colé
Apparence
Etimolodjeye 1
[candjî]Bodje « col- » (« cô »), avou l’ cawete « -é 2 »; li calcaedje do francès «collier» pol sinse d' «ôrreye a mete e hatrea» est rmetou cial avou les vîs sinses pår walons.
Prononçaedje
[candjî]- AFE :
- diferins prononçaedjes :
- /kɔ.ˈle/ /ɡɔ.ˈle/ /kɔ.ˈlɛ/ /ɡɔ.ˈlɔj/
- (po l' ôrreye) /kɔ.ˈlje/
- prononçaedje zero-cnoxheu : /kɔ.ˈle/
- diferins prononçaedjes :
- Ricepeures : co·lé
Sustantif
[candjî]| singulî | pluriyal |
|---|---|
| colé | colés |
colé omrin
- (mot d’ acleveu di tchvås) gorea di tchvå.
- cingue ou tchinne metowe å cô d' on tchén ou d' ene ôte biesse.
- (antomeye) hatrea.
- Djel haprè på colé s' i continowe.
- Tot å bea mitan del pavêye,
Deus randaxhes ki fjhént l’ forsôlé,
S’ apougnèt d’ on côp på colé,
Istwere di s’ diner ene sitronnêye. — Joseph Vrindts, « Pâhûles rîmês » (1897), «Les randahes», p.118 (fråze rifondowe).
- fene pårteye metou dizo l' tiesse d' on clå.
- pårteye d' on mousmint ki ravôteye li hatrea.
- Lu, avou s' buze èt s' hôt colé ki lyi vént ås oreyes, i s' tént tot roed, on pô djinné do sinti so ses rins èn abit d' fén drap, lu k' est todi si bén a si åjhe avou s' grand sårot di tos les djoûs. — Jean-François Renkin, dins Li vîye bûse (fråze rifondowe).
- pinderloke ki les femes si metèt å cô.
- On colé d' fås pieles — D.T.W.
- dizeu del petråle, la k' gn a les foyes.
Parintaedje
[candjî]Mots d’ aplacaedje
[candjî]Ortografeyes
[candjî]Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : C8
Ratournaedjes
[candjî]
Etimolodjeye 2
[candjî]Do viebe «coler»
Pårticipe erirece
[candjî]| singulî | pluriyal | |
|---|---|---|
| omrin | colé | colés |
| femrin | colêye | colêyes |
- pårticipe erirece omrin do viebe del prumire troke: «coler».
- Dji n' a nén colé l' afitche.
- L' afitche a må stî colêye.
Categoreyes :
- Mots do walon
- Walon
- Sustantifs do walon avou l' cawete -é 2
- Mots do walon di deus pîs
- Sustantifs do walon
- Motlî po les acleveus di tchvås
- Motlî do walon po l' antomeye
- Pårticipes erireces do walon
- Pårticipes erireces del prumire troke
- Pårticipes erireces omrins del prumire troke
- Pårticipes erireces do walon avou l' cawete -é
- Mots do walon avou l' cawete -é