Herillus
| Herillus | |
|---|---|
 | |
| Doğumu | Ήριλλος MÖ. 280 Kartaca |
| Milliyeti | Antik Yunan |
| Çağı | Helenistik Dönem |
| Okulu | Stoa okulu |
Kalkedonlu (veya Kartacalı)[1] Herillus (/ˈhɛrələs/; aynı zamanda Erillus /ˈɛrələs/ olarak da bilinir; Grekçe: Ἥριλλος Herillos fl. MÖ 3. yy.), Stoacı bir filozof ve Citiumlu Zenon'un öğrencisiydi.[2]
Felsefesi
[değiştir | kaynağı değiştir]Herillus, Zenon'un öğretilerinden önemli ölçüde ayrılıyor ve bilginin (ἑπιστήμη) yaşamın amacı (τέλος) olduğunu savunuyordu:
Herillus, en yüce iyinin bilgi olduğunu; yani kişinin her zaman davranışlarını bilgiye dayalı yaşama ilkesine göre yönlendirmesi ve cehalet tarafından yanıltılmaması gerektiğini savunmuştur.[3]
Ayrıca ikinci bir ikincil amacın (ὑποτελής, hypoteles) bulunduğunu belirtti. Bu ikincil amaç, canlı varlıkların temel dürtüsü olan Stoacı oikeiôsis (οἰκείωσις) kavramıyla ilişkiliydi.[4] Bilge olmayan insanların bile ikincil amacı hedeflediğini, ancak yalnızca bilge insanların asıl amacı hedeflediğini belirtti.[3]
Herillus, Cicero tarafından hayatta iki ayrı amaç olduğunu öne sürmekle itham edilmiştir:
Zira hayatta iki farklı davranış tarzı benimsemek zorunda kalacağız; çünkü o, birbiriyle bağlantısı olmayan iki temel iyi olduğunu ileri sürmektedir. Oysa bunlar gerçek iyi olsalardı, birleşmiş olmaları gerekirdi; ne var ki şu an birbirinden ayrıdırlar ve asla birleştirilemezler.[5]
Herillus, günlük yaşamın pratik gereklerini —her ne kadar zorunlu olsalar da— en yüce iyiye bir katkı sağlamadıkları için herhangi bir etik değer taşımayan unsurlar olarak görmüştür; bu nedenle Cicero, onu sıklıkla Sakız Adalı Aristo'nun oldukça farklı felsefesiyle ilişkilendirir.[6]
Eserleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Herillus'un şu eserleri kaleme aldığı söylenir:[7]
- Περὶ ἀσκήσεως – On Training – "Eğitim Üzerine"
- Περὶ παθῶν – On the Passions – "Tutkular Üzerine"
- Περὶ ὐπολήψεως – On Judgment – "Yargı Üzerine"
- Νομοθέτης – The Lawmaker – "Yasa Yapıcı"
- Μαιευτικός – Maieutics – "Mayötik"
- Άντιφέρων – The Adversary – "Hasım"
- Διδάσκαλος – The Teacher – "Öğretmen"
- Διασκευάζων – The Preparer – "Hazırlayıcı"
- Εὐθύνων – The Corrector – "Düzeltici"
- Ἑρμῆς – Hermes – "Hermes"
- Μήδεια – Medea – "Medea"
- Θέσεων ἠθικῶν – Ethical theses – "Etik savlar"
- Bazı diyaloglar
Notlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ↑ In Diogenes Laërtius vii. 37 the manuscripts refer to him as Καρχηδόνιος, i.e. Carthaginian, but at vii. 165 as Χαλκηδόνιος, i.e. Chalcedonian. Marcovich, the most recent editor of Diogenes Laërtius (1999), opts for Chalcedonian in both places.
- ↑ Diogenes Laërtius, vii. 37
- 1 2 Diogenes Laërtius, vii. 165
- ↑ Long, A., Sedley, D., (1987), The Hellenistic Philosophers. p. 355. Cambridge University Press
- ↑ Cicero, De Finibus (On Ends), 4. 40.
- ↑ Örneğin; Cicero, De Officiis (On Duties), De Finibus (On Ends), vb.
- ↑ Diogenes Laërtius, vii. 166
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]
Laërtius, Diogenes (1925). "The Stoics: Herillus". Lives of the Eminent Philosophers. 2:7. Hicks, Robert Drew tarafından çevrildi (Two volume bas.). Loeb Classical Library.
