Bước tới nội dung

Pokémon Crystal

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Pokémon Crystal
Hình ảnh bìa hộp trò chơi "Pokémon Crystal", mô tả Pokémon huyền thoại Suicune
Nhà phát triểnGame Freak
Nhà phát hànhNintendo
Đạo diễn
Nhà sản xuất
Thiết kế
  • Masuda Junichi
  • Nishino Koji
  • Matsumiya Toshinobu
Lập trình
  • Morimoto Shigeki
  • Watanabe Tetsuya
  • Ohta Takenori
Họa sĩKen Sugimori
Biên kịch
  • Masuda Junichi
  • Nishino Koji
  • Matsumiya Toshinobu
Âm nhạc
Loạt trò chơiPokémon
Nền tảngGame Boy Color
Phát hành
  • JP: 14 tháng 12 năm 2000
  • NA: 30 tháng 7 năm 2001
  • AU: 30 tháng 9 năm 2001
  • EU: 2 tháng 11 năm 2001
Thể loại Nhập vai
Chế độ chơiChơi đơn, nhiều người chơi

Pokémon Crystal Version[a] là một trò chơi điện tử nhập vai do Game Freak phát triển và Nintendo phát hành cho máy chơi trò chơi điện tử cầm tay Game Boy Color, trò chơi phát hành tại Nhật Bản vào tháng 12 năm 2000 và quốc tế trong suốt năm 2001. Là phiên bản nâng cấp của các tựa Pokémon Gold và Silver ra mắt năm 1999, đây là phần cuối cùng trong thế hệ thứ hai của loạt trò chơi Pokémon. Trò chơi giới thiệu một số tính năng mới, bao gồm các yếu tố cốt truyện bổ sung, khu vực Tháp Chiến đấu, tùy chọn chơi với tư cách là nhân vật chính nữ, sprites hình ảnh Pokémon động trong các trận chiến và nhiều cải tiến nhỏ khác. Phiên bản tiếng Nhật của trò chơi cũng tận dụng khả năng của Mobile Adapter GB, một thiết bị ngoại vi cho phép người chơi trao đổi và chiến đấu qua điện thoại di động và dịch vụ đăng ký trả phí có tên "Mobile System GB". Những cải tiến này được thực hiện nhờ phần cứng được nâng cấp của Game Boy Color, khiến "Crystal" trở thành trò chơi đầu tiên trong loạt không tương thích với Game Boy đời đầu.

Mặc dù "Pokémon Crystal" là tựa trò chơi thuộc dòng Pokémon chính có doanh số thấp nhất cho đến nay, nó vẫn nằm trong danh sách 10 tựa trò chơi Game Boy bán chạy nhất. Giới phê bình đã khen ngợi "Crystal" vì những tính năng bổ sung và cải tiến, nhưng cũng lưu ý rằng nhiều tính năng trong số này ít quan trọng hơn ở các phiên bản không phải tiếng Nhật, vốn thiếu hỗ trợ Mobile Adapter GB. Các bài đánh giá hồi tưởng đều rất tích cực, nhiều người thừa nhận "Crystal" đã giới thiệu những tính năng trở nên phổ biến trong các phiên bản Pokémon sau này, và vai trò của nó trong việc duy trì sự quan tâm trong giai đoạn suy giảm của thương hiệu.

Lối chơi

[sửa | sửa mã nguồn]

