Pesukei dezimra
Pesukei dezimra (Jewish Babylonian Aramaic: פְּסוּקֵי דְזִמְרָא, romanized: pǝsuqē ḏǝzimrā, lit. 'Verses of praise'; Rabbinic Hebrew: pasuqẽ hazzǝmiroṯ "Verses of songs"), ma ọ bụ zemirot dịka ndị Juu Spen na Portuguese si akpọ ha, bụ otu ekpere nke a pụrụ ịgụ n'oge Shacharit (usoro ekpere ụtụtụ n'okpukpe ndị Juu). Ha nwere ọtụtụ ngọzi, abụ ọma, na usoro nke amaokwu Baịbụl ndị ọzọ. N'akụkọ ihe mere eme, ịgụ pesuqe dezimra n'ekpere ụtụtụ bụ naanị ndị na-efe Chineke nke ukwuu na-eme. N'akụkọ ihe mere eme ndị Juu niile, ịgụ ha aghọọla ihe a na-anụ n'etiti emume dị iche iche nke ekpere ndị Juu..
Ebumnuche nke pesukei dezimra bụ ka onye ahụ kwughachi otuto Chineke tupu ya emee arịrịọ ndị e gosipụtara mgbe e mesịrị na Shacharit na ụbọchị ahụ.
Mmalite
[dezie | dezie ebe o si]Ebe mbụ maka pesuke dezimra dị na Talmud nke Babilọn, ebe a kọwara ya dị ka ihe na-abụghị iwu (nke ụfọdụ ndị na-eme ma ọ bụghị ndị ọzọ): Nkọwa ndị ọzọ na-akọwa ihe Hallel nke pesuke dezimra nwere: Rashi kwuru na ọ pụtara abụ ọma 148 na 150, Saadia Gaon kwuru na ọ bụ abụ ọma 147-150, ebe Menachem HaMeiri (d. 1375) na Maimonides na Mishneh Torah, Hilchot Tefilah 7:12 kwuru na ọ ọ pụtara abụ Ọma 145-150. N'oge ndị a, ọ bụ omenala maka pesuke dezimra ịgụnye abụ ọma 145-150 yana ọtụtụ abụ ọma ndị ọzọ, recitations, na ngọzi n'ihu Barukh she'amar na mgbe Yishtabach gasịrị dị ka pesuke dezimra.
N'ebe ọzọ, Talmud na-ekwu na mmadụ kwesịrị ito Chineke ma malite ikpe ekpere mgbe nke ahụ gasịrị.[1] Echiche dị iche iche banyere otuto a na-ezo aka na ya: ngọzi atọ mbụ nke Amidah, ngọzi Shema, ma ọ bụ pesukei dezimra.[2][3][4]
Ruo ogologo oge, ekpere ndị a nọgidere bụrụ nhọrọ. N'ikpeazụ, e webatara pesukei dezimra n'ime ekpere ekpere ndị Juu niile. Maimonides kụziiri na a ga-ekwughachi ekpere n'ụzọ dị mma, nke nta nke nta, na nke obi ya niile, nakwa na ịgba ọsọ n'ime ha (dị ka ọtụtụ ndị na-ekwugharị ha kwa ụbọchị) na-emeri ebumnuche ha.[5]
Rashi kwuru na Talmud Berakhot 4b:16 na ekpere a chọrọ ka ndị Juu kwuo ugboro atọ kwa ụbọchị iji jide n'aka na ha ga-anọ n'ụwa ga-abịa bụ Abụ Ọma 145. Rashi weere na a chọrọ ịbụ abụ ọma atọ 145, 148, 150 n'ụtụtụ maka ekpere onwe onye nke ndị Juu (ọ bụghị nke ọha). Maimonides lere otu ihe ahụ anya, na ekpere ọha na eze ahụ malitere site na Kaddish na Shema.
