Jump to content

IBulgariya

Kubuya ku Wikipedia
Република България
Republika Balgariya
Isaga: Съединението прави силата
Ubunye uyenza amandla
Inkondlo: 

Mila Rodino
"Dear Motherland"
IsiqongoSofia (София)
Izilimi IsiBulgariya
Inani labantu
 -  2011 uhlolovo 7,364,570 [1] 
 -  Ixuku labantu 66.2/km2 
171/sq mi
Imali Ilev (BGN)

iBhulgari (ngesiNgisi: Bulgaria, ngokwe-IPA: Listeni/ bʌlˈɡɛəriə/ , IsiBulgariya: България, IPA: [bɤ̞ɫˈɡarijɐ] ) iyizwe eYurophu. Isiqongo saseBulgariya iyiSofiya (София). iBhulgari ingaseningizimu mpumalanga kwezwekazi laseYurophu, ogwini wolwandle oMnyama. Ngasenyakatho izungezwe yiRomaniya, ngasempumalanga iSerbiya, ngaseningizimu-ntshonalanga iNyakatho Masedoniya, iGreki neTheki ngaseningizimu nolwandle oMnyama ngasempumalanga. Inobungakho bendawo obuyizi-110,994km² (elesishumi ngobukhulu oBumbanweni waseYurophu).

Isizwe samaKarnovo sasiyiqoqo labantu bokuqala abaziwayo ukuhlala eBhulgari; abosomlando basola ukuthi bafike iminyaka engama-8500 eyandlule. Emikhulwini yesithupha kufika yesithathu ngaphambi kukaJesu (BC), izizwe ezahlukene zaziqhudelanela lendawo: amaKhelti, abaseThrashiya, abasePheshiya nakwabaseMasedoniya. Ukuzinza kufika mhla Umbusokazi wamaRoma unqoba lendawo ngama-45 ngasemuva kukaJesu (AD). Ma umbusokazo wamaRoma ubhidlika, indawo yahletshulwa kwizinxenye ezimbalwa futhi kwaqala izinhlaselo zezizwe zangaphandle. Ngekhulu lesithupha kwafika inhlobo yamaSlavi eyaziwa ngelikaBhulgari.

amaBhulgari, eholwa ngu-Asparuh, afike ekhulwini lwesikhombisa. Ngama-683, Umbusokazi wamaBhizintini iphawule Umvumelwano okuvumela Umbusokazi wokuQala wamaBhulgari njengezwe elizimele. Iningi lenhlonhlo yamaBhalkani yayingaohansi kwabo. Ibenethonya elikhulu phezu kwamanye amazwe wamaSlavi ngokuzala umklamo okubhala wesiSiriliki (Cyrillic). Umbusi uBasil II wamaBhizintini ubanqobile ngekhulu le-11. Ngasekugcinenin kwekhulu amaBhulgari avukele abanqobi babo basungula Umbusokazi wesiBili wamaBhulgari. Nge-1365, wawela ngaphansi koMbusokazi wama-Usmani. Impi yeTheke neRashiya ye-1877 kwi-1878 izale izwe lanamuhle lesithathu sakwaBhulgari esimemeze ukuzimela nge-1908. Ngenxa yokuthi amaBhulgari amaningi asalele ngaphamdle kwemingcele yeBhulgari, umbuso wamaBhulgari uxhasa iJalimani ezimpini zimbili zomhlabawonke. Nge-1946, iBhulgari iwele ngaphansi kwoBumbano wamaSoviyethi. Wmuva kwomvukelambuso we-1989, iqembu loCosulelwano laseBhulgari livumele uhlelo wentandoyeningi nokhetho okhululekile.

Emuva kokuthi wamkele umthethosisekelo omush, iBhulgari ngohlaka wentandoyeningi enezimfundazwe ezingama-28. Iyizwe elisezingeni eliphezulu ngomholo kanye nentuthuko eliyilungu loBumbano waseYurophu kanye nemivumelwano njengemakethe eyodwa yaseYurophu, indawo yakwaSchengen kanye neNATO.

Imithombo

[hlela | Hlela umthombo]
  1. 2011 census, p. 3


IYurophu
IYurophu laseMpumalanga IBelarusiIBulgariyaITshekiIHungariyaIMoldovaIPolandiIRomaniyaIRashiyaISlovakiI-Yukreyini IYurophu laseNyakatho IDenimakiI-EstoniyaIFinlandiIGernseyiI-AyisilandiI-AyilendiILatviyaILithuwaniyaINokiISwidiUmbuso Ohlangeneyo
IYurophu laseNingizimu I-AlbaniyaI-AndoraIBhosniya neHerzegovinaIKrowatiIGrekiITaliyaIMakedoniyaIMaltaIMontenegroIPhothugaliUSanti MarinoISerbiyaISloveniyaISpeyiniIndolobha yaseVathikhani IYurophu laseNtshonalanga I-OstriyaIBheljiyaIFulansiIJalimaniILitenisteniILakisembagiIMonakoNetherlandsISwisi
I-Eshiya laseNtshonalanga I-ArmeniyaI-AzerbajaniIKhuproIJorjiaITheki I-Eshiya laPhakathi
IKazakhistani