Mendikota

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 100 gizon, 105 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Mendikota
	Zuberoa, Euskal Herria
	Jasokundearen eliza
	; Armarria
Kokapena
Herrialdea	Euskal Herria
Lurraldea	Zuberoa
Administrazioa
Estatua	Frantzia
Eskualdea	Akitania Berria
Departamendua	Pirinio Atlantikoak
Elkargoa	Euskal Hirigune Elkargoa
Barrutia	Oloroe-Donamaria
Kantonamendua	Euskal Mendialdea
Izen ofiziala	Fitxategi:Ez Menditte
Auzapeza	Cyril Arhie; (2020-2026)
Posta kodea	64130
INSEE kodea	64378
Herritarra	mendikotar
Ezizena	bühamiak eta buhame galantak
Kokapena
Koordenatuak	43°09′43″N 0°54′06″W / 43.1619°N 0.9017°W
Azalera	6.33
Garaiera	176 - 575
Demografia
Biztanleria	200 (2018: 1)
Dentsitatea	32,86 biztanle/km²
Zahartzea	% 26,89
Ugalkortasuna	‰ 75,02
Ekonomia
Jarduera	% 77,05 (2011)
Desberdintasuna	% 5,33 (2011)
Langabezia	% 4,04 (2013)
Euskara
Euskaldunak	% 71,28 (2010)
Erabilera	% 42,23 (2011)

Mendikota ([mendikota]) Zuberoako erdialdeko udalerri bat da, Arbaila eskualdean dagoena, Ühaitza ibaiaren ezkerraldean, Maule-Lextarreko kantonamenduan. 6,33 km² ditu, eta 2006an 211 biztanle zituen (mendikotarrak). Auzo nagusiak Mendikota (herriburua) eta Etxandi dira.

Geografia

Ingurune naturala

Ühaitza ibaia udalerritik igarotzen da, baita bertara isurtzen diren Ibarra, Ordobi eta Espileko errekak ere.

Udalerri mugakideak

Gotaine-Irabarne iparraldean
Idauze-Mendi ipar-mendebaldean
Arrokiaga ekialdean
Ozaze-Zühara eta Zalgize-Doneztebe hegoaldean

Mapa — Mendikota eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du^[2]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe^[3]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)^[4]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago^[5].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da, 13,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1558 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 9,2 egun izanik^[2]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Ligi-Atherei udalerrian dago, 12,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1528,1 mm-koa delarik^[6]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40 °C-koa da, 1989ko uztailaren 20an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,5 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 9an lortua^{[oh 1]}^[6].

Historia

1327. urteko dokumentu batean aipatzen da lehen aldiz Mendikotako herria.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 125 biztanleetatik 102 aktibo ziren (% 81,6), horietako 92 lanean (% 73,6) eta 10 langabezian (aktiboen % 9,8).

12515-64 urteko biztanle

% 81,6aktibo

% 73,6lanean

% 9,8langabezia-tasa

23 ez-aktibotik 13 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 56,5), 7 erretiraturik zeuden (% 30,4) eta 3 bestelako ez-aktibo ziren (% 13,0).

Ez-aktiboak

% 57

% 30

% 13

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 25 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerrian bertan bizi eta lan egiten zutenak 92 ziren, beraz udalerria langile-erakarlea da.^{[oh 2]}

25enplegu udalerrian

% 36,0soldatapeko

% 64,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.960 eurokoa zen.

24.960 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 26.300 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 17,6

18-29 urte% 17,6

30-39 urte% 12,5

40-49 urte% 13,4

50-64 urte% 12,4

65-74 urte% 9,0

75 urte eta gehiago% 9,3

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 6,5

Errentariak% 25,8

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zerga zuzenak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 65,1

Pentsio/erretiroak% 32,3

Ondarea, bestelakoak% 13,8

Gizarte-prestazioak% 4,4

Zerga zuzenak−% 15,7

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 57,3, ez-soldatapekoen errenta % 5,5, langabezia-sariak % 2,3.

Ekonomia jarduera nagusiak nekazaritza (barazkiak, bazkarako landareak, artoa, ardi azienda) eta haren inguruan sorturiko industria (janari industria) dira.

Demografia

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	−2	3	2	−1	−2	−2	−1	1	1	−1	1	1	−4	−5	0	3	0	2
Jaiotzak	2	3	3	1	3	3	1	2	2	2	1	2	0	0	2	5	1	3
Heriotzak	4	0	1	2	5	5	2	1	1	3	0	1	4	5	2	2	1	1

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[8] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Menditte udalerrian 206 biztanle zeuden eta 90 elkarbizitza unitate^{[oh 3]}, hau da, 2,29 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 25 kide bakarrekoak ziren, 35 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 25 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.^[9]

206biztanle

90elkarbizitza-unitate

2,29lagun elkarbizitza-unitateko

65familia

25Bikotea seme-alabekin

35Bikotea seme-alabarik gabe etxean

5Guraso bakarrekoak

25Kide bakarrekoa

Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 65 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (35). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 35 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.^[9]

35

25

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	25
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	35
Guraso bakarrekoak	5
Kide bakarrekoak	25
Bestelakoak	0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	35
Seme-alabadun bikoteak	25
Guraso bakarrekoak	5
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	35
Seme-alaba bat	15
Bi seme-alaba	15
Hiru seme-alaba	0
Lau seme-alaba edo gehiago	0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	83
Izatezko bikotean	15
PACS bidez lotuta	14
Ezkongabea	40
Alarguna	13
Dibortziatuta	10
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	5
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	5
Goi-mailako langileak	0
Erdi-mailako lanbideak	25
Enplegatuak	10
Eskulangileak	10
Erretiratuak	35
Bestelakoak	0
Iturria: INSEE, RP2023. Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ehunekorik ez da ematen udalerriaren tamaina dela eta.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 121 etxebizitza zeuden. Horietatik 92 egoitza nagusi ziren, 23 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 6 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (107), eta apartamentuak gutxi ziren (13). Egoitza nagusietatik 72 beren jabearen bizilekuak ziren, 17 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 3 doan lagata.^[10]