Iwu
[dezie | dezie ebe o si]Ndị Ashkenazi
[dezie | dezie ebe o si]- Abụ Ọma nke 30 (ihe mgbakwunye na narị afọ nke iri na asatọ, nke a nabatara na emume Ashkenazi nke Ọwụwa Anyanwụ, mana ọ bụghị na emume Western Ashkenazi ma ọ bụ site n'aka ndị na-agbaso omume nke Vilna Gaon)
- Barukh ọ hụrụ n'anya
- Abụ ekele
- Abụ Ọma 100 (nke e wepụrụ na Shabbat, Yom Tov, Erev Yom Kippur, Ememe Ngabiga nke Erev, na Ememe Ngalaba Ngabiga nke Chol HaMoed)
- A na-agụ abụ ọma ndị a na Shabbat na Yom Tov naanị, na - na emume ndị Ashkenazi nke Ọwụwa Anyanwụ - nakwa na Hoshana Rabbah: 19, 34, 90, 91, 135, 136, 33, 92, na 93
- Yehi kevod
- Hallel (pesukei dezimra) (Ashrei na abụ ọma 145-150)
- Baruch HaShem Le'Olam
- Vayivarech Devid
- Atah Hu Adonai L'Vadecha
- Abụ nke Oké Osimiri
- Nishmat (Shabbat na ezumike ndị Juu naanị)
- Shochen Ad (Shabbat na Yom Tov naanị)
- Yishtabach
Ndị Sephardi/Mizrahi
[dezie | dezie ebe o si]- Abụ ekele
- Abụ Ọma nke 30
- A na-agụ abụ ọma ndị a na Shabbat, na Yom Tov naanị: 19, 33, 90, 91, 98
- Na Yom Tov, a na-agụ abụ ọma maka ezumike ọ bụla: Na Ememe Ngabiga, 107; Na Shavuot, 12" href="./Psalm_68" id="mwoQ" rel="mw:WikiLink" title="Psalm 68">68; na Sukkot, 42 na 43; na Shemini Atzeret, 12
- A na-agụ abụ ọma ndị a na Shabbat, na Yom Tov naanị: 121, 122, 123, 124, 135, 136,
- Barukh ọ hụrụ n'anya
- 92 na 93 (nke a na-ekwughachi na Shabbat, na Yom Tov naanị)
- Abụ Ọma 100 (nke a na-agụ na Erev Yom Kippur na Erev Paschal, nke e wepụrụ na Shabbat na Yom Tov)
- Yehi Kivod
- Hallel (pesukei dezimra) (Ashrei na abụ ọma 145-150)
- Baruch HaShem Le'Olam
- Vayivarech Devid
- Ata Hu Hashem L'Vadecha
- Az Yashir
- Nishmat (Shabbat na Yom Tov naanị)
- Shav'at Aniyim (Shabbat na Yom Tov naanị)
- Yishtabach
Omenala ndị Ịtali
[dezie | dezie ebe o si]- Hashem Melekh
- A na-agụ abụ ọma 100 na abụ ọma 136 naanị n'ụbọchị izu ike na ememme.
- A na-agụ Abụ Ọma nke 93 n'oge a naanị n'ụbọchị izu.
- Abụ ekele (Ọ bụ naanị ọkara mbụ, site na Ihe E Mere ka a na-agụ n'oge a. Ọkara nke abụọ ma ọ bụ amaokwu ahọpụtara a na-akpọ n'ememe ndị ọzọ anaghị agụ n'oge ahụ.)
- Abụ Ọma 19. A na-agụ Abụ Ọma nke 97 na Ememme na Hoshanah Rabbah, mana ọ bụghị n'ụbọchị izu ụka nke Ụbọchị Izu Ike. A na-agụ Abụ Ọma nke 99 kwa ụbọchị.
- Nchịkọta nke amaokwu, nke kwekọrọ na "ọkara nke abụọ" nke Abụ ekele na ememe ndị ọzọ
- Na ngwụcha minhag, a na-agụ Kaddish nke Onye Na-eru uju naanị n'ụbọchị izu.
- A na-agbakwunye Abụ Ọma 135 na Ụbọchị Izu Ike na Ememme.
- Barukh ọ hụrụ n'anya
- Na Ụbọchị Izu Ike na Ememme, a gbakwunyere Abụ Ọma nke 92, Abụ Ọma nke 93 na amaokwu ikpeazụ nke Abụ Ọma nke 91 .
- Hallel (pesukei dezimra) (Ashrei na abụ ọma 145-150)
- Baruch HaShem Le'Olam
- Vayivarech David
- Az Yashir (Na Tisha Be-av, Abụ nke Oké Osimiri na "Kol beru'e ma'alah" ka ewepụrụ, ọrụ ahụ na-aga n'ihu na Yishtabach)
- Piyyut "Kol beru'e ma'alah" nke Solomon ibn Gabirol
- Na Ụbọchị Izu Ike na Ememme, a na-agbakwunye Abụ Ọma nke 34.
- N'ụbọchị izu ike pụrụ iche na ememme ụfọdụ, a na-agụ piyyut n'ihu Nishmat.
- N'ụbọchị izu ike na ememme, a na-agụ Nishmat. Nsụgharị a na-agụ na Ememme dịtụ ogologo karịa nke a na-akpọ na Ụbọchị Izu Ike.
- Matzil Ani (Sabath na Ememme Naanị)
- Yishtabach
Mmalite
[dezie | dezie ebe o si]N'oge ozi ụlọ nsọ n'oge ụlọ nsọ ahụ, a na-ekwughachi usoro ekpere ekele. Kemgbe ahụ, a na-etinye ha n'ekpere kwa ụbọchị.
