Edukira joan

Melgar de Arriba

Wikipedia, Entziklopedia askea
Melgar de Arriba
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaValladolideko probintzia
AlkateaÓscar Fernández Crespo (en) Itzuli
Izen ofizialaMelgar de Arriba
Posta kodea47686
INEk ezarritako kodea47089
HerriburuaMelgar de Arriba
Geografia
Koordenatuak42°16′05″N 5°05′51″W / 42.268055555556°N 5.0975°W / 42.268055555556; -5.0975
Mapa
Azalera35 km²
Altitudea784 m
MugakideakSantervás de Campos, Melgar de Abajo, Joarilla de las Matas, Gordaliza del Pino eta Safagún
Demografia
Biztanleria161 (2025)
alt_left 66 (%40,5) (%59,5) 97 alt_right
Dentsitatea5 bizt/km²
MatrikulaVA

Melgar de Arriba Valladolideko udalerria da, Tierra de Campos eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 161 biztanle zituen 35 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Santervás de Campos, Melgar de Abajo, Joarilla de las Matas, Gordaliza del Pino eta Safagún.

Mapa
Melgar de Arriba eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea120150180210240270300330200020052010201520202025Melgar de ArribaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 97 gizon, 66 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
1.52
2.06
 
90-94
 
0.00
4.12
 
85-89
 
7.58
7.22
 
80-84
 
6.06
4.12
 
75-79
 
10.61
8.25
 
70-74
 
13.64
9.28
 
65-69
 
3.03
10.31
 
60-64
 
21.21
11.34
 
55-59
 
4.55
9.28
 
50-54
 
7.58
7.22
 
45-49
 
3.03
8.25
 
40-44
 
6.06
5.15
 
35-39
 
3.03
4.12
 
30-34
 
7.58
0.00
 
25-29
 
1.52
4.12
 
20-24
 
0.00
3.09
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
1.52
1.03
 
5-9
 
1.52
1.03
 
0-4
 
0.00
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 35 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 44,5) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 8,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 13,5 —probintzian % 10,8—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Valladolideko mapa
Udal
Prob
Erki
Best
Esta
Udalerri berean · % 35Probintzia berean · % 27Erkidegoan · % 16Beste erkidegoa · % 8,6Estatutik kanpo · % 13,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 22 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 90,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Bulgaria, Peru dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 9,1Europa · % 90,9
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
12
Bulgaria
6
1
Peru
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 239 etxebizitza zeuden: 76 (% 31,8) nagusiak eta 163 (% 68,2) ez-nagusiak.[4]

239etxebizitza
76etxegune

Etxebizitza multzoa Valladolideko mapa

76
163
Etxebizitza nagusia (76)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (163)

Guztira 76 etxegune zeuden, eta horietatik 32 (% 42,1) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 132
2 pertsona23
3 pertsona11
4 pertsona7
5 edo gehiago3

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 160 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 23,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 16,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 37,5; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 22,5.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 22,4 zen 2021ean eta % 23,8 2024an; beraz, 1,3 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 21,8 izatetik % 22,5 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 24,6 ziren, eta gizonen artean % 23,2; 1,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 29,2 eta gizonen % 17,9 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

160biztanle 15 urte edo +, 2024
% 23,8goi-mailako ikasketak+1,3 puntu 2021etik mapa
% 22,5lehen hezkuntza edo gutxiago+0,7 puntu 2021etik mapa
% 22,5
% 37,5
% 16,3
% 23,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 22,5Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 37,5Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 16,3Goi-mailako ikasketak · % 23,8
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Valladolideko mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Melgar de Arriba, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak38% 23,822% 23,216% 24,6
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa26% 16,318% 18,98% 12,3
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)60% 37,538% 40,022% 33,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago36% 22,517% 17,919% 29,2
Guztira160% 100,095% 100,065% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Melgar de Arriba, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 22,4% 16,3% 39,5% 21,8147
2022% 23,1% 18,1% 37,5% 21,3160
2023% 23,5% 16,7% 38,9% 21,0162
2024% 23,8% 16,3% 37,5% 22,5160
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 17.347 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 34.271 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.590 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 20.300 euro zen. Errenta gordina 20.516 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 47,2[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 29,2), beste diru-sarrerak (% 21,3), langabezia-prestazioak (% 0,6), beste prestazioak (% 1,7).