121etxebizitza

92egoitza nagusi

107etxe

13apartamentu

Etxebizitza multzoa

92

23

Egoitza nagusia (92)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (23)Hutsik (6)

Etxe mota

107

13

Etxea (107)Apartamentua (13)

Jabetza egoera

72

17

Jabeak (72)Alokairuan (17)Doan lagata (3)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik44

1919-19452

1946-19708

1971-199022

1991-20057

2006-20208

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (63). 55 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 70 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 24 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 64tan bi edo gehiago.^[10]

Gela kopurua

1 gela0

2 gela4

3 gela6

4 gela19

5 gela edo gehiago63

Berogailu mota

8

21

55

Gas sarea (3)Fuel-olioa (8)Elektrizitatea (21)Gas botila (5)Bestelakoak (55)

Aparkalekua eta ibilgailuak

70aparkalekua

24ibilgailu 1

64ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	92
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	23
Hutsik	6
Etxe mota
Etxeak	107
Apartamentuak	13
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	0
2 gela	4
3 gela	6
4 gela	19
5 gela edo gehiago	63
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	44
1919-1945	2
1946-1970	8
1971-1990	22
1991-2005	7
2006-2020	8
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	72
Alokairuan	17
HLM	0
Doan lagata	3
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	3
Fuel-olioa	8
Elektrizitatea	21
Gas botila	5
Bestelakoak	55
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	70
Ibilgailu bat	24
Bi ibilgailu edo gehiago	64
Iturria: INSEE, RP2023. Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ehunekorik ez da ematen udalerriaren tamaina dela eta.

Politika

Alkateak

Alkatea	Agintaldia
Pierre Patalagoity	1995-2001
Pierrette Mercapide	2001-2008
Jean-Pierre Etchart	2008-2014
Jean-Pierre Etchart	2014-2020
Cyril Arhie	2020-2026

Azpiegiturak

Hezkuntza

Zuberoako nekazaritza lizeoko ("Lycée Agricole et Rural Privé de Soule", LARPS) egoitza bat Mendikotan dago^[11].

Garraioa

Txik Txak autobus sareko 11. lineak zerbitzua ematen dio udalerriari, astelehenetik larunbatera.

Horrez gain, udalerriko biztanleek Txik Txakeko eskaera bidezko garraioa erabili ahal dute astearte, ostegun, ostiral eta larunbatetan, Barkoxera, Maule-Lextarrera, Ospitalepera edo Sarrikotapera joateko.

Kultura

Euskara

Herriko euskara zuberera da (Basabürüako azpieuskalkia^[12]), eta euskaldunak dira mendikotarren % 73.

Kirola

U.S. Menditte da herriko errugbi taldea. Etxekopaia udal zelaian jokatzen ditu etxeko partidak.

Ondasun nabarmenak

Jasokundearen eliza XVII eta XVIII. mendeetan izan zen eraikia, eta XIX. mendearen amaieran berriztatu zuten^[13]. Barruan dauden bi objektu monumento historiko gisa izendatuta daude: XVIII. mendeko aldarea^[14] eta Ama Birjinaren eta umearen zurezko estatua bat^[15].
Bereterretxeren jauregia, XIV. mendekoa.

Argazki galeria

Mendikotako eliza
Mendikotako herriko etxea
Mendikotako kale bat

Mendikotar ospetsuak

Justin de Menditte (1867-1922), idazle eta apaiza.
Jacques de Menditte (1906-1995), politikaria.

Oharrak

↑ Estazioko erregistroak 1970ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.
↑ INSEEren "ménage" kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon ala ez. "Famille" kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

Erreferentziak

Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011-12-26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

1 2 3 4 5 Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..
↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Licq-Atherey », fiche climatologique. .
↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
↑ (Frantsesez) «LARPS MAULEON Lycée Agricole Privé de Soule - Deux sites» larps-mauleon.fr (kontsulta data: 2024-03-25).
↑ «Basabürüa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2024-03-25).
↑ (Frantsesez) Mendikotako Jasokundearen eliza. .
↑ (Frantsesez) Aldarea. .
↑ (Frantsesez) Ama Birjina eta umearen estatua. .

Kanpo estekak

Datuak: Q570678
Multimedia: Menditte / Q570678
Liburuak: Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Mendikota

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Herriko Wikiatlasa

[7] Estazioko erregistroak 1970ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.

[8] Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

[11] INSEEren "ménage" kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon ala ez. "Famille" kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

[Udalbiltza-1] 1 2 3 4 5 Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.

[Joly-2] 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..

[Dubreuil2022-3] (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..

[MFTipologia-4] (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .

[RE2020-5] (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.

[FICHECLIM64342001-6] 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Licq-Atherey », fiche climatologique. .

[9] «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).

[10] (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).

[menages-12] 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[etxebizitzak-13] 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[14] (Frantsesez) «LARPS MAULEON Lycée Agricole Privé de Soule - Deux sites» larps-mauleon.fr (kontsulta data: 2024-03-25).

[15] «Basabürüa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2024-03-25).

[16] (Frantsesez) Mendikotako Jasokundearen eliza. .

[17] (Frantsesez) Aldarea. .

[18] (Frantsesez) Ama Birjina eta umearen estatua. .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[oh 1]

[oh 2]

[7]

[8]

[oh 3]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]