Tương tự như Pokémon Gold và Silver, Pokémon Crystal là một trò chơi điện tử nhập vai (RPG) trong đó người chơi khám phá một thế giới hư cấu bằng cách bắt, huấn luyện và chiến đấu với Pokémon. Ngoài ra, "Crystal" còn nâng cao các khía cạnh của Gold và Silver, mang đến những cải tiến về hình ảnh và lối chơi. Hình ảnh trong "Crystal" được cải thiện thông qua hoạt ảnh của Pokémon khi lần đầu tiên xuất hiện trong trận chiến, việc bổ sung các biển chỉ dẫn xuất hiện trên màn hình khi vào khu vực mới và một loạt các cải tiến đồ họa nhỏ cho nhiều địa điểm khác nhau trong trò chơi.[1] Trò chơi cũng cho phép người chơi lựa chọn một trong hai nhân vật, bổ sung thêm Kris, một huấn luyện viên nữ, với hình ảnh độc đáo.[2] Trò chơi giới thiệu Tháp Chiến Đấu (Battle Tower), một đấu trường mới cho phép người chơi chiến đấu với bảy huấn luyện viên với ba Pokémon được thiết lập ở cấp độ tối đa có thể tùy chỉnh để giành giải thưởng.[2]

Mobile System GB

[sửa | sửa mã nguồn]
Người chơi sở hữu bộ chuyển đổi Mobile Adapter GB có thể kết nối với dịch vụ Mobile System GB để trao đổi và chiến đấu với Pokémon trực tuyến.

Phiên bản tiếng Nhật của "Pokémon Crystal" hỗ trợ Mobile Adapter GB, một thiết bị ngoại vi cho phép kết nối không dây giữa Game Boy Color hoặc Game Boy Advance và điện thoại di động để tương tác trực tuyến bằng dịch vụ Mobile System GB.[3] Người chơi "Pokémon Crystal" được cung cấp nhiều tính năng tương tác khác nhau, bao gồm khả năng chiến đấu và trao đổi trực tuyến, truy cập tin tức cập nhật, tham gia các câu đố và chơi các trò chơi nhỏ. Người chơi cũng có thể tạo hoặc tải xuống các bản ghi lại trận chiến, có thể được chuyển sang "Pokémon Stadium 2" trên Nintendo 64 bằng cách sử dụng Transfer Pak.[4][5][6] Một vật phẩm đặc biệt cũng được phân phối qua hệ máy Mobile System GB, cho phép người chơi bắt được Pokémon Celebi quý hiếm.[7] Người dùng phải trả phí kết nối theo phút, cộng thêm các khoản phí bổ sung từ 10 đến 100 Yên để truy cập các tính năng trực tuyến cụ thể, chẳng hạn như chiến đấu, giao dịch và tải xuống nội dung.[6][8]

Nintendo đã lên kế hoạch phát hành Mobile Adapter GB và ra mắt dịch vụ Mobile System GB cùng với "Pokémon Crystal" vào tháng 12,[9] nhưng sự chậm trễ trong việc thiết lập dịch vụ đã khiến việc ra mắt bị lùi lại đến ngày 27 tháng 1 năm 2001.[10][11] Các hoạt động tương tác trực tuyến của "Pokémon Crystal" được quảng bá rầm rộ và trò chơi được kỳ vọng sẽ là "ứng dụng sát thủ" của dịch vụ này.[6][12]

Tuy nhiên, Mobile Adapter GB đã không đạt được thành công về mặt thương mại, chỉ bán được 80.000 chiếc trong năm đầu tiên ra mắt thị trường.[13] Nintendo đã quyết định không phát hành phụ kiện này trên phạm vi quốc tế.[14] Dịch vụ Mobile System GB đã bị ngừng hoạt động vào ngày 18 tháng 12 năm 2002, sau chưa đầy hai năm.[15] Người dùng có thể tiếp tục sử dụng các chức năng peer-to-peer của trò chơi được kích hoạt bởi Mobile Adapter GB mà không cần kết nối với dịch vụ Mobile System GB.[16]

Cốt truyện

[sửa | sửa mã nguồn]

