El Cabaco
| El Cabaco | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | Prudencio San Pablo García | ||||||||||
| Izen ofiziala | Cabaco, El | ||||||||||
| Posta kodea | 37620 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 37061 | ||||||||||
| Herriburua | El Cabaco | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°33′57″N 6°07′43″W / 40.565833333333°N 6.1286111111111°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 47,35 km² | ||||||||||
| Altitudea | 959 m | ||||||||||
| Mugakideak | Tamames, Aldeanueva de la Sierra, Cereceda de la Sierra, Nava de Francia, La Alberca, Monsagro, El Maíllo eta Puebla de Yeltes | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 227 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 5 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | SA | ||||||||||
| el-cabaco.com | |||||||||||
El Cabaco Salamancako udalerria da, Sierra de Francia eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 227 biztanle zituen 47,4 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Tamames, Aldeanueva de la Sierra, Cereceda de la Sierra, Nava de Francia, La Alberca, Monsagro, El Maíllo eta Puebla de Yeltes.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 121 gizon, 109 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 33,9 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 14,8 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 17,4 —probintzian % 10,6—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 40 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 57,5)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Mexiko, Argentina, Erresuma Batua dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 256 etxebizitza zeuden: 108 (% 42,2) nagusiak eta 148 (% 57,8) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Salamancako mapa
Guztira 108 etxegune zeuden, eta horietatik 51 (% 47,2) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 213 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 26,3 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 24,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 32,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 16,9.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 23,9 zen 2021ean eta % 26,3 2024an; beraz, 2,3 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 19,7 izatetik % 16,9 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 25,5 ziren, eta gizonen artean % 27,0; 1,5 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 28,4 eta gizonen % 6,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 56 | % 26,3 | 30 | % 27,0 | 26 | % 25,5 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 52 | % 24,4 | 32 | % 28,8 | 20 | % 19,6 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 69 | % 32,4 | 42 | % 37,8 | 27 | % 26,5 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 36 | % 16,9 | 7 | % 6,3 | 29 | % 28,4 |
| Guztira | 213 | % 100,0 | 111 | % 100,0 | 102 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 23,9 | % 21,6 | % 34,7 | % 19,7 | 213 |
| 2022 | % 25,6 | % 23,3 | % 31,5 | % 19,6 | 219 |
| 2023 | % 25,1 | % 23,3 | % 32,3 | % 19,3 | 223 |
| 2024 | % 26,3 | % 24,4 | % 32,4 | % 16,9 | 213 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.497 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 30.387 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.583 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 17.850 euro zen. Errenta gordina 18.152 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 47,3[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 38,9), beste diru-sarrerak (% 11,1), langabezia-prestazioak (% 1,2), beste prestazioak (% 1,5).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 27,7 da, probintziakoaren (30,4;
Salamancako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,6;
Salamancako mapa) parean eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Cabaco, El udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 87 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 40,8; gainerako % 59,2 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 6,9 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 47,7 zen eta emakumezkoena % 33,3; langabezia-tasa, aldiz, % 9,4 eta % 2,9 zen, hurrenez hurren.[10]
Okupatuen kopurua 78 zen 2023ean, 2021eko 79etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 38,5 osatzen dute, eta gizonek % 61,5.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 81 | % 38,0 | 48 | % 43,2 | 33 | % 32,4 |
| Langabeak | 6 | % 2,8 | 5 | % 4,5 | 1 | % 1,0 |
| Inaktiboak | 126 | % 59,2 | 58 | % 52,3 | 68 | % 66,7 |
| Guztira | 213 | % 100,0 | 111 | % 100,0 | 102 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 75,6), industria (% 10,3), eraikuntza (% 7,7) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 6,4).[11]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 51,3; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 26,9), eta oinarrizko okupazioak % 20,5.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 56,3 eta emakumeen % 43,3).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 21 | % 26,9 | 10 | % 20,8 | 11 | % 36,7 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 40 | % 51,3 | 27 | % 56,3 | 13 | % 43,3 |
| Oinarrizko okupazioak | 16 | % 20,5 | 10 | % 20,8 | 6 | % 20,0 |
| Ez dago jasota | 1 | % 1,3 | 1 | % 2,1 | 0 | % 0,0 |
| Guztira | 78 | % 100,0 | 48 | % 100,0 | 30 | % 100,0 |
Okupatuen % 78,2 besteren konturako langileak dira, eta % 21,8 norberaren konturakoak.[13]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 17 | % 21,8 | 10 | % 20,8 | 7 | % 23,3 |
| Besteren kontura | 61 | % 78,2 | 38 | % 79,2 | 23 | % 76,7 |
| Guztira | 78 | % 100,0 | 48 | % 100,0 | 30 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.208 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 47,4 km² denez, NAE lurraldearen % 67,8 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 79,5 larre iraunkorrak (2.551 ha, 12 ustiategitan), % 20,5 lur goldagarria (657 ha, 6 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,01 ha, ustiategi batean)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 2.649 behi, 154 ardi eta ahuntz eta 4.977 txerri zeuden[16][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 85 gidari zeuden erroldatuta: 59 gizon (% 69,4) eta 26 emakume (% 30,6)[17]. Biztanleen % 37 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 194 ibilgailuk osatzen zuten: 132 turismo, 21 kamioi, 15 furgoneta, 6 ziklomotor eta 5 motozikleta[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 574 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (559) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 15,7 urtekoa zen; turismoen % 3k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,2k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 67,9 diesel zen eta % 32,1 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 45,1k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1640774.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

