Penàguila
| Penàguila Penàguila | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Alacanteko probintzia | ||||||||||
| Valentziar Herrialdeko eskualdeak | Alcoià | ||||||||||
| Alkatea | Carlos Blanes Gisbert | ||||||||||
| Izen ofiziala | Penàguila | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Penàguila | ||||||||||
| Posta kodea | 03815 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 03103 | ||||||||||
| Herriburua | Penàguila | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 38°40′45″N 0°21′33″W / 38.679166666667°N 0.35916666666667°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 49,92 km² | ||||||||||
| Altitudea | 685 m | ||||||||||
| Mugakideak | Alcoleja, Alcoi, Benasau, Benifallim, Benilloba, Cocentaina, Gorga, Relleu, Sella eta La Torre de les Maçanes | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 305 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 6 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | A | ||||||||||
| Hizkuntza ofiziala | katalan | ||||||||||
| penaguila.es | |||||||||||
Penàguila Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alcoià eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua.
Azken zentsuaren arabera 305 biztanle zituen.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Alcoleja, Alcoi, Benasau, Benifallim, Benilloba, Cocentaina, Gorga, Relleu, Sella eta La Torre de les Maçanes.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 157 gizon, 148 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 40,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 38,2) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 10,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 10,2 —probintzian % 29,2—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 31 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 64,5)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Erresuma Batua, Peru, Errumania dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 380 etxebizitza zeuden: 133 (% 35,0) nagusiak eta 247 (% 65,0) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 6 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 51 plazarekin (8,5 plaza etxebizitzako).[5]
Etxebizitza multzoa
Alacanteko mapa
Guztira 133 etxegune zeuden, eta horietatik 52 (% 39,1) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 274 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 28,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 20,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 33,9; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 16,4.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 27,5 zen 2021ean eta % 28,8 2024an; beraz, 1,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 24,3 izatetik % 16,4 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 35,3 ziren, eta gizonen artean % 22,7; 12,6 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 21,1 eta gizonen % 12,1 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 79 | % 28,8 | 32 | % 22,7 | 47 | % 35,3 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 57 | % 20,8 | 38 | % 27,0 | 19 | % 14,3 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 93 | % 33,9 | 54 | % 38,3 | 39 | % 29,3 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 45 | % 16,4 | 17 | % 12,1 | 28 | % 21,1 |
| Guztira | 274 | % 100,0 | 141 | % 100,0 | 133 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 27,5 | % 14,9 | % 33,3 | % 24,3 | 255 |
| 2022 | % 27,4 | % 17,7 | % 32,3 | % 22,6 | 266 |
| 2023 | % 27,9 | % 19,7 | % 34,1 | % 18,3 | 290 |
| 2024 | % 28,8 | % 20,8 | % 33,9 | % 16,4 | 274 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.270 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 33.570 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.313 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.250 euro zen. Errenta gordina 18.458 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 54,7[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 26,4), beste diru-sarrerak (% 13,1), langabezia-prestazioak (% 1,5), beste prestazioak (% 4,3).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 30 da, probintziakoaren (32,6;
Alacanteko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,5 da, probintziakoaren (2,8;
Alacanteko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Penàguila udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 139 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 50,9; gainerako % 49,1 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 11,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 54,3 zen eta emakumezkoena % 47,4; langabezia-tasa, aldiz, % 10,5 eta % 12,7 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 128 zen 2023ean, 2021eko 109etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 45,3 osatzen dute, eta gizonek % 54,7.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 123 | % 45,1 | 68 | % 48,6 | 55 | % 41,4 |
| Langabeak | 16 | % 5,9 | 8 | % 5,7 | 8 | % 6,0 |
| Inaktiboak | 134 | % 49,1 | 64 | % 45,7 | 70 | % 52,6 |
| Guztira | 273 | % 100,0 | 140 | % 100,0 | 133 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 65,6), eraikuntza (% 17,2), industria (% 12,5) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 4,7).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 50,8; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 30,5), eta oinarrizko okupazioak % 15,6.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 52,9 eta emakumeen % 48,3).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 39 | % 30,5 | 22 | % 31,4 | 17 | % 29,3 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 65 | % 50,8 | 37 | % 52,9 | 28 | % 48,3 |
| Oinarrizko okupazioak | 20 | % 15,6 | 9 | % 12,9 | 11 | % 19,0 |
| Ez dago jasota | 4 | % 3,1 | 2 | % 2,9 | 2 | % 3,4 |
| Guztira | 128 | % 100,0 | 70 | % 100,0 | 58 | % 100,0 |
Okupatuen % 79,7 besteren konturako langileak dira, eta % 20,3 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 26 | % 20,3 | 17 | % 24,3 | 9 | % 15,5 |
| Besteren kontura | 102 | % 79,7 | 53 | % 75,7 | 49 | % 84,5 |
| Guztira | 128 | % 100,0 | 70 | % 100,0 | 58 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 91 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.523 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 49,9 km² denez, NAE lurraldearen % 30,5 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 57,8 arbolak (880 ha, 90 ustiategitan), % 34 lur goldagarria (518 ha, 30 ustiategitan), % 8,2 larre iraunkorrak (125 ha, 3 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,03 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 164 gidari zeuden erroldatuta: 102 gizon (% 62,2) eta 62 emakume (% 37,8)[17]. Biztanleen % 53,8 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 320 ibilgailuk osatzen zuten: 189 turismo, 34 kamioi, 33 motozikleta, 26 furgoneta eta 17 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 620 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (547) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 12,4 urtekoa zen; turismoen % 12,7k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 10,1k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 55,1 diesel zen eta % 42,7 gasolinazko; 4 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,3; probintzian % 1,2). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 33,9k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Alacant.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Alacant.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Alacant.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Alacant.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Alacant.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1995277.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Alacant.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Valentziako Erkidegoko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