47%
29%
21%
Soldata · % 47,2Pentsioak · % 29,2Langabezia · % 0,6Beste prestazioak · % 1,7Beste sarrerak · % 21,3
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 28,9 da, probintziakoaren (29,2; Valladolideko mapa) parean eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,5; Valladolideko mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Melgar de Arriba udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 84 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 53,2; gainerako % 46,8 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 2,4 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 62,4 zen eta emakumezkoena % 40,0; langabezia-tasa, aldiz, % 1,7 eta % 3,8 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 86 zen 2023ean, 2021eko 71etik gora.[11] Emakumeek okupatuen % 33,7 osatzen dute, eta gizonek % 66,3.

86okupatu, 2023+% 21,1 2021etik
% 33,7emakumeak okupatuen artean
% 53,2jarduera-tasa, 2024
% 2,4langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 51,9
% 46,8
Okupatuak · % 51,9Langabeak · % 1,3Inaktiboak · % 46,8
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Melgar de Arriba, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak82% 51,957% 61,325% 38,5
Langabeak2% 1,31% 1,11% 1,5
Inaktiboak74% 46,835% 37,639% 60,0
Guztira158% 100,093% 100,065% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 45,3), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 30,2), industria (% 14,0) eta eraikuntza (% 10,5).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Valladolideko mapa
% 30,2
% 14,0
% 10,5
% 45,3
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 30,2Industria · % 14,0Eraikuntza · % 10,5Zerbitzuak · % 45,3

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 50,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 23,3), eta oinarrizko okupazioak % 16,3.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 49,1 eta emakumeen % 51,7).

% 23,3
% 50,0
% 16,3
% 10,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 23,3Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 50,0Oinarrizko okupazioak · % 16,3Ez dago jasota · % 10,5
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Melgar de Arriba, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak20% 23,39% 15,811% 37,9
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak43% 50,028% 49,115% 51,7
Oinarrizko okupazioak14% 16,312% 21,12% 6,9
Ez dago jasota9% 10,58% 14,01% 3,4
Guztira86% 100,057% 100,029% 100,0

Okupatuen % 66,3 besteren konturako langileak dira, eta % 33,7 norberaren konturakoak.[13]

% 33,7
% 66,3
Norberaren kontura · % 33,7Besteren kontura eta beste egoera bat · % 66,3
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Melgar de Arriba, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura29% 33,721% 36,88% 27,6
Besteren kontura57% 66,336% 63,221% 72,4
Guztira86% 100,057% 100,029% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 32 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 2.529 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 35 km² denez, NAE lurraldearen % 72,2 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 99,6 lur goldagarria (2.518 ha, 32 ustiategitan), % 0,4 larre iraunkorrak (9,2 ha, 6 ustiategitan), arbolak (1,7 ha, 3 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,03 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
72%
28%
NAE · 2.529 ha (% 72,2)Gainerako azalera · 971 ha (% 27,8)
NAE, lur-erabileraren arabera
100%
Lur goldagarria · 2.518 ha (% 99,6)Larre iraunkorrak · 9,2 ha (% 0,4)Arbolak · 1,7 ha (% 0,1)Baratzeak · 0,03 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 2.460 ardi eta ahuntz zeuden[16][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 102 gidari zeuden erroldatuta: 73 gizon (% 71,6) eta 29 emakume (% 28,4)[17]. Biztanleen % 62,6 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 231 ibilgailuk osatzen zuten: 141 turismo, 24 motozikleta, 21 kamioi, 16 furgoneta eta 9 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 865 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (525) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,3 urtekoa zen; turismoen % 8,5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 22k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 62,7 diesel zen eta % 35,1 gasolinazko; 3 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,3; probintzian % 0,8). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 39,6k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
25%
31%
40%
0 etiketa · 4 (% 1,8)ECO · 5 (% 2,2)C etiketa · 57 (% 25,3)B etiketa · 70 (% 31,1)Etiketarik gabe · 89 (% 39,6)
Turismoak, adinaren arabera
9%
9%
20%
40%
22%
< 4 urte · 12 (% 8,5)4–8 urte · 13 (% 9,2)8–15 urte · 28 (% 19,9)15–25 urte · 57 (% 40,4)≥ 25 urte · 31 (% 22)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Valladolid.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Valladolid.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Valladolid.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Valladolid.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Valladolid.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1919472.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Valladolid.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Valladolid.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Melgar_de_Arriba&oldid=11796201"(e)tik eskuratuta