Ntinye n'ọrụ
[dezie | dezie ebe o si]Ka Nusach Ashkenaz na-agụghachi Hodu Barukh ọ hụrụ n'anya, omenala Sephardi na-agụ ya tupu oge eruo. Ụfọdụ na-akọwa na omume Ashkenazi dabeere n'ụwa nke a na-akpọ Ụwa nke Yezirah, ụwa a na-edozighị. Ya mere onye na-anaghị enweta ìhè site n'onwe ya. N'ụzọ dị iche, omume Sephardic bụ ikwughachi ekpere ndị a n'ihu Barukh She'amar n'ihi na ekpere na-enweta tikkun site n'aka onye Ashia, ka ha na-agbaso Kaddish. Ndị ọzọ na-akọwa na Nusach Ashkenaz na-agụghachi Barukh She'amar n'ihi na Barukh She-amar na-eje ozi dị ka oghere maka otuto Chineke, ebe omume Sephardic na-agụ ya n'ihi nde Hodu sitere na Ihe E Mere (karịa Abụ Ọma) na BarukhShe'amar na-ekwu na anyị na-agụ "Abụ Devid".
A na-agụ abụ ọma 100 mgbe Barukh She'amar gasịrị n'ememe niile.
Ekpere ndị a gụnyere
[dezie | dezie ebe o si]Abụ ekele bụ:
Hodu
[dezie | dezie ebe o si]
'Hodu Lashem Kir'u Bishmo, ma ọ bụ "Hodu" (site na 1 Ihe E Mere 16:8-36). Nke a bụ ekpere ekele dị ogologo. Dị ka ọdịnala si kwuo, ọ bụ Devid bu ụzọ gụọ ya mgbe ọ nwetasịrị ụgbọ mmiri ahụ n'aka Ndị Filistia. Mgbe ihe omume a gasịrị, ọ ghọrọ ekpere a na-ekpe.
Abụ Ọma nke 100
[dezie | dezie ebe o si]Abụ Ọma nke 100 bụ ekpere dị mkpirikpi. Abụ Ọma ahụ kelere Chineke maka ọrụ ebube niile a na-eme anyị kwa ụbọchị n'ichefu ihe, ebe anyị nọ n'ihe ize ndụ mgbe niile n'amaghị ya.
Ndị Juu Ashkenazi hapụrụ Abụ Ọma 100 na Shabbat, ezumike ndị Juu, ezumike Yom Kippur na Ista, na Chol HaMoed (ụbọchị ndị dị n'etiti) nke Ista. Na Shabbat na Yom Tov, a na-ewepụ ya n'ihi na inye ekele bụ nke afọ ofufo, ya mere anaghị eme ya n'ụbọchị ndị nwere ihe mgbochi dị ka Shabbat. N'ụbọchị Afọ Ista, a na-ahapụ ya n'ihi na n'oge ozi ụlọ nsọ, mmadụ nwere ike ọ gaghị enwe ike iri àjà ahụ, nke bụ chametz, tupu oge a machibidoro iri chametz. N'ụbọchị Ememe Ngabiga, a na-ewepụ ya n'ihi ihe dị na ya. N'abalị bọtara ụbọchị Yom Kippur, a na-ewepụ ya n'ihi na mmadụ nwere ike ọ gaghị enwe ike ịmecha ọdịnaya tupu ibu ọnụ amalite.
Ndị Sephardi ka na-agụ ya na Eves nke Yom Kippur na Ememe Ngabiga, akụkụ nke ha ka na-ekwughachi ya na Shabbat na Yom Tov.
N'ememe ndị Ịtali, a na-agụ abụ ọma a naanị na Shabbat na Yom Tov, a na'ahapụkwa ya n'ime izu.
Shabbat/Yom Tov gbakwunyere
[dezie | dezie ebe o si]Na Shabbat na ezumike sitere na Bible (na n'ememe Ashkenazi nke Ọwụwa Anyanwụ, nakwa na Hoshana Rabba), a na-agbakwunye abụ ọma dị iche iche n'etiti Hodu na Yehi Khevod. Ọ dịghị onye ga-agba ọsọ gaa ọrụ n'ụbọchị ndị a, na-enye ohere oge ọzọ maka otuto.[5] : 178 : 178
Okpukpe ndị Juu nke Ashkenazi gụnyere abụ ọma ndị a n'usoro ndị a: 19, 33, 34, 90, 91, 135, 136, 92, na 93.[6]
Okpukpe ndị Juu Sephardic gụnyere abụ ọma ndị a n'usoro ndị a: 103, 19, 33, 90, 91, 98, 121, : 142 ">122, 123, 124, 135, 136, 92, na 93. [6] : 142
Na Shabbat na ezumike ndị Juu, a na-etinye Nishmat n'etiti Abụ nke oké osimiri na ngọzi mmechi; dị ka ọtụtụ ndị si kwuo, ọ bụ n'ezie nsụgharị gbasaa nke ngọzi mmezu.
