Przejdź do zawartości

Mette-Marit

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Mette-Marit
Ilustracja
Mette-Marit (2013)
ilustracja herbu
Faksymile
Królowa Norwegii
Okres

od 28 sierpnia 2026

Poprzedniczka

Sonja Haraldsen

Dane biograficzne
Dynastia

Glücksburgowie

Data i miejsce urodzenia

19 sierpnia 1973
Kristiansand

Ojciec

Sven Olav Bjarte Høiby

Matka

Marit Tjessem

Mąż

Haakon Glücksburg

Dzieci

Marius Borg Høiby (z poprzedniego małżeństwa)
Ingrid Alexandra
Sverre Magnus

Odznaczenia
Krzyż Wielki Królewskiego Norweskiego Orderu Świętego Olafa Medal 100-lecia Domu Królewskiego Medal 100-lecia Olafa V Medal Jubileuszowy Króla Haralda V Order Domowy Haralda V Order Krzyża Ziemi Maryjnej I Klasy (Estonia) Order Gwiazdy Białej I Klasy (Estonia) Krzyż Wielki Orderu Zasługi RP Krzyż Wielki Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Order Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy Order Drogocennej Korony I Klasy (Japonia) Komandor Krzyża Wielkiego Orderu Gwiazdy Polarnej (1975–2022, Szwecja) Krzyż Wielki Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania) Order Stara Płanina (Bułgaria) Krzyż Wielki I Klasy Odznaki Honorowej za Zasługi (Austria) Krzyż Wielki Orderu Krzyża Południa (Brazylia) Rycerz Krzyża Wielkiego Orderu Oranje-Nassau (Holandia) Medal Koronacyjny 2013 Wielki Krzyż Orderu Witolda Wielkiego (Litwa) Krzyż Wielki Orderu Zasługi Adolfa de Nassau Krzyż Wielki Orderu Białej Róży Finlandii Order Słonia (Dania) Krzyż Uznania I klasy (Łotwa) Krzyż Wielki Orderu Sokoła (Islandia)
Norweska rodzina królewska

Mette-Marit (ur. 19 sierpnia 1973 w Kristiansand jako Mette-Marit Tjessem Høiby) – królowa Norwegii, żona króla Haakona VIII. Ma z nim dwoje dzieci – Ingrid Aleksandrę (ur. 2004) i Sverre’a Magnusa (ur. 2005), którzy zajmują kolejno pierwsze i drugie miejsce w linii sukcesji do norweskiego tronu[1][2].

Powiązania rodzinne

[edytuj | edytuj kod]

Mette-Marit Tjessem Høiby urodziła się 19 sierpnia 1973 w Kristiansand.

Jej rodzicami są Sven Olaf Bjarte Høiby (zm. 2007), norweski dziennikarz i jego pierwsza żona, Marit Tjessem, urzędniczka bankowa.

Religia

[edytuj | edytuj kod]

Została ochrzczona w wierze luterańskiej.

Jest matką chrzestną przynajmniej dwóch osób:

Edukacja

[edytuj | edytuj kod]

W latach 2002–2003 kontynuowała swoją edukację w Londynie na SOAS, Uniwersytecie Londyńskim[5].

W 2012 ukończyła studia na Norwegian Business School[6].

Życie prywatne

[edytuj | edytuj kod]

13 stycznia 1997 urodziła syna, Mariusa Borga Høiby, którego ojcem jest jej ówczesny partner, Morten Borg.

W połowie lat 90. XX w. w czasie festiwalu muzycznego w Kristiansand poznała Haakona, księcia koronnego Norwegii, syna Haralda V, króla Norwegii i Sonji, królowej Norwegii. Zostali parą po kolejnym spotkaniu w 1999, a wkrótce zamieszkali razem. Ich zaręczyny ogłoszono 1 grudnia 2000. Mette-Marit otrzymała pierścionek, który wcześniej należał do Marty, księżnej koronnej Norwegii i do królowej Sonji.

23 sierpnia 2001 narzeczeni zorganizowali przyjęcie z udziałem przedstawicieli zagranicznych rodzin królewskich, w czasie którego król Harald V podarował im posiadłość Skaugum.