Bối cảnh và cốt truyện của "Crystal" về cơ bản vẫn giữ nguyên như trong Gold và Silver, người chơi sẽ nuôi dưỡng và chiến đấu Pokémon để đánh bại các Thủ lĩnh Nhà thi đấu Johto và Tứ Đại Thiên Vương để trở thành Nhà vô địch Liên minh Johto. Tuy nhiên, một số cuộc chạm trán và nhân vật bổ sung được giới thiệu vào cốt truyện chính. "Crystal" có vai trò lớn hơn đối với Pokémon Huyền thoại, với việc người chơi thức tỉnh Suicune, Entei, và Raikou, và gặp chúng ở nhiều giai đoạn khác nhau của trò chơi. Cốt truyện có thêm một nhân vật mới, Eusine, người đang tìm kiếm Suicune, mang đến cho người chơi một con đường trực tiếp và mạch lạc hơn để chiến đấu và bắt giữ Suicune cùng những Pokémon Huyền thoại còn lại của trò chơi.[2] "Crystal" cũng thêm những thay đổi nhỏ về cách người chơi gặp Thủ lĩnh Nhà thi đấu Clair, và bổ sung thêm vai trò cho Pokémon Unown trong Tàn tích Alph, cho phép người chơi hoàn thành thêm các câu đố để nhận phần thưởng và thông điệp từ Unown.[1]

Phát triển và phát hành

[sửa | sửa mã nguồn]

Game Freak phát triển "Crystal" vào năm 1999 sau khi phát hành [[Pokémon Gold and Silver|Pokémon Gold và Silver].[17] "Crystal" là trò chơi Pokémon đầu tiên có Masuda Junichi làm đạo diễn chính, trước đó ông từng là nhà soạn nhạc cho loạt Pokémon và là phó đạo diễn cho "Gold" và "Silver".[18] Nintendo ban đầu công bố việc phát triển "Crystal" và Mobile Adapter GB vào tháng 12 năm 1999, với trò chơi được phát triển dưới tên gọi tạm thời là "Pokémon X". Họa sĩ Sugimori Ken cho biết "Crystal" chủ yếu được phát triển để hỗ trợ việc Nintendo ra mắt dịch vụ Mobile System GB. Masuda lưu ý rằng tiêu đề của trò chơi được dự định liên quan đến "các tinh thể được sử dụng trong truyền dẫn điện tử".[19] Chủ tịch Nintendo lúc đó là Yamauchi Hiroshi, nhấn mạnh "Pokémon, với các yếu tố trao đổi và 'sưu tầm', sẽ là cách tốt nhất để giúp mọi người hiểu được thể loại trò chơi mới sử dụng điện thoại di động."[20]

Nintendo lần đầu tiên giới thiệu "Crystal" và bộ chuyển đổi di động GB tại Space World vào tháng 8 năm 2000.[21] Crystal được phát hành tại Nhật Bản vào ngày 14 tháng 12 năm 2000..[22] Nintendo đã giới thiệu trước việc phát hành Crystal tại E3Bắc Mỹ vào tháng 5 năm 2001,[23] and released the game in North America on 30 July 2001,[24] Úc vào ngày 30 tháng 9 năm 2001 và châu Âu vào ngày 2 tháng 11 năm 2001.[25] Các phiên bản quảng cáo của Crystal tại Bắc Mỹ bao gồm bao bì trò chơi với mô hình màu xanh chanh của Game Boy Color, được bán dưới dạng Gói Pokémon Crystal.[26]

Crystal đã được phát hành trên Nintendo eShop cho dòng máy cầm tay Nintendo 3DS vào ngày 28 tháng 1 năm 2018.[27]

Đánh giá

[sửa | sửa mã nguồn]

Nhận xét từ giới phê bình về "Pokémon Crystal" khi phát hành nhìn chung là tích cực, với các nhà phê bình khen ngợi sự đa dạng của các tính năng bổ sung vào trò chơi. Viết cho GameSpot, Frank Provo nhận định những bổ sung của trò chơi mang lại "giá trị rất lớn", nhấn mạnh các tính năng "nâng cao và mở rộng sự đa dạng tổng thể của trò chơi", bao gồm các sự kiện theo thời gian, cải thiện chất lượng trải nghiệm và làm đẹp hình ảnh.[31] Nintendo Power nhấn mạnh việc bổ sung Tháp Chiến đấu, nhận thấy tính năng này là sự bổ sung "thực sự đầy thử thách" sẽ thu hút "những người hâm mộ cuồng nhiệt".[34] Kelly Starr của Nintendo Gamer nhận thấy "đủ những khác biệt nhỏ" để biến trò chơi thành một "bản bổ sung đáng giá", dành lời khen ngợi cho khả năng chơi với tư cách là huấn luyện viên nữ, việc bổ sung các biển báo địa điểm và hoạt hình được cải tiến.[37]

