villeparisis

Wikipedia, Entziklopedia askea
Villeparisis
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Île-de-France
Departamendua Sena eta Marne
AlkateaFrederic Bouche (en) Itzuli
Izen ofizialaVilleparisis
Posta kodea77270
Geografia
Koordenatuak48°56′34″N 2°36′23″E / 48.9428°N 2.6064°E / 48.9428; 2.6064
Mapa
Azalera8,29 km²
Altitudea60 m, 53 m, 133 m eta 70 m
MugakideakClaye-Souilly, Courtry, Mitry-Mory, Le Pin, Tremblay-en-France eta Vaujours
Demografia
Biztanleria26.946 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 13.649 (%50,9) (%49,1) 13.146 alt_right
Dentsitatea3.250 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakPietrasanta, Wathlingen, Maldon eta Melgaço
villeparisis.fr

Villeparisis Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. Azken erroldaren arabera 26.946 biztanle zituen 8,29 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Claye-Souilly, Courtry, Mitry-Mory, Le Pin, Tremblay-en-France eta Vaujours.

Mapa
Villeparisis eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VilleparisisVilleparisis
Població amb 5989 habitants (2000)Courtry (2,8 km)
Població amb 1209 habitants (2000)Le Pin (3,0 km)
Població amb 6047 habitants (2000)Vaujours (3,6 km)
Població amb 1680 habitants (2000)Villevaudé (3,7 km)
Població amb 4646 habitants (2000)Coubron (3,9 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren hego-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak, batez ere udaberrian (120-150 mm); negu hotza (3,5 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da, 15,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 705 mm-koa da, urtarrilean 10,8 euri-egun eta uztailean 7,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Torcy_(Sena_eta_Marne) udalerrian dago, 9,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 716,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,1 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,6 °C-koa da, 2009ko urtarrilaren 7an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea0500010.00015.00020.00025.00030.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 13.146 gizon, 13.649 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.11
 
95+
 
0.13
0.25
 
90-94
 
0.70
0.78
 
85-89
 
1.24
1.51
 
80-84
 
1.73
2.34
 
75-79
 
2.04
2.80
 
70-74
 
3.18
3.60
 
65-69
 
3.74
4.47
 
60-64
 
4.87
6.66
 
55-59
 
5.03
6.21
 
50-54
 
6.37
7.74
 
45-49
 
6.76
6.91
 
40-44
 
7.55
7.45
 
35-39
 
7.52
6.75
 
30-34
 
7.71
6.96
 
25-29
 
6.59
6.35
 
20-24
 
6.41
7.24
 
15-19
 
6.62
7.64
 
10-14
 
7.32
7.31
 
5-9
 
7.66
6.91
 
0-4
 
6.86
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Villeparisis udalerrian 26.875 biztanle zeuden eta 10.844 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,48 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 34,1), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

26.875biztanle
10.844elkarbizitza-unitate
2,48lagun elkarbizitza-unitateko
7.001familia
Udalerria
% 33
% 17
% 13
% 34
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 7.001 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (3.580). Guraso bakarreko 1.487 familietatik 1.230etan ama zen guraso bakarra. 2.506 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 1.804k seme-alaba bakarra zuten etxean, 1.609k bi, eta 1.082k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 3.580 bikoteetatik 355tan (% 9,9) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

1.934
3.580
1.487
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean2.506
Seme-alaba bat1.804
Bi seme-alaba1.609
Hiru seme-alaba719
Lau edo gehiago363

15 urte edo gehiago zituzten 21.055 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 41,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 68,9).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 17
40-54% 13
55-64% 22
65-79% 31
80 +% 42
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 61
40-54% 69
55-64% 68
65-79% 62
80 +% 49

