Huitzilihhuitl
| Huitzilihhuitl | |
|---|---|
| Mexihco Tenochtitlan Tlahtoani | |
| Tepacholiztli ipan | 1391-1415 |
| Altepetl | Mexihco Tenochtitlan |
| Achtopa | Acamapichtli |
| Niman | Chimalpopoca |
| Tlacatiliztli | 1379 |
| Miquiztli | 1415 |
| Miquiztli iyeyan | Mexihco Tenochtitlan |
| Itahtzin | Acamapichtli |
| Inantzin | Tezcatlamiyahuatzin |
| Inamic | Ayauhcihuatl Cacamacihuatl Miyahuaxihuitl Miyahuaxochitzin |
| Ipilhuan | Chimalpopoca (Ahzo) Tlacaellel Motecuhzoma Ilhuicamina Huehueh Zaca Citlalcohuatl Aztacohuatl |
| Tlahtohcatlacamecayotl | Tenochtitlan tlacamecayotl |
Huitzilihhuitl Tlahtolzacac quihtoznequi ic caxtillantlahtolli “la pluma de colibrí” huiccopa huitzilin nozo huitzitzilin, colibrí; ihhuitl, pluma. Ocatca inic ome hueyi tlahtoani mexihcatl, in aquin otepacholih ipan 1391(3 acatl) xihuitl ixquichca 1415(1 acatl) xihuitl; Huitzilihhuitl no ocatca inic nahui Acamapichtli ipiltzin, in mexihcah oquitzonanqueh ca yehhuatl iuh mihtoa in nemiliztlahcuilolpan tleica "ocatca ce telpochtzin yolyamanqui, yolceuhqui auh in yectlamanitilizeh".
Ye ihcuac in Huitzilihhuitl omotlahtohcatlalih ipan cemilhuitonalli 5-cohuatl[1] ipan eyi-acatl xihuitl (1391), tlahpaliuhca oquichiuh in tepanahuiliztli huiccopa Morelos ihuan in Estado de México (Cuitlahuac ipan 1393, Cuauhnahuac ipan 1395, Cuauhtinchan ipan 1398, Cuaximalpan ipan 1404, Ayacapichtla y Cuaximilco ipan 1408, Tequezquiac ipan 1413); ipan 1415 xihuitl Huitzilihhuitl oquicoton in necepantlahtolli itechpa “xochiyaoyotl” in tlein opeuh ipan 1376 Chalcopahuic. Ipan 1392 oquitlan in nechihchihualiztli in hueyi teocalli iuh cencauh Inicome Tlamamatlatl (etapa II). Ipan 1403 Huitzilihhuitl Ihuiyanyotica oquichiuh in Xiuhmolpilli (yancuic tletl ilhuiquixtiliztli).
Ipan 1414(13 tochtli) Tezozomoc in azcapotzalcatl tlahtoani quihcaliznequih Tetzcoco in otlahtohcat Ixtlilxochitl ixquichca 1409, in aquin oquiyacan ce nehcaliliztli, achto Ixtlilxochitl quihuilia in Cohuacuecuenotzin[2] tlalpan in tetzcocah opanoqueh ic Chiconauhtla ihuan Ehecatepec auh atezcapan acaltica tehuililoqueh tlani in teachcauh Tzoacnahuacatzin. Nenamiquilizpan oquiz in Tlacateotl, mexihca-tepaneca in itlacateccauh, in aquin quimahhuictopehua in tetzcocacaltin ixquichca itecuacan, in canin ca ehezzo mochihualiztli ic ioccampaixti yeceh ahmo tlalpoloani. Cohuacuecuenotzin, iuhqui ipan abril 14, 1415[3] opeuh occe nehcaliliztli, Tzoacnahuacatzin quimahhuictopehua in mexicah auh quiztiyauh huitztlampa iuh ahzico Chalco; Cohuacuecuenotzin ipan iohhui mictlampa oquicalac ic Xilotepec, Citlaltepec, Tepotzohtlan auh Cuauhtitlan; auh oquichehualo ic hueyi teilochtiliztli yeceh cahxilia in tepololiztli, oehcoc ixquichca in tepetl Temacpalco itoca, in canin in ahcolhuah tepantlehco Azcapotzalco achi eyixiuhtica. Inoquipan inin nechihualiztli in Huitzilihhuitl zan ce tlacxipanhuiani itloc in hueliyotl tepanecatl, ca yehhuatzin omomiquilih ipan 1415 nozo 1417.
Tlahtolcaquiliztiloni
[xikpatla | xikpatla itsintlan]- ↑ 12° ilhuitl ipan cempohuallapohualli ochpaniztli, ca neneuhqui in septiembre 22 ipan ilhuitlapohualamoxtli gregoriano
- ↑ Cihuacuecuenotzin, iuh quihcuiloa occe nemiliztlahcuilolli
- ↑ Ixtlilxochitl iuh oquihtoh
Oc no xiquitta
[xikpatla | xikpatla itsintlan]Amoxtiliztli
[xikpatla | xikpatla itsintlan]- Anales de Tlatelolco. Introducción paleografía y notas de Rafael Tena. Conaculta 2004.
- Códice Ramírez. SEP 1975.
- Chimalpáhin Cuauhtlehuanitzin, Domingo. Las ocho relaciones y el memorial de Colhuacan. Paleografía y traducción de Rafael Tena, 2 tomos, Colección cien de México, Conaculta. 1998. ISBN 970-18-1247-6
- de Alva Ixtlilxóchitl, Fernando. Historia de la Nación Mexicana. Ed. Dastin. España 2002.
- Durán, Fray Diego. Historia de las indias de Nueva España e islas de tierra firme. 2 tomos. Conaculta 2002.
- Gillespie, Susan. Los reyes aztecas. Ed. Siglo XXI. 1994.
- de Alvarado Tezozómoc, Hernando. Crónica mexicana. Col. Crónicas de América. Ed. Dastin. 2002.