Nhiều nhà phê bình cho rằng những bổ sung trong "Crystal" không đáng kể và khó phân biệt với "Gold" và "Silver". Craig Harris của IGN nhận xét trò chơi có những cải tiến về thiết kế tổng thể, nhưng cho rằng những thay đổi về mặt hình thức là "rất ít", bày tỏ sự thất vọng vì tựa trò chơi này vẫn sử dụng "cùng một engine" đã được sử dụng trong nhiều năm.[32] Simon Brew của Game Boy Xtreme nhận thấy "không có nhiều thứ thay đổi" cho những người chơi lâu năm,[36] nhận xét trò chơi "đã kéo dài công thức truyền thống đến mức tối đa".[39] Chris Johnston của Electronic Gaming Monthly nhận định rằng những bổ sung này "không hề làm thay đổi trải nghiệm chơi", cho rằng những thay đổi này đáng lẽ nên được tích hợp vào trò chơi gốc.[29] Chris Thompson của Pocket Games thừa nhận rằng trò chơi là một màn giới thiệu "xuất sắc" cho người chơi mới, nhưng những bổ sung của nó không đủ để biện minh cho việc mua lại.[38]

Doanh số

[sửa | sửa mã nguồn]

Mặc dù "Pokémon Crystal" không thành công về mặt thương mại như "Gold" và "Silver" và vẫn là tựa trò chơi Pokémon dòng chính bán thấp nhất cho đến nay, một phần do sự quan tâm giảm sút đối với các phiên bản nâng cấp.[40] Tuy nhiên, trò chơi vẫn đạt được doanh số đáng kể, nằm trong bảng xếp hạng mười tựa trò chơi Game Boy bán chạy nhất. Trên tất cả các thị trường, "Crystal" bán được 6,3 triệu bản so với 23,7 triệu bản của "Gold and Silver".[41]

Ngay sau khi phát hành tại Nhật Bản, trò chơi đã đứng đầu bảng xếp hạng doanh thu hàng tuần.[42] và bán được tổng cộng 1.871.307 bản, trở thành trò chơi bán chạy thứ hai trên Game Boy Color tại nước này.[43] Trên phạm vi quốc tế, "Crystal" là tựa trò chơi bán chạy nhất của Nintendo dành cho hệ máy Game Boy vào tháng 1 năm 2002,[44] và duy trì vị trí trong top 10 bảng xếp hạng của Nintendo Power suốt cả năm.[45] Tại Hoa Kỳ, trò chơi này được cho là đã bán được 600.000 bản chỉ trong hai tuần đầu tiên ra mắt.[46]

Chú thích

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. ↑ tiếng Nhật: ポケットモンスター クリスタルバージョン, Hepburn: Poketto Monsutā Kurisutaru Bājon, n.đ. 'Pocket Monsters: Crystal Version'