25 sierpnia Mette-Marit i Haakon zawarli związek małżeński w wierze luterańskiej. Ceremonia miała miejsce w katedrze w Oslo. Funkcję świadka pełnił Fryderyk, książę koronny Danii, natomiast świadkową została Linda Tånevik, przyjaciółka panny młodej. Tjessem Høiby otrzymała tytuł Jej Królewskiej Wysokości Księżnej Koronnej Norwegii.

Para spędziła miesiąc miodowy w Stanach Zjednoczonych. Marius, syn Mette-Marit, zamieszkał razem z matką na dworze królewskim.

Pod koniec 2002 książę i księżna przeprowadzili się do Londynu, gdzie mieszkali przez rok i kontynuowali swoją edukację[7].

4 lipca 2003 podano do wiadomości, że książę i księżna spodziewają się narodzin pierwszego wspólnego dziecka[8]. Potomek, niezależnie od płci, miał zająć drugie miejsce w linii sukcesji norweskiego tronu i zostać w przyszłości władcą państwa. 21 stycznia 2004 w Oslo University Hospital urodziła się księżniczka Ingrid Aleksandra[9].

25 kwietnia 2005 Pałac Królewski ogłosił kolejną ciążę księżnej[10]. Książę Sverre Magnus przyszedł na świat 3 grudnia 2005 w Oslo i został pierwszym norweskim księciem w dziejach, który nie wyprzedził swojej starszej siostry w kolejności dziedziczenia tronu[11].

22 lipca 2011 jej przybrany brat, Trond Berntsen, policjant, zginął w atakach terrorystycznych na wyspie Utøya[12].

12 stycznia 2017 księżna wydała oświadczenie, w którym skrytykowała media za naruszanie prywatności jej starszego syna[13]. Marius podjął naukę w Stanach Zjednoczonych i zdecydował, że nie będzie pełnił oficjalnych obowiązków w rodzinie królewskiej.

Księżna koronna Norwegii

[edytuj | edytuj kod]
Norweska rodzina królewska

Po ślubie z księciem Mette-Marit otrzymała tytuł Jej Królewskiej Wysokości Księżnej Koronnej Norwegii. Od tej pory bierze udział w oficjalnych wystąpieniach, reprezentując norweskiego monarchę.

W 2006 została ogłoszona Międzynarodowym Ambasadorem Dobrej Woli UNAIDS, z czym związana jest część jej działań[14]. Uczestniczy w wydarzeniach dotyczących zakażenia wirusem HIV oraz chorobą AIDS i odbywa podróże zagraniczne, promując wiedzę wśród ludzi (Szwajcaria w kwietniu 2006, Nikaragua w listopadzie 2007 i Ukraina w październiku 2008).

Wizyty dyplomatyczne

[edytuj | edytuj kod]
  •  Wielka Brytania – w maju 2001, jako narzeczona księcia Haakona, brała udział w dyplomatycznej wizycie królowej Elżbiety II;
  •  Rosja – w październiku 2003 Mette-Marit razem z mężem udała się do Moskwy i Sankt Petersburga[15];
  •  Włochy – we wrześniu 2004 w Oslo przebywał prezydent Włoch z żoną;
  •  Japonia – w maju 2005 uczestniczyła w wizycie do Norwegii cesarza i cesarzowej Japonii;
  •  Polska – w maju 2005 para książęca i królowa Norwegii przybyli do Polski; zostali powitani przez prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego, odwiedzili Warszawę i Kraków[16];
  •  Wielka Brytania – w październiku 2005 norweska rodzina królewska przebywała z wizytą w Wielkiej Brytanii z okazji setnej rocznicy uzyskania przez Norwegię niepodległości od Szwecji;
  •  Korea Południowa – w maju 2007 Haakon i Mette-Marit odbywali wizytę dyplomatyczną do tego kraju;
  •  Meksyk – w marcu 2009 para książęca udała się z wyprawą stanową do Meksyku;
  •  Rosja – w kwietniu 2010 w Oslo przebywał prezydent państwa z żoną;
  •  Holandia – w czerwcu 2010 do Norwegii przybyli przedstawiciele holenderskiej rodziny królewskiej;
  •  Szwajcaria – w październiku 2010 brała udział w dyplomatycznej wizycie prezydent tego kraju;
  •  Litwa – w kwietniu 2011 w Norwegii gościła prezydent kraju;
  •  Ghana – w kwietniu 2011 para książęca udała się z wizytą do Ghany;
  •  Luksemburg – w maju 2011 księżna uczestniczyła w oficjalnej wizycie do Norwegii wielkiego księcia i wielkiej księżnej;
  •  Południowa Afryka – w sierpniu 2011 do Oslo przyjechała delegacja z Republiki Południowej Afryki;
  •  Wielka Brytania – w marcu 2012 do Oslo przybyli książę Walii i księżna Kornwalii;
  •  Finlandia – w październiku 2012 gościła w Oslo prezydenta, pierwszą damę i premiera Finlandii;
  •  Wietnam – w marcu 2014 księżna i książę przebywali z oficjalną wizytą w państwie;
  •  Indie – w październiku 2014 do Oslo przyjechał prezydent Indii;
  •  Wielka Brytania – w lutym 2018 gościła w kraju księcia i księżną Cambridge.

