Feminieli
Feminieli (femiminiello) është një grup njerëzish që mishërojnë një rol të gjinisë së tretë në kulturën tradicionale napolitane.[4][5] Nga pikëpamja kulturore ky term nënkupton diçka tjetër nga koncepti i gruas trans. Ai i referohet një lloj praktike kulturore, ku shpesh përfshihet edhe prostitucioni.[6]
Bashkëkohësimi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Për sa i përket kuptimit të saktë së feminielit (femminiello) napolitane, ka debate të shumta, nëse feminieli mund t'i referohet termit bashkëkohor të sotëm transgjinor, i cili zakonisht përdoret në kontekste të Evropës Veriore dhe Amerikës së Veriut.[7] Edhe pse media tradicionale shpesh i ngatërron këto terma,[8] historianët theksojnë se një aspekt i feminielit është se ata janë qartësisht meshkuj, pavarësisht rolit të tyre gjinor femëror.
Shumë e konsiderojnë feminielin si një shprehje të veçantë gjinore, të lidhur fort me historinë e qytetit të Napolit, pavarësisht ekzistencës së një binarizmi të përhapur gjinor. Rrënjët kulturore mbi të cilat është ndërtuar ky fenomen i japin feminielit një status të legjitimuar shoqërisht, duke përfshirë role të veçanta familjare, ceremoniale dhe kulturore.
Studiuesi napolitan Akile dela Raxhone (Achille della Ragione) ka shkruar për aspektet shoqërore të feminielit: “[Femminiello] është zakonisht djali i vogël i familjes, ‘përkëdhelsi i nënës’... është i dobishëm, bën punët e shtëpisë, shkon për porosi dhe kujdeset për fëmijët.”[9]
Në vitin 2009, termi feminieli fitoi njëfarë fame në median italiane pas arrestimit të një anëtari të mafies Camorra nga Napoli, Keti Grabiele (Ketty Gabriele), e identifikuar si feminieli. Gabriele, e cila kishte ushtruar prostitucion përpara se të bëhej capo (drejtuese), është referuar në median italiane si feminieli, por edhe si transeskuale ose trans.[10][11]
Tradita
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Feminieli në rajonin e Kampanias gëzon një pozicion relativisht të privilegjuar falë pjesëmarrjes në disa ngjarje tradicionale, si Candelora al Santuario di Montevergine (Festa e Kandelorës në Shenjtëroren e Monteverginës) në Avellino ose Tammurriata, një valle tradicionale që kryhet gjatë festës së Madonna dell'Arco në Sant’Anastasia. Këto tradite përforcojnë praninë dhe legjitimitetin social të feminielit në kulturën napolitane, duke i bërë pjesë të pandashme të ritualeve fetare dhe popullore..[12]
Në përgjithësi, feminieli konsiderohen si fatsjellës. Për këtë arsye, është një zakon i përhapur në lagjet napolitane që një feminieli të mbajë një foshnjë të sapolindur ose të marrë pjesë në lojëra fati si bingo. Më e njohura ndër to është Tombola ose Tombolata dei femminielli, një lojë tradicionale që zhvillohet çdo vit më dy shkurt, si pjesë përmbyllëse e festimeve të Candelora në Shenjtëroren e Monteverginës.[13]
Teatër
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në një produksion teatror të quajtur La Gatta Cenerentola (“Hirushja Mace”), nga Roberto De Simone, feminieli luan rolet e disa personazheve të rëndësishëm. Ndër skenat më të veçanta në këtë aspekt janë rosario dei femmenielli (lutja e rruzares nga feminieli) dhe il suicidio del femminiella (vetëvrasja e feminielit).
Kjo tregon rëndësinë kulturore dhe simbolike të feminielit në traditën napolitane, jo vetëm si figura shoqërore, por edhe si pjesë integrale e shprehjes artistike.[14]
Shih edhe
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Të drejtat LGBT në Itali
- Lista e temave që lidhen me transgjinorët
- Travestizëm
- Dy-shpirtëror
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ "The Femminiello". portlandartmuseum.us (në anglisht). Marrë më 2024-07-28.
- ↑ "Naples Life,Death & Miracle". www.naplesldm.com (në anglisht). Marrë më 2024-07-28.
- ↑ Lang, Nico (11 korr 2016). "This 18th-Century Italian Painting Proves Gender Nonconformity Is Far From a Modern Invention". Slate (në anglisht). The Slate Group LLC.
- ↑ Fulvio, Bufi (2009). "Presa Ketty, boss "femminiello" Comandava i pusher di Gomorra". Corriere della Sera (në italisht) (February 13, 2009): 19. Arkivuar nga origjinali më 14 shtator 2015.
Femminiello è una figura omosessuale (..) è una persona dall' aspetto effeminato o spesso un travestito. È rispettato e generalmente il femminiello viene considerato una persona che porta fortuna.
- ↑ Jeff Matthews. "The Femminiello in Neapolitan Culture" (në italisht). Arkivuar nga origjinali më 2011-05-15.
- ↑ "Naples Life,Death & Miracle". www.naplesldm.com. Marrë më 2024-07-28.
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Hochdorn, Alexander, Paolo F. Cottone and Dania Vallini (2011). Gender and discursive positioning: Doing transgender in highly normative contexts. 69th Conference of the International Council of Psychologists. 29 July - 2 August 2011, Washington DC (US) http://www.icpweb.org Arkivuar 2012-03-04 tek Wayback Machine
- ↑ "Ketty, una trans capeggiava gli Scissionisti". corrieredelmezzogiorno.corriere.it (në italisht). Arkivuar nga origjinali më 2 tetor 2022. Marrë më 8 maj 2025.
- ↑ Jeff Matthews. "The Femminiello in Neapolitan Culture". Arkivuar nga origjinali më 2011-05-15.
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ "Ketty, una trans capeggiava gli Scissionisti". corrieredelmezzogiorno.corriere.it. Arkivuar nga origjinali më 2 tetor 2022. Marrë më 8 maj 2025.
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ "Arrestata Ketty, transessuale e boss a Scampia » Panorama.it - Italia" (në italisht). Arkivuar nga origjinali më 2009-04-22. Marrë më 2011-12-08.
- ↑ "Traditional Dances - The Tummurriata". liceoumberto.eu (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 25 mars 2012. Marrë më 7 maj 2018.
- ↑ "Tombolata dei Femminielli: divertimento e tradizione ad Avellino". irpinianews.it (në italisht). Arkivuar nga origjinali më 31 maj 2013. Marrë më 7 maj 2018.
- ↑ "The Songs of LA GATTA CENERENTOLA - Roberto de Simone - Universitas adversitatis - Organiser Ed Emery". www.thefreeuniversity.net (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2012. Marrë më 7 maj 2018.
