Aggiornamento

Aggiornamento is in het Nederlands vooral bekend als term van paus Johannes XXIII (1958-1963), die vond dat de Rooms-Katholieke Kerk zich moest vernieuwen. Tijdens het Tweede Vaticaans Concilie (1962-1965) gebeurde dat ook daadwerkelijk. Onder Johannes' opvolger Paulus VI werd het concilie afgesloten. Het proces van omzetting van de conciliaire besluiten in staande katholieke praktijk is nog steeds niet afgesloten.

Het Italiaanse woord aggiornamento betekent in de eerste plaats modernisering. In dat woord is giorno, Italiaans voor 'dag', te herkennen, en ag- is gelijk aan het Latijnse ad-, dat bij betekent; letterlijk is aggiornamento dan ook het bij de dag brengen. Volgens Johannes XXIII ging het erom de onveranderlijke geloofswaarheden zodanig weer te geven dat deze in de huidige tijd begrepen kunnen worden.

Resultaten

De resultaten van het Tweede Vaticaans Concilie bevestigden de vernieuwingsgerichte en visionaire koers van paus Johannes XXIII. Het concilie resulteerde in verschillende ingrijpende hervormingen en doctrinaire verduidelijkingen. Zo tracht de dogmatische constitutie Lumen Gentium de ecclesiologie te herformuleren door nieuwe accenten te leggen binnen de katholieke traditie. Daarnaast biedt de apostolische exhortatie Marialis Cultus een verdere theologische verdieping van de plaats en betekenis van de Maagd Maria binnen de katholieke geloofsbeleving.

Deze conciliaire hervormingen werden echter niet overal positief onthaald. Vooral binnen conservatieve kerkelijke kringen stuitten zij op aanzienlijke weerstand. Onder leiding van aartsbisschop Marcel Lefebvre groeide een traditionele protestbeweging, die zich uiteindelijk institutioneel organiseerde in de Priesterbroederschap Sint-Pius X.