Patronaty

[edytuj | edytuj kod]
  • Jest patronem Norweskiego Czerwonego Krzyża[17].
  • Jest patronem festiwalu filmowego Amandus, w którym wzięła udział w 2010 i 2017[18].

Związki z innymi rodzinami królewskimi

[edytuj | edytuj kod]

Była gościem ceremonii zaślubin: księcia Konstantyna z Holandii z Laurencją Brinkhorst (Haga, 2001[19]), Willema-Aleksandra, księcia Oranii z Maksymą Zorreguiettą (Amsterdam, 2002[20]), Filipa, księcia Asturii z Letycją Ortiz Rocasolano (Madryt, 2004[21]), Fryderyka, księcia koronnego Danii z Marią Donaldson (Kopenhaga 2004[22]), księcia Joachima z Danii z Marią Cavallier (Mogeltonder, 2008[23]), Daniela Westlinga z Wiktorią, księżną koronną Szwecji (Sztokholm, 2010[24]), Alberta II, księcia Monako z Charlene Wittstock (Monako, 2011[25]), Wilhelma, dziedzicznego wielkiego księcia Luksemburga z hrabianką Stefanią de Lannoy (Luksemburg, 2012[26]), Christophera O’Neill z Magdaleną, księżną Hälsinglandu i Gästriklandu (Sztokholm, 2013[27]) i Karola Filipa, księcia Värmlandu z Zofią Hellqvist (Sztokholm 2015[28]).

Reprezentowała dwór norweski w czasie uroczystości pogrzebowych: Klausa, księcia Niderlandów (Delft, 2002[29]), hrabiego Fleminga z Rosenborga (Kopenhaga, 2002[30]) i księcia Karola Bernadotte (Daneryd, 2003[31]).

Jest matką chrzestną między innymi księcia Krystiana z Danii i Oskara, księcia Skanii.

W maju 2003 razem z mężem wzięła udział w sesji zdjęciowej dla „Vanity Fair”, której autorem był Mario Testino[32].

W sierpniu 2006 zrealizowano program dokumentalny, skupiony wokół życia księżnej, zatytułowany The Cinderella of Our Time[33]. Program wyemitowała norweska stacja TV2.

Kontrowersje

[edytuj | edytuj kod]

Życie przed związkiem z księciem

[edytuj | edytuj kod]

Związek Mette-Marit z następcą norweskiego tronu wywołał kontrowersje z powodu tego, że nie miała ona szlacheckiego pochodzenia, była samotną matką, jej poprzedni partner zamieszany był w handel narkotykami, a dodatkowo zamieszkała z Haakonem jeszcze przed ślubem[34]. W sierpniu 2001 Tjessem przeprosiła przyszłych poddanych za swoje działania z przeszłości.

Kontakty z Jeffreyem Epsteinem

[edytuj | edytuj kod]

4 grudnia 2019 księżna wydała oświadczenie, w którym przyznała, że żałuje swoich kontaktów z Jeffreyem Epsteinem, amerykańskim biznesmenem oskarżonym o przestępstwa seksualne[35]. Dodała, że spotykała się z nim kilkakrotnie w latach 2011–2013, nie była świadoma popełnianych przez niego przestępstw i zerwała ich kontakt w 2013 (co udowodniono jej później jako kłamstwo)[36].