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,4 izatezko bikotean eta % 3,8 PACS bidez lotuta). % 33,8 ezkongabeak ziren, % 4,5 alargunak eta % 6,1 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 41,4
Ezkongabea% 33,8
Izatezko bikotean% 10,4
Dibortziatuta% 6,1
Alarguna% 4,5
PACS bidez lotuta% 3,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erdi-mailako lanbideak (% 22,1), enplegatuak (% 21,0), erretiratuak (% 20,2), eskulangileak (% 16,8). Talde nagusia (erdi-mailako lanbideak, % 22,1) Sena eta Marne departamenduko batez bestekoaren (% 19,7) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 11
% 22
% 21
% 17
% 20
Sena eta Marne
% 15
% 20
% 19
% 14
% 24
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 11.674 etxebizitza zeuden. Horietatik 10.759 egoitza nagusi ziren, 125 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 790 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (6.367), etxeak baino gehiago (4.963). Egoitza nagusietatik 5.907 beren jabearen bizilekuak ziren, 4.719 alokairuan zeuden, 1.639 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 132 doan lagata.[10]

11.674etxebizitza
10.759egoitza nagusi
4.963etxe
6.367apartamentu

Etxebizitza multzoa

10.759
Egoitza nagusia (10.759)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (125)Hutsik (790)

Etxe mota

4.963
6.367
Etxea (4.963)Apartamentua (6.367)

Jabetza egoera

5.907
4.719
1.639
Jabeak (5.907)Alokairuan (4.719)HLM (1.639)Doan lagata (132)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (3.765).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik83
1919-1945408
1946-19702.013
1971-19903.765
1991-20052.416
2006-20201.906

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (2.629). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (5.117 etxebizitzatan). 7.948 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 5.478 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 3.587tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1.173
2 gela1.972
3 gela2.629
4 gela2.396
5 gela edo gehiago2.589

Berogailu mota

5.012
5.117
Gas sarea (5.012)Fuel-olioa (284)Elektrizitatea (5.117)Gas botila (50)Bestelakoak (295)

Aparkalekua eta ibilgailuak

7.948aparkalekua
5.478ibilgailu 1
3.587ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 17.788 biztanleetatik 13.692 aktibo ziren (% 77,0), horietako 12.115 lanean (% 68,1) eta 1.578 langabezian (aktiboen % 11,5).

17.78815-64 urteko biztanle
% 77,0aktibo
% 68,1lanean
% 11,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 44,0
25-54 urte% 89,8
55-64 urte% 66,0
Gizonak% 80,6
Emakumeak% 73,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,6
BEPC, brebeta% 15,1
CAP-BEP% 12,6
Batxilergoa% 13,1
Goi-mailako +2% 8,3
Goi-mailako +3/4% 7,2
Goi-mailako +5% 8,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

4.096 ez-aktibotik 1.848 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 45,1), 654 erretiraturik zeuden (% 16,0) eta 1.593 bestelako ez-aktibo ziren (% 38,9).

Ez-aktiboak

% 45
% 16
% 39
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 14
% 31
% 30
% 19
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 5.534 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 12.115 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

5.534enplegu udalerrian
% 88,3soldatapeko
% 11,7ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.050 eurokoa zen, eta biztanleen % 18 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.050 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.480 €
% 18,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 13,6

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 861 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 15 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 24 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 163 eraikuntza enpresak ziren, 198 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 83 garraio enpresak ziren, 56 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 19 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 25 finantziazio enpresak ziren, 39 higiezinen enpresak ziren, 84 zerbitzu enpresak ziren, 94 administrazio publikoko enpresak ziren eta 52 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 271 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 posta bulegoa, 8 banku bulegoak, 2 funerariak, 13 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 5 autoeskolak, 25 igeltseroak, 26 margolariak, 23 zurginak, 23 iturginak, 20 argiketariak, 18 eraikuntza enpresak, 21 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 2 aldi baterako lan enpresak, 48 jatetxeak, 19 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 9 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 68 establezimendu komertzialetatik, 2 hipermerkatuak, 2 supermerkatuak, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 6 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 10 okindegiak, 7 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 5 liburu dendak, 12 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 4 elektrotresna dendak, 7 altzari dendak, 1 lurrin-denda zen eta 7 lore-dendak ziren.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an osasun-zentro 1 , 8 botika eta 6 anbulantzia zegoen.

2009an 7 haur-eskola eta 8 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Villeparisis udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 1.027 ikaslekin.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1993ko ekainaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Torcy », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Villeparisis&oldid=11326813"(e)tik eskuratuta