Edukira joan

Oencia

Wikipedia, Entziklopedia askea
Oencia
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaLeóngo probintzia
AlkateaArsenio Pombo Ovide
Izen ofizialaOencia
Posta kodea24566
INEk ezarritako kodea24103
HerriburuaOencia
Geografia
Koordenatuak42°32′47″N 6°58′14″W / 42.546388888889°N 6.9705555555556°W / 42.546388888889; -6.9705555555556
Mapa
Azalera97,74 km²
Altitudea848 m
MugakideakBarxas, Corullón, Sobrado, Rubiá, O Barco de Valdeorras, Vilamartín de Valdeorras, Quiroga eta Folgoso do Courel
Demografia
Biztanleria267 (2025)
alt_left 117 (%43,2) (%56,8) 154 alt_right
Dentsitatea3 bizt/km²
MatrikulaLE

Oencia Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. Bierzo eskualdean dago, itsas mailatik 848 m metrora, eta 97.74 km²-ko azalera hartzen du.

Azken erroldaren arabera 267 biztanle zituen.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Barxas, Corullón, Sobrado, Rubiá, O Barco de Valdeorras, Vilamartín de Valdeorras, Quiroga eta Folgoso do Courel.

Mapa
Oencia eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea250300350400450500550200020052010201520202025OenciaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 154 gizon, 117 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
1.30
 
95-99
 
4.27
0.00
 
90-94
 
5.13
1.30
 
85-89
 
5.98
5.84
 
80-84
 
10.26
11.04
 
75-79
 
8.55
10.39
 
70-74
 
5.13
10.39
 
65-69
 
6.84
10.39
 
60-64
 
11.11
9.09
 
55-59
 
11.11
7.14
 
50-54
 
4.27
7.14
 
45-49
 
6.84
5.19
 
40-44
 
3.42
7.14
 
35-39
 
1.71
5.84
 
30-34
 
8.55
1.95
 
25-29
 
2.56
3.25
 
20-24
 
0.00
1.30
 
15-19
 
0.85
0.00
 
10-14
 
1.71
0.00
 
5-9
 
0.85
1.30
 
0-4
 
0.85
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 68,6 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 42,7) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 9,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 5,5 —probintzian % 10,1—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Leóngo mapa
Udal
Prob
Best
Udalerri berean · % 68,6Probintzia berean · % 15,5Erkidegoan · % 0,7Beste erkidegoa · % 9,6Estatutik kanpo · % 5,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 15 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 66,7)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Frantzia, Portugal, Errusia dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 26,7Europa · % 66,7Afrika · % 6,7
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
3
Frantzia
1
1
Portugal
1
1
Alemania
0
0
Ameriketako Estatu Batuak
1
1
Belgika
0
0
Brasil
1
0
Dominikar Errepublika
1
0
Errusia
1
1
Kolonbia
0
1
Maroko
0
0
Suitza
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 475 etxebizitza zeuden: 147 (% 30,9) nagusiak eta 328 (% 69,1) ez-nagusiak.[4]

475etxebizitza
147etxegune

Etxebizitza multzoa Leóngo mapa

147
328
Etxebizitza nagusia (147)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (328)

Guztira 147 etxegune zeuden, eta horietatik 84 (% 57,1) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 184
2 pertsona27
3 pertsona20
4 pertsona12
5 edo gehiago4

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 273 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 11,7 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 38,1; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 32,6.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 10,6 zen 2021ean eta % 11,7 2024an; beraz, 1,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 38,8 izatetik % 32,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 12,8 ziren, eta gizonen artean % 10,9; 1,9 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 41,0 eta gizonen % 26,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

273biztanle 15 urte edo +, 2024
% 11,7goi-mailako ikasketak+1,1 puntu 2021etik mapa
% 32,6lehen hezkuntza edo gutxiago−6,2 puntu 2021etik mapa
% 32,6
% 38,1
% 17,6
% 11,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 32,6Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 38,1Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 17,6Goi-mailako ikasketak · % 11,7
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Leóngo mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Oencia, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak32% 11,717% 10,915% 12,8
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa48% 17,630% 19,218% 15,4
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)104% 38,168% 43,636% 30,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago89% 32,641% 26,348% 41,0
Guztira273% 100,0156% 100,0117% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Oencia, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 10,6% 12,9% 37,6% 38,8263
2022% 10,2% 15,0% 38,7% 36,1274
2023% 10,7% 17,1% 40,2% 32,0281
2024% 11,7% 17,6% 38,1% 32,6273
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.758 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 25.247 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.110 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 17.150 euro zen. Errenta gordina 16.765 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 38,4[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 44,1), beste diru-sarrerak (% 9,2), langabezia-prestazioak (% 1,5), beste prestazioak (% 6,8).