W styczniu 2026, na kilka dni przed rozpoczęciem procesu jej syna, ujawniono nowe dokumenty, w których księżna wymieniona została ponad tysiąc razy w kontaktach z Epsteinem. W ich treści znalazły się informacje, że już w 2011 Mette-Marit wyszukiwała informacji o Epsteinie za pomocą wyszukiwarki Google i przyznała w korespondencji, że nie wyglądają one dobrze[37]. W mailach wymienianych z Amerykaninem księżna skarżyła się na znudzenie obowiązkami w rodzinie królewskiej[38], dyskutowała o zdjęciach nagiej kobiety, które chciała dać w prezencie swojemu piętnastoletniemu synowi; o polowaniu na żonę przez Epsteina; wymieniała również wiadomości o treści intymnej, w tym opisywała kontakty z mężczyzną, który sprawił, że poczuła się najpiękniejszą kobietą na świecie[39][40]. W 2012 skrytykowała wesele Wilhelma, następcy tronu Luksemburga z hrabianką Stefanią de Lannoy, określając je jako nudne[41]. Mette-Marit spotkała się z Epsteinem co najmniej kilka razy i gościła w jego rezydencji w Palm Beach jeszcze co najmniej w 2013[42].

19 marca 2026 księżna wraz z mężem udzielili wywiadu, w którym opowiedziała o swojej relacji z Epsteinem. Powiedziała, że została zmanipulowana i żałuje tej relacji[43][44].

Wskutek ujawnionych informacji w 2026 wiele organizacji zrezygnowało ze współpracy z księżną lub utraciła w nich patronaty[45][46].

Pierwszym członkiem rodzin królewskich, którego znajomość z Epsteinem została ujawniona, był Andrzej, książę Yorku, syn brytyjskiej królowej Elżbiety II[47]. Ostatecznie jako konsekwencję wydarzeń z tym związanych w 2025 utracił szlachecki tytuł księcia Yorku i został zmuszony do wycofania się z działalności w rodzinie królewskiej[48][49].

Konflikty syna z prawem

[edytuj | edytuj kod]

W 2017 jej starszy syn, Marius Borg Høiby, został ukarany grzywną w wysokości 4000 koron norweskich za posiadanie kokainy[50].

Do 2024 co najmniej kilkakrotnie był aresztowany jako podejrzany o przemoc, posiadanie narkotyków i łamanie zakazu zbliżania się[51]. W listopadzie oskarżony został o przemoc w bliskim związku, prowadzenie pojazdu bez ważnego prawa jazdy i łamanie zakazu zbliżania się.

18 sierpnia 2025 został oskarżony przez prokuratora o dokonanie czterech zgwałceń i 34 dodatkowe przestępstwa[52]. Liczba zarzutów wzrosła ostatecznie do 40, jeden z nich został wycofany[53]. Jego proces rozpoczął się w Oslo w lutym 2026; przez ten czas przebywał w areszcie i odmówiono mu możliwości pobytu w domu. Media oskarżyły księżną Mette-Marit o fałszowanie dowodów i manipulowanie świadkami[54][55].

15 czerwca 2026 Marius został uznany winnym 34 z 40 zarzutów i skazany na karę czterech lat pozbawienia wolności[56]; dodatkowo musi zapłacić wyznaczoną kwotę ofiarom zgwałceń[57]. Obrońcy Mariusa odwołali się od wyroku[58].

W lipcu 2026 pozwolono mu na odbywanie kary w formie aresztu domowego w rezydencji królewskiej w Skaugum i opuścił więzienie[59]. Pod koniec sierpnia sfotografowano go w Oslo University Hospital, gdzie odwiedzał ciężko chorego króla Haralda V[60].

Królowa Norwegii

[edytuj | edytuj kod]

28 sierpnia 2026, po kilkunastodniowym pobycie w Oslo University Hospital, zmarł teść Mette-Marit i król Norwegii, Harald V[61]. Jej mąż został nowym królem Norwegii i przyjął imię Haakon VIII[62], a księżna otrzymała tytuł „Jej Królewskiej Mości Królowej Norwegii”[63]. Ich córka, Ingrid Alexandra, została księżną koronną Norwegii i następczynią tronu[64].

Zdrowie

[edytuj | edytuj kod]

29 października 2018 rodzina królewska poinformowała, że u księżnej koronnej rozpoznano idiopatyczne włóknienie płuc[65].

Od tego czasu okresowo zaprzestawała wykonywania obowiązków z powodu zaostrzeń choroby i gorszego samopoczucia[66]; w kwietniu 2026 po raz pierwszy wystąpiła publicznie z urządzeniem do podawania tlenu[67].