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. 1 2 "Pokémon Crystal". Nintendo Official Magazine: 32–35. tháng 3 năm 2001.
  2. 1 2 3 "Pokémon Crystal". Nintendo Official Magazine: 6–11. tháng 10 năm 2001.
  3. ↑ "Spaceworld 2000: The Dawn of GameCube". Gamers Republic (29): 6–8.
  4. ↑ "Pokémon Crystal Version". Nintendo. 2000. Bản gốc lưu trữ ngày 6 tháng 11 năm 2002. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  5. ↑ "今月のマリオクラブおすすめソフトはじっくり遊べるこの5本". The 64Dream. Số 53. Mainichi Communications. tháng 2 năm 2001. tr. 106.
  6. 1 2 3 Bertoli, Ben (ngày 25 tháng 8 năm 2019). "That Time Nintendo Took the Game Boy (and Pokémon) Online". Kotaku. Lưu trữ bản gốc ngày 24 tháng 2 năm 2025. Truy cập ngày 24 tháng 2 năm 2025.
  7. ↑ "「ポケットモンスター クリスタルバージョン」が3DSバーチャルコンソールで2018年1月26日より配信.モバイルアダプタなしでセレビィに会える". 4Gamer.net (bằng tiếng Nhật). ngày 15 tháng 12 năm 2017. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 12 năm 2024. Truy cập ngày 4 tháng 3 năm 2025.
  8. ↑ "サービス終了 モバイルアダプタGB" [End of service Mobile Adapter GB] (bằng tiếng Nhật). ngày 20 tháng 11 năm 2018. Bản gốc lưu trữ ngày 20 tháng 11 năm 2018. Truy cập ngày 2 tháng 3 năm 2025.
  9. ↑ "ゲームボーイによる携帯電話ネットワーク 「 モバイルシステムGB 」について" [About the Game Boy mobile phone network "Mobile System GB"] (Thông cáo báo chí) (bằng tiếng Nhật). Nintendo. ngày 24 tháng 8 năm 2000. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 10 năm 2000. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  10. ↑ Harris, Craig (ngày 31 tháng 10 năm 2000). "No Mobile Adapter Until 2001". IGN. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  11. ↑ "Game Boy Mobile Adapter Delayed". RPGamer. ngày 27 tháng 1 năm 2001. Lưu trữ bản gốc ngày 6 tháng 1 năm 2011. Truy cập ngày 13 tháng 9 năm 2010.
  12. ↑ Koeppel, Christopher. "Pokémon Crystal/Mobile Adapter GB Announced". RPGamer. Lưu trữ bản gốc ngày 4 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 4 tháng 3 năm 2025.
  13. ↑ Harris, Craig (ngày 30 tháng 3 năm 2001). "Low Numbers for Mobile Adapter GB". IGN (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  14. ↑ "No Mobile Adapter Until 2001". IGN. ngày 31 tháng 10 năm 2000. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2025.
  15. ↑ "【重要】DIONモバイルGBコースサービス終了についてのお知らせ" [[Important] Notice regarding the termination of DION Mobile GB course service]. DION. ngày 3 tháng 8 năm 2002. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 8 năm 2002. Truy cập ngày 7 tháng 3 năm 2025.
  16. ↑ "モバイルシステムGB Q&Α" [Mobile System GB Q&A]. Nintendo. ngày 8 tháng 11 năm 2002. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 11 năm 2002. Truy cập ngày 7 tháng 3 năm 2025.
  17. ↑ "Networking Pokémon". IGN Pocket. ngày 16 tháng 12 năm 1999. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 3 năm 2000. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  18. ↑ "Talking Pokémon" (PDF). Nintendo Power. Số 240. tháng 4 năm 2009. tr. 42.[liên kết hỏng]
  19. ↑ "ポケットモンスタールビー・サファイア 大ヒット記念ロングインタビュー". Nintendo Dream. 84: 117–119. February–March 2003. Lưu trữ bản gốc ngày 17 tháng 3 năm 2023. Truy cập ngày 17 tháng 3 năm 2023.
  20. ↑ ""Pokemon" remote exchange with mobile phone-Nintendo". Asahi Shimbun. ngày 16 tháng 12 năm 1999. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 3 năm 2000. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  21. ↑ "GBC Mobile Adapters Delayed". Total Game Boy: 7. tháng 12 năm 2000.
  22. ↑ Nix, Marc (ngày 11 tháng 12 năm 2000). "Pokemon Crystal Version Preview". IGN. Lưu trữ bản gốc ngày 13 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 6 tháng 7 năm 2008.
