Jenni Williams
Jenni Williams (alizaliwa 1962) ni mwanamke mwanaharakati wa haki za binadamu wa Zimbabwe na mwanzilishi wa Women of Zimbabwe Arise (WOZA). Kama mkosoaji mashuhuri wa serikali ya Rais Robert Mugabe, alielezwa na gazeti la The Guardian mwaka 2009 kama "moja ya miiba yenye kero kubwa kwa Mugabe".[1]
Maisha ya awali
[hariri | hariri chanzo]Williams alizaliwa katika Gwanda, Zimbabwe, na alilelewa zaidi na mama yake Margaret Mary (née McConville), binti wa mwanamume Muirish ambaye alihama kwenda katika eneo lililokuwa Rhodesia kutoka County Armagh.[1] Alikuwa mchimba dhahabu na baadaye alimuoa Bahlezi Moyo kutoka kabila la Matabele.[2] Baba yake wa Kiume mwenye asili ya Ireland alitoka Listowel, County Kerry.
Akiwa na umri wa miaka 16, Williams aliacha shule ya sekondari ili kufanya kazi ili kumsaidia mama yake kugharamia elimu ya ndugu zake.[1] Mwaka 1994, kaka yake mkubwa alifariki kutokana na UKIMWI.[1]
Harakati
[hariri | hariri chanzo]Kuanzia mwaka 1994 hadi 2002, kampuni ya mahusiano ya umma iliyomilikiwa na kuongozwa na Williams iliwakilisha Chama cha Wakulima wa Kibiashara wa Zimbabwe. Hali hii ilisababisha kampuni ya Williams kuingia katika mgogoro na serikali ya Mugabe kutokana na sera yake ya kunyang’anya mashamba yanayomilikiwa na wazungu kama sehemu ya mageuzi ya ardhi.[1] Baada ya Mugabe kuwahamasisha wapiganaji wa zamani kuchukua mashamba ya wazungu kwa nguvu, Williams alianza kupinga kile alichokiita ukiukwaji wa haki za binadamu. Pia alidai kuwa mashamba bora yalipewa washirika wa kisiasa wa Mugabe. Kutokana na mateso ya polisi yaliyofuata, Williams alilazimika kufunga kampuni yake.[1]
Mwaka 2002, Williams alikuwa mmoja wa waanzilishi wa WOZA, harakati ya msingi wa jamii iliyoundwa kutokana na hisia kwamba wanaume wa Zimbabwe hawakuchukua hatua dhidi ya serikali ya Mugabe. Harakati hiyo ililenga maandamano ya hadhara dhidi ya Mugabe, na ilikua hadi kufikia wanachama 70,000 katika miaka iliyofuata.[1] Williams na viongozi wengine wa WOZA waliweka kanuni ya msingi kwamba uongozi lazima ushiriki katika maandamano hatarishi pamoja na wanachama wa kawaida: “Hatutamwambia mtu afanye jambo ambalo sisi wenyewe hatuko tayari kulifanya.”