5 czerwca 2026 podano do informacji, że stan księżnej zagraża jej życiu i wobec tego została wpisana na listę oczekujących na przeszczepienie płuc[68][69].

17 czerwca 2026 ogłoszono, że księżna przeszła ratującą życie operację w Oslo University Hospital[70] i przebywała w klinice niecały miesiąc w celu rekonwalescencji[71].

Odznaczenia

[edytuj | edytuj kod]

Norweskie

[edytuj | edytuj kod]

Zagraniczne

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ Order of succession. royalcourt.no. [dostęp 2022-02-26]. (ang.).
  2. ↑ A look at the Norwegian line of succession. Royal Central, 2019-07-19. [dostęp 2022-02-26]. (ang.).
  3. ↑ The christening of Prince Christian – Royalty Magazine. royalty-magazine.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  4. ↑ Madeleine, Mette-Marit & Frederik godparents to Prince Oscar at his christening. The Crown Chronicles. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  5. ↑ Et forbilde?. Dagbladet, 2011-12-01. [dostęp 2022-06-19]. (norw.).
  6. ↑ Mette-Marit gets her master’s. newsinenglish.no, 2.08.2012. [dostęp 2020-01-19]. (ang.).
  7. ↑ Haakon And Mette-Marit Make The Move To London. hellomagazine.com. [dostęp 2020-01-21].
  8. ↑ Haakon and Mette-Marit enjoy the sights of Russia. HELLO!. [dostęp 2020-01-19].
  9. ↑ Baby girl for Norway royal couple. BBC. [dostęp 2020-01-21].
  10. ↑ Norway's Princess Mette-Marit returns to royal duties. People, 24.09.2005. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  11. ↑ Norway’s crown princess gives birth to boy. thestar.com.my. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  12. ↑ Norway shooting: stepbrother of Crown Princess among those killed by Anders Breivik. The Telegraph. [dostęp 2020-01-19]. (ang.).
  13. ↑ Crown Princess Mette-Marit pens emotional open letter as son Marius Borg Høiby quits public life. HELLO!. [dostęp 2020-01-19]. (ang.).
  14. ↑ Crown Princess Mette-Marit of Norway, UNAIDS International Goodwill Ambassador | UNAIDS. unaids.org. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  15. ↑ Russia 2003 – The Royal House of Norway. royalcourt.no. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  16. ↑ Poland 2005 – The Royal House of Norway. royalcourt.no. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  17. ↑ About – Maverick Collective. maverickcollective.org. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  18. ↑ Zarchiwizowana kopia. [dostęp 2020-01-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-02-01)].
  19. ↑ Crown Prince Haakon & Crown Princess Mette-Marit Of Norway Attend The... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  20. ↑ Lunch Concert At Concertgebouw, Amsterdam, The Day Before The Wedding... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  21. ↑ The Marriage Of Prince Felipe Of Spain. Le mariage du prince FELIPE... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  22. ↑ Crown Prince Haakon and his wife Crown Princess Mette-Marit of Norway... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  23. ↑ Crown Princess Mette Marit Of Norway, And Princess Alexia Of Greece... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  24. ↑ Princess Mette-Marit of Norway and Prince Haakon of Norway attend the... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-23]. (ang.).
  25. ↑ Princess Mette-Marit of Norway attends the religious ceremony of the... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  26. ↑ Prince Haakon of Norway and Princess Mette-Marit of Norway attend the... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  27. ↑ Crown Prince Haakon, and Crown Princess Mette-Marit of Norway attend... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  28. ↑ Crown Prince Haakon, and Crown Princess Mette-Marit of Norway... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  29. ↑ Norwegian Crown Prince Haakon and Princess Mette-Marit bow to the... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  30. ↑ The Funeral Of Count Fleming Of Rosenborg At Holmens Church,... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  31. ↑ Crown Prince Haakon & Crown Princess Mette-Marit Of Norway Attend The... News Photo – Getty Images. gettyimages.com. [dostęp 2020-01-21]. (ang.).