Na-esote Nishmat, na emume Ashkenazi, a na-etinye Shokhen Ad. Na Shabbat, hazzan maka Shacharit na-amalite ịgụghachi Shochein Ad (n'ikwu okwu, ọ dịghị mkpa inwe hazzan iji Pesukei Dezimra ma ọlị). Na Ememme njem ala nsọ atọ, e nwere omenala dịgasị iche iche: Dị ka emume ndị Ashkenazi nke Ọwụwa Anyanwụ si kwuo, hazzan na-amalite ozi na amaokwu gara aga a maara dị ka Hakel B'tzatzumot na nke ọ bụla n'ime ememme njem ala ala nsọ, na-egosi ọrụ ebube ndị Chineke rụrụ metụtara ezumike atọ a. Dị ka emume Ashkenazi nke ọdịda anyanwụ si kwuo, hazzan na-amalite ha-gibur la-nezach na Ememe Ngabiga, Hakel B'tzatzumot na Shavuot na ha-gadol bi-khvot shemecha na Sukkot.
N'ụbọchị ndị dị nsọ, hazzan na-amalite na okwu ''Hamelekh' n'ime amaokwu ahụ, dịka n'oge ụbọchị ndị a, a na-ekwusi ike na Chineke dị ka Eze. A kọwakwara ya nAkwụkwọ Ndụ ndụ na ịsụ okwu Hamelekh n'olu dara ụda nwere mmetụta nke ịchụpụ ndị na-ebo ebubo n'ocheeze ikpe. Tụkwasị na nke a, a na-ewepụ mkpụrụedemede na-ezo aka n'eziokwu ahụ bụ na ugbu a Chineke nọ ọdụ n'ocheeze.
Nkwughachi nke ụmụ nwanyị
[dezie | dezie ebe o si]E nwere arụmụka na okpukpe ndị Juu Ọtọdọks banyere ma a chọrọ ụmụ nwanyị ma ọ bụ ọbụna kwe ka ha kwughachi ngọzi nke pesuke dezimra, ebe ọ bụ na ụfọdụ na-ewere ya dị ka iwu oge. Echiche ndị ahụ chọrọ ka ụmụ nwanyị kwughachi ya kpamkpam, machibido ịgụ Barukh She'amar na Yishtabach n'etiti ụmụ nwanyị, ma ọ bụ kwe ka ma ọ dịghị achọ ịgụ ya.
Okpukpe ndị Juu nke Ashkenazi na-ewere pesuke dezimra dị ka ọrụ n'ihi na ọ bụghị oge ma enwere ike ịgụghachi ya n'oge ọ bụla n'ụbọchị.[7] Echiche dị iche iche na okpukpe ndị Juu Sephardic kewara.[7] :: 171 Echiche ụfọdụ na-enye ụmụ nwanyị ohere ịgụ pesukei dezimra na-enweghị ngọzi ya. [7] : 184 : 184
Ihe edeturu
[dezie | dezie ebe o si]Edemsibia
[dezie | dezie ebe o si]- ↑ "Berakhot 32a:32". www.sefaria.org.
- ↑ "Berakhot 32a:32". www.sefaria.org.
- ↑ "Ralbag on Torah, Deuteronomy 3:23:3". www.sefaria.org.
- ↑ "Bach, Orach Chaim 51:2:1". www.sefaria.org.
- 1 2 Hayim H. Donin (13 August 2019). To Pray as a Jew: A Guide to the Prayer Book and the Synagogue Service. Basic Books. ISBN 978-1-5416-1816-9. OCLC 1309865166.Hayim H. Donin (13 August 2019). To Pray as a Jew: A Guide to the Prayer Book and the Synagogue Service. Basic Books. ISBN 978-1-5416-1816-9. OCLC 1309865166.
- 1 2 Holladay, William L. (1996). The Psalms Through Three Thousand Years: Prayerbook of a Cloud of Witnesses. Augsburg Fortress. ISBN 978-0-8006-3014-0.Holladay, William L. (1996). The Psalms Through Three Thousand Years: Prayerbook of a Cloud of Witnesses. Augsburg Fortress. ISBN 978-0-8006-3014-0.
- 1 2 3 Ellinson, G. (1992). The modest way: a guide to the rabbinic sources. Philipp Feldheim. ISBN 978-1-58330-148-7.Ellinson, G. (1992). The modest way: a guide to the rabbinic sources. Philipp Feldheim. ISBN 978-1-58330-148-7.
Njikọ mpụga
[dezie | dezie ebe o si]- Pesukei D'Zmira na-akọwa vidiyo na BimBam.com
- Pesukei nke Zimrah HaRav Eliezer Melamed