  23. ↑ "The Next Pokemon". Nintendo Power. Số Nintendo Power's Guide to E3 2001. Future Media. 2001. tr. 8.
  24. ↑ "Nintendo Unveils New Jewel With Pokémon Crystal". Nintendo. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 8 năm 2001. Truy cập ngày 24 tháng 8 năm 2025.
  25. ↑ "Pokémon Crystal Version". Nintendo UK. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 7 năm 2025. Truy cập ngày 24 tháng 8 năm 2025.
  26. ↑ "Pokémon Crystal Game Boy Bundle". Game Boy Xtreme: 8. tháng 8 năm 2001.
  27. ↑ "Nintendo News: Pokémon Crystal Coming to Nintendo eShop on Nintendo 3DS on Jan. 26". BusinessWire. ngày 14 tháng 12 năm 2017. Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 11 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  28. ↑ "Pokemon Crystal Version". GameRankings. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 6 năm 2019. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2018.
  29. 1 2 Johnston, Chris; Kim, Jeanne; MacDonald, Mark (tháng 10 năm 2001). "Pokémon Crystal". Electronic Gaming Monthly. Số 147. tr. 160.
  30. ↑ ゲームボーイ – ポケットモンスター クリスタルバージョン. Weekly Famitsu (bằng tiếng Nhật) (915 Pt.2): 109. ngày 30 tháng 6 năm 2006.
  31. 1 2 Provo, Frank (ngày 17 tháng 5 năm 2006). "Pokemon Crystal for Game Boy Color Review". GameSpot. Lưu trữ bản gốc ngày 11 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  32. 1 2 Harris, Craig (ngày 31 tháng 7 năm 2001). "Pokemon Crystal". IGN. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 8 năm 2012. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  33. ↑ Joshi, Arjun (ngày 26 tháng 1 năm 2018). "Pokémon Crystal Version Review". Nintendo Life. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 12 năm 2018. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2018.
  34. 1 2 "Pokemon Crystal Version". Nintendo Power. Quyển 147. tháng 8 năm 2001. tr. 114.
  35. ↑ Silverwolf X. "Pokemon Crystal". RPG Fan. Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 4 năm 2019. Truy cập ngày 11 tháng 2 năm 2024.
  36. 1 2 Brew, Simon (tháng 10 năm 2001). "Pokemon Crystal". Game Boy Xtreme. tr. 30–31.
  37. 1 2 Starr, Kelly (tháng 11 năm 2001). "Pokémon Crystal". Nintendo Gamer: 35.
  38. 1 2 Thompson, Chris (Winter 2001). "Pokemon Crystal". Pocket Games. Số 7. tr. 22.
  39. ↑ Brew, Simon (tháng 7 năm 2001). "News". Game Boy Xtreme: 6.
  40. ↑ Dring, Christopher (ngày 21 tháng 11 năm 2022). "The biggest Pokémon game launches in UK history". Games Industry.biz. Lưu trữ bản gốc ngày 11 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  41. ↑ Duran, Misael (ngày 3 tháng 8 năm 2022). "The most popular Pokémon games of all time, ranked by sales". Gamepur. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
  42. ↑ "Japan Top 10". Electronic Gaming Monthly. tháng 3 năm 2001. tr. 42.
  43. ↑ "【GBC20周年企画(2)】いちばん売れたゲームボーイカラー専用ソフトは「遊☆戯☆王DM4」! では2位は? GBC専用ソフト販売ランキングTOP10!". Famitsu (bằng tiếng Nhật). Enterbrain. ngày 21 tháng 10 năm 2018. tr. 1. Lưu trữ bản gốc ngày 3 tháng 6 năm 2019. Truy cập ngày 21 tháng 10 năm 2018.
  44. ↑ "Power Charts" (PDF). Nintendo Power. Số 152. tháng 1 năm 2002. tr. 14.
  45. ↑ "Power Charts". Nintendo Power. Số 163. tháng 12 năm 2002. tr. 20.
  46. ↑ "Nintendo's latest game sells 600,000 copies in two weeks". Puget Sound Business Journal. ngày 14 tháng 8 năm 2001. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]
Lấy từ “https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Pokémon_Crystal&oldid=75340353”