  32. ↑ Photos: Vanity Fair’s Portraits of Royalty. Vanity Fair, 22.04.2011. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  33. ↑ Mette-Marit – Cinderella of our Times (Ready-made) – Nordic World. nordicworld.tv. [dostęp 2020-01-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-09-29)].
  34. ↑ HRH Princess Single Mum &#124. Daily Mail Online. [dostęp 2020-01-19]. (ang.).
  35. ↑ Princess Mette-Marit regrets friendship with Jeffrey Epstein. pagesix.com. [dostęp 2020-01-19]. (ang.).
  36. ↑ Markus Tobiassen, Elise Rønnevig Andersen, Endre Alsaker-Nøstdahl: Sa kontakten ble brutt i 2013 – snakket med Epstein om møte i 2014. VG, 31.01.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  37. ↑ Stein Larsen: Kronprinsesse Mette-Marit: – Jeg utviste dårlig dømmekraft og angrer. Nettavisen, 31.01.2026. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  38. ↑ Jesper Horsinek: Reagerer på kronprinsessens meldinger: – Uverdig å skrive på den måten. Nettavisen, 2.02.2026. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  39. ↑ Norway’s crown princess apologises to King about Epstein friendship. The Times. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  40. ↑ Markus Tobiassen, Elise Rønnevig Andersen, Endre Alsaker-Nøstdahl: Kronprinsessen delte private detaljer med Epstein. VG, 1.02.2026. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  41. ↑ Kate Oglesby, Julien Carette: Epstein files: Norwegian princess calls Luxembourg royal wedding ‘boring’. Luxembourg Times, 1.02.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  42. ↑ Håkon Kvam Lyngstad, Snorre Schjønberg, Kristian Arnesen Strømshoved: Mette-Marit bodde hos Epstein i Palm Beach. TV2, 31.01.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  43. ↑ Martin Busk: Europa reagerer: – Hun kommer ikke godt fra det. Nettavisen, 20.03.2026. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  44. ↑ Se hele intervjuet med Mette-Marit. VG TV. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  45. ↑ Eleanor Dye: Crown Princess Mette-Marit dealt fresh blow as patronage pauses their collaboration amid Epstein fallout. Hello Magazine, 10.02.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  46. ↑ Mette-Marit’s royal crisis deepens: Another Foundation cuts ties as public trust erodes. HOLA!, 28.04.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  47. ↑ Danica Kirka: Former Prince Andrew can't escape Epstein's shadow as new documents reveal details about friendship. ABC 7 News, 1.02.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  48. ↑ Lauren Frayer: Prince Andrew drops Duke of York title as Epstein fallout continues. npr, 17.10.2025. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  49. ↑ Honours and Awards. The London Gazette, 1.12.2025. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  50. ↑ Anders Lohne Fosse: Dagbladet: Høiby ble tatt for kokainbruk på festival i 2017. Nettavisen, 20.08.2024. [dostęp 2026-09-04].
  51. ↑ Caroline Radnofsky: Son of Norway's crown princess arrested on suspicion of rape. NBC News, 19.11.2024. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  52. ↑ Son of Norway princess charged with four rapes: prosecutor. RTL Today, 18.08.2025. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  53. ↑ Paul Kirby: New charges for son of Norway's crown princess on trial for rape. BBC, 3.02.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  54. ↑ Jonas Jørstad: Mette-Marit advarte og ryddet før pågripelsen: - Sjokkerende. Se og Hør, 30.10.2024. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  55. ↑ Bjørnar Tommelstad, Nora Viskjer, Siri B. Christensen, Morten S. Hopperstad: Opplysninger til VG: Kronprinsessen skal ha varslet sønnen om pågripelsen. VG, 30.10.2024. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  56. ↑ Gwladys Fouche, Ilze Filks: Stepson of Norway's crown prince given four years' prison for rape. Reuters, 15.06.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  57. ↑ Lynsey Chutel, Henrik Pryser Libell: Son of Norway’s Crown Princess Is Convicted of Rape. The New York Times, 15.06.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  58. ↑ Straffesaken mot Marius Borg Høiby. NRK. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  59. ↑ Tove Taalesen: Marius burde holde seg unna kongefamilien. Nettavisen, 15.07.2026. [dostęp 2026-09-04]. (norw.).
