Balaibalan

Balaibalan
Lingua extincte
Nomine native:
instantia de:	lingua artificial, sacred language[*], a priori language[*]
Create per:	{{{creator}}} in {{{data}}}
Contexto:	{{{contexto}}}
Parlate in:	{{{statos}}}
Regiones:Parlate in:	{{{region}}}
Periodo:	{{{periodo}}}
Personas:
Scriptura:	Ottoman Turkish alphabet
Typologia:	{{{typologia}}}
Phylogenese:
Statuto official
Nationes:	nulle
Regulate per:	[[]]
Codices de position
ISO 639-1
ISO 639-2
ISO 639-3	zba
Glottolog	bala1318
LinguistList
Linguasphere
IETF ID	zba
SIL	{{{sil}}}
SIL	{{{sil2}}}
Wikimedia ID
Extracto in lingua
Declaration universal del derectos del homine - Art.1 {{{extracto}}}
Le Patre Nostre {{{extracto2}}}
Translitteration {{{translitteration}}}

Balaibalan (Ottoman Turkish: باليبلن, romanized: Bâleybelen) es le plus ancian lingua artificial cognoscite.

Historia

Balaibalan es le sol lingua artificial initial ben documentate que non es de origine europee, e es independente del moda de construction de linguas que occurreva in le Renaissance. In contrasto con le linguas philosophic que prevaleva alora, e le linguas designate pro facilitar le communication mundial o pro uso in litteratura o film le plus prominente hodie, Balaibalan esseva probabilemente designate como un lingua sancte o poetic pro rationes religiose, como Lingua Ignota e forsan Damin. Balaibalan pote etiam haber essite un lingua secrete que esseva solo cognoscite per un circulo interne.

Balaibalan pote haber essite create per le mystico del seculo 14 Fazlallah Astarabadi, fundator del Hurufism, o collectivemente per su sequaces in le seculo 15, o forsan per Muhyî-i Gülşenî, nascite in Edirne, un membro del ordine Gülşenî sufi in Cairo; in omne caso, le elaboration del lingua esseva un effortio collective.

Le sol testification documentari de Bâleybelen es un dictionario, copias del qual pote esser trovate in le Bibliothèque nationale de France a Paris e in le Princeton University Library.

Proprietates linguistic

Balaibalan es un lingua a priori, scribite con le alfabeto ottoman (scriptura arabe). Le grammatica seque le exemplo del persiano, turco e arabe; como le turco, illo es agglutinante. Multe del lexico pare totalmente inventate, ma alcun parolas es prestate del arabe e del altere linguas fonte, e alteres pote esser traciate retro a parolas del linguas fonte de un maniera indirecte, per metaforas Sufi. Per exemplo:

• -gab-, le radice del verbo 'deliberar', es explcate per le dictionario como essite construite ex le litteras b, que indica action compartite inter multiple personas, e g, que indica publicar.
• ḏāt 'origine' pare esser prestate del arabe ḏāt, que significa 'essentia.'
• mim 'bucca' pote reflecter le nomine arabe mim del littera Patrono:Angbr, cuje forma es sovente comparate in poesia a illo de un bucca.

Fontes

• A. Bausani, Geheim- und Universalsprachen: Entwicklung und Typologie. Stuttgart, 1970: Kohlhammer Verlag.
• A. Bausani, Le lingue inventate : linguaggi artificiali, linguaggi segreti, linguaggi universali - Roma : Ubaldini, 1974.
• F. Bergmann, Résumé d'études d'odontologie générale et du linguistique générale, Paris, 1875
• Silvestre DeSacy, Kitab asl al-maqasid wa fasl al marasid, Le capital des objets recherchés et le chapitre des choses attendues, ou Dictionnaire de l'idiome Balaïbalan. Notices et extraits des manuscrits de la Bibliothèque Impériale [Paris], 9: 365–396.
• E. Drezen, Historio de la Mondolingvo, Moskvo 1991: Progreso.
• Charles Häberl, Bālaybalan, in Encyclopædia Iranica, to appear.
• M. Koç, Bâleybelen: İlk Yapma Dil. Istanbul, 2005.
• Bausani, Alessandro (1954). “Re un curiose lingua "mystic" BÂL-A I-BALAN”. Est e West 4 (4 (JANUARIO)): 234–238. Istituto Italiano per l'Africa e l'Oriente.

Ligamines externe

• LINGUA BĀLAYBALAN a Encyclopaedia Iranica
• Balaibalan e Muhyî-i Gülşenî (in turco)
• Baleybelen (in turco)
• Copias online del manuscriptos original a Bibliothèque nationale de France & Princeton University Library