Kufikia mwaka 2008, Williams alikuwa amekamatwa mara 33 na serikali ya Mugabe kutokana na shughuli zake ndani ya WOZA. Baada ya kukamatwa kwake mwaka 2003, Amnesty International ilimtangaza kuwa mfungwa wa dhamiri.[3] Human Rights Watch pia ililaani kukamatwa mara kwa mara kwa Williams na kiongozi mwenza wa WOZA Magodonga Mahlangu, ikitaka serikali ya Zimbabwe iwaachilie huru na kuruhusu mashirika ya kiraia kufanya maandamano ya amani.[4] Baada ya kukamatwa tena katikati ya mwaka 2008, balozi wa Marekani James D. McGee alitoa wito wa kuachiliwa kwake, akimuelezea Williams kama “mtu mashuhuri ambaye sauti yake inapaswa kusikilizwa” na mashitaka dhidi yake kuwa “ya uongo”.[5] Aliachiliwa kwa dhamana siku iliyofuata.[6] Mwaka 2012, alikamatwa kwa mara ya 40 wakati wa maandamano ya kila mwaka ya WOZA ya Siku ya Wapendanao, yaliyoadhimisha miaka kumi ya harakati hiyo.[7]
Utambuzi
[hariri | hariri chanzo]
Williams alipewa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake Jasiri ya serikali ya Marekani mwaka 2007 kwa “kutoa mfano wa ujasiri na uongozi kwa kufanya mabadiliko kupitia njia za amani na zisizo za vurugu”. Tuzo hiyo ilitolewa na Waziri wa Mambo ya Nje wa Marekani Condoleezza Rice.[8] Miaka miwili baadaye, Williams na kiongozi mwenza wa WOZA Magodonga Mahlangu walitunukiwa Tuzo ya Haki za Binadamu ya Robert F. Kennedy, iliyotolewa na Rais wa Marekani Barack Obama. Katika hafla hiyo, Obama alisema kwamba wawili hao “wamewaonyesha wanawake wa WOZA na watu wa Zimbabwe kwamba wanaweza kudhoofisha mamlaka ya wakandamizaji wao kwa nguvu yao wenyewe”, na wakati wa kutoa tuzo aliwapa wanawake hao busu kila mmoja.[9]
Siku ya Kimataifa ya Wanawake mwaka 2012, Williams alitunukiwa tuzo ya Ginetta Sagan Fund ya Amnesty International, inayotambua wanawake “wanaofanya kazi kulinda uhuru na maisha ya wanawake na watoto katika maeneo yenye ukiukwaji mkubwa wa haki za binadamu”.[10] Tuzo hiyo ilitolewa kwa kutambua kazi yake “ya kuhamasisha na kuelimisha wanawake kukubali na kudai haki zao za binadamu na kiraia nchini Zimbabwe”.[11] Chini ya mpango wa udhamini wa Bunge la Ujerumani kwa wanaharakati wa haki za binadamu, Marina Schuster amekuwa akiongeza uelewa kuhusu kazi ya Williams.
Familia
[hariri | hariri chanzo]Williams ameolewa na fundi umeme, na ana watoto watatu watu wazima. Wanawe wawili walimfuata dada yao kwenda Uingereza katikati ya miaka ya 2000 kufuatia vitisho vya kuwapeleka katika vikundi vya vijana vya kijeshi. Baada ya kupoteza kazi mara kadhaa, mume wake alijiunga na watoto hao nje ya Zimbabwe. Williams bado yuko Zimbabwe akipigania haki za kijamii licha ya kuongezeka kwa ukandamizaji wa serikali. Katika muda wake wa ziada, Williams anachunguza nasaba ya familia yake inayochanganya asili ya Ireland na Matabele.
Marejeo
[hariri | hariri chanzo]- 1 2 3 4 5 6 7 Elizabeth Day (9 Mei 2009). "The woman who took on Mugabe". The Guardian. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Dugger, Celia W. (17 Oktoba 2008). "From Underground, Leading a March for Democracy". The New York Times. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "Prisoner of conscience: Jenni Williams" (PDF). Amnesty International. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo (PDF) mnamo 2 Septemba 2011. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "Zimbabwe: End Crackdown on Peaceful Demonstrators". Human Rights Watch. 28 Oktoba 2008. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Jacobson, Celean (2 Julai 2008). "US calls for Zimbabwe to free rights activists". USA Today. Associated Press. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "Woza Leaders Jenni Williams and Magodonga Mahlagu Released on Bail". Amnesty International. 4 Julai 2008. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 11 Machi 2011. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "Still Fighting Despite the Odds". Amnesty International. 9 Machi 2012. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Shoko, Bertha (8 Juni 2012). "US government honours WOZA's Jenny Williams". The Standard. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 10 Januari 2020. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "Obama awards – and kisses – Zimbabwe women activists". BBC News. 24 Novemba 2009. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "The Ginetta Sagan Fund". Amnesty International. 2011. Iliwekwa mnamo 13 Januari 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Hager, Sarah (26 Machi 2012). "Celebrating a Fearless Human Rights Defender, Jenni Williams". Amnesty International. Iliwekwa mnamo 9 Juni 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
| Makala hii kuhusu Haki za binadamu bado ni mbegu. Je, unajua kitu kuhusu Jenni Williams kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia yetu kwa kuihariri na kuiongezea habari. |