38%
44%
9%
Soldata · % 38,4Pentsioak · % 44,1Langabezia · % 1,5Beste prestazioak · % 6,8Beste sarrerak · % 9,2
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 29,9 da, probintziakoaren (28,6; Leóngo mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,5 da, probintziakoaren (2,4; Leóngo mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Oencia udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 107 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 39,2; gainerako % 60,8 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 14,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 41,7 zen eta emakumezkoena % 35,9; langabezia-tasa, aldiz, % 9,2 eta % 21,4 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 90 zen 2023ean, 2021eko 78etik gora.[11] Emakumeek okupatuen % 32,2 osatzen dute, eta gizonek % 67,8.

90okupatu, 2023+% 15,4 2021etik
% 32,2emakumeak okupatuen artean
% 39,2jarduera-tasa, 2024
% 14,0langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 33,7
% 60,8
Okupatuak · % 33,7Langabeak · % 5,5Inaktiboak · % 60,8
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Oencia, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak92% 33,759% 37,833% 28,2
Langabeak15% 5,56% 3,89% 7,7
Inaktiboak166% 60,891% 58,375% 64,1
Guztira273% 100,0156% 100,0117% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 51,1), industria (% 26,7), eraikuntza (% 13,3) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 8,9).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Leóngo mapa
% 8,9
% 26,7
% 13,3
% 51,1
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 8,9Industria · % 26,7Eraikuntza · % 13,3Zerbitzuak · % 51,1

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 65,6; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 23,3), eta oinarrizko okupazioak % 6,7.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 63,9 eta emakumeen % 69,0).

% 23,3
% 65,6
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 23,3Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 65,6Oinarrizko okupazioak · % 6,7Ez dago jasota · % 4,4
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Oencia, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak21% 23,314% 23,07% 24,1
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak59% 65,639% 63,920% 69,0
Oinarrizko okupazioak6% 6,76% 9,80% 0,0
Ez dago jasota4% 4,42% 3,32% 6,9
Guztira90% 100,061% 100,029% 100,0

Okupatuen % 70,0 besteren konturako langileak dira, eta % 30,0 norberaren konturakoak.[13]

% 30,0
% 70,0
Norberaren kontura · % 30,0Besteren kontura eta beste egoera bat · % 70,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Oencia, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura27% 30,017% 27,910% 34,5
Besteren kontura63% 70,044% 72,119% 65,5
Guztira90% 100,061% 100,029% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 617 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 97,7 km² denez, NAE lurraldearen % 6,3 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 93,2 larre iraunkorrak (575 ha, 14 ustiategitan), % 5,4 arbolak (33,6 ha, 18 ustiategitan), % 1,3 lur goldagarria (8,1 ha, 7 ustiategitan), norberaren kontsumorako baratzeak (0,29 ha, 10 ustiategitan) eta berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,02 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
94%
NAE · 617 ha (% 6,3)Gainerako azalera · 9.157 ha (% 93,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
93%
Lur goldagarria · 8,1 ha (% 1,3)Larre iraunkorrak · 575 ha (% 93,2)Arbolak · 33,6 ha (% 5,4)Baratzeak · 0,29 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,02 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 220 behi, 146 ardi eta ahuntz eta 25 txerri zeuden[16][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 98 gidari zeuden erroldatuta: 72 gizon (% 73,5) eta 26 emakume (% 26,5)[17]. Biztanleen % 36,2 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 315 ibilgailuk osatzen zuten: 151 turismo, 75 furgoneta, 34 kamioi, 21 motozikleta eta 15 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 557 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (606) azpitik.

Turismoen batez besteko adina 14,1 urtekoa zen; turismoen % 8,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 17,2k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 62,6 diesel zen eta % 36,1 gasolinazko; 2 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,6; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 50,5k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
20%
27%
50%
0 etiketa · 2 (% 0,6)ECO · 8 (% 2,6)C etiketa · 62 (% 19,8)B etiketa · 83 (% 26,5)Etiketarik gabe · 158 (% 50,5)
Turismoak, adinaren arabera
9%
13%
20%
42%
17%
< 4 urte · 13 (% 8,6)4–8 urte · 19 (% 12,6)8–15 urte · 30 (% 19,9)15–25 urte · 63 (% 41,7)≥ 25 urte · 26 (% 17,2)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria León.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria León.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta León.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente León.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera León.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1617652.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza León.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak León.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Oencia&oldid=11799039"(e)tik eskuratuta