  60. ↑ Daniel Neira: King Harald’s entire family rushes to hospital after palace issues ‘very serious’ health update. HOLA!, 27.08.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  61. ↑ Mallory Moench: Norway's King Harald dies aged 89: A beloved monarch buffeted by family crises. BBC. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  62. ↑ King Harald V's coffin arrives at Royal Palace, as mourners line Oslo's streets. BBC, 28.08.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  63. ↑ Shirley Gomez: Mette-Marit is now Queen of Norway after her toughest year and lung transplant. HOLA!, 28.08.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  64. ↑ Stephanie Bridger-Linning: Meet Norway's new queen-in-waiting: Princess Ingrid Alexandra, 22, is on the brink of history after the death of her grandfather, King Harald. TATLER, 28.08.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  65. ↑ The Crown Princess’ health – The Royal House of Norway. royalcourt.no. [dostęp 2020-01-19]. (ang.).
  66. ↑ Danielle Stacey: Norwegian palace issues update on Crown Princess Mette-Marit's health. HELLO!, 6.03.2025. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  67. ↑ Marta Martínez Tato: Crown Princess Mette-Marit of Norway Reappears—With an Oxygen Machine. Vanity Fair, 13.04.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  68. ↑ Eleanor Dye: Crown Princess Mette-Marit's condition is 'life-threatening', says Palace – as it's revealed she's on lung transplant waiting list. HELLO!, 5.06.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  69. ↑ Danielle Stacey: Crown Princess Mette-Marit set to undergo lung transplant, Palace confirms. HELLO!, 19.12.2025. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  70. ↑ Eleanor Dye: Crown Princess Mette-Marit, 52, undergoes successful lung transplant for 'life-threatening' condition. HELLO!, 17.06.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  71. ↑ Eleanor Dye: Crown Princess Mette-Marit, 52, discharged from hospital a month after 'life-saving' lung transplant. HELLO!, 14.06.2026. [dostęp 2026-09-04]. (ang.).
  72. ↑ Tildeling av St. Olavs Orden. kongehuset.no. [dostęp 2025-01-13]. (norw.).
  73. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 H.K.H. Kronprinsessens dekorasjoner. kongehuset.no. [dostęp 2025-01-13]. (norw.).
  74. ↑ Samlerforumet. samlerforumet.net. [dostęp 2025-01-13].
  75. ↑ Kroonprintsess Mette Marit. president.ee. [dostęp 2025-01-13]. (est.).
  76. ↑ M.P. z 2004 r. Nr 2, poz. 34 (ISAP).
  77. ↑ ENTIDADES ESTRANGEIRAS AGRACIADAS COM ORDENS PORTUGUESAS. Página Oficial das Ordens Honoríficas Portuguesas. [dostęp 2025-01-13]. (port.).
  78. ↑ Mette-Marit S.A.R. la Principessa. quirinale.it. (wł.).
  79. ↑ REAL DECRETO 655/2006, de 26 de mayo, por el que se concede la Gran Cruz de la Orden de Isabel la Católica a Su Alteza Real la Princesa Mette-Marit del Reino de Noruega. boe.es, 2006-05-26. (hiszp.).
  80. ↑ Безплатен Държавен Вестник издание - Официален раздел , брой 71 от 1.IX.2006. ciela.net. [dostęp 2025-01-13]. (bułg.).
  81. ↑ 10542/AB XXIV. GP – Anfragebeantwortung (elektr. übermittelte Version). parlament.gv.at, 23 kwietnia 2012. [dostęp 2025-01-13]. (niem.).
  82. ↑ DOU 6/09/2007 – Pg. 7 – Seção 1 | Diário Oficial da União | Diários Jusbrasil. Jusbrasil. [dostęp 2025-01-13]. (port.).
  83. ↑ State Visit from the Netherlands – The Royal House of Norway. web.archive.org, 2018-07-28. [dostęp 2025-01-24]. (ang.).
  84. ↑ Apdovanotų asmenų duomenų bazė. lrp.lt. (lit.).
  85. ↑ Norwegian King Harald, Grand Duke Henri of Luxembourg, Grand Duchess.... Getty Images, 2011-05-30. [dostęp 2025-01-16]. (hiszp.).
  86. ↑ Modtagere af danske dekorationer. kongehuset.dk. [dostęp 2025-01-15]. (duń.).
  87. ↑ Mette-Marit. president.ee. [dostęp 2025-01-13]. (est.).
  88. ↑ vestnesis.lv: Par Atzinības krusta piešķiršanu - Latvijas Vēstnesis. vestnesis.lv. [dostęp 2025-01-15]. (łot.).
  89. ↑ Orðuhafaskrá. Forseti.is. [dostęp 2025-01-09]. (isl.).

Bibliografia

[edytuj | edytuj kod]