Edukira joan

Gargüera

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gargüera
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Extremadura
ProbintziaCáceresko probintzia
AlkateaAntonio Collazos Perez
Izen ofizialaGargüera
Posta kodea10696
INEk ezarritako kodea10081
HerriburuaGargüera
Geografia
Koordenatuak40°03′40″N 5°55′39″W / 40.0612°N 5.9275°W / 40.0612; -5.9275
Mapa
Azalera52 km²
Altitudea501 m
MugakideakPlasencia, Casas del Castañar, Barrado, Arroyomolinos de la Vera, Tejeda de Tiétar eta Malpartida de Plasencia
Demografia
Biztanleria187 (2025)
alt_left 89 (%47,3) (%52,7) 99 alt_right
Dentsitatea4 bizt/km²
MatrikulaCC
garguera.es

Gargüera Cáceresko probintziako udalerria da. Cácerestik 103 kilometrora dago. Azken erroldaren arabera 187 biztanle zituen 52 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Plasencia, Casas del Castañar, Barrado, Arroyomolinos de la Vera, Tejeda de Tiétar eta Malpartida de Plasencia.

Mapa
Gargüera eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea100120140160180200200020052010201520202025GargüeraBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 99 gizon, 89 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
1.12
0.00
 
95-99
 
2.25
5.05
 
90-94
 
5.62
5.05
 
85-89
 
7.87
7.07
 
80-84
 
5.62
3.03
 
75-79
 
6.74
11.11
 
70-74
 
6.74
8.08
 
65-69
 
7.87
11.11
 
60-64
 
10.11
15.15
 
55-59
 
5.62
8.08
 
50-54
 
5.62
3.03
 
45-49
 
5.62
5.05
 
40-44
 
2.25
6.06
 
35-39
 
6.74
3.03
 
30-34
 
8.99
4.04
 
25-29
 
3.37
1.01
 
20-24
 
5.62
3.03
 
15-19
 
1.12
0.00
 
10-14
 
1.12
0.00
 
5-9
 
0.00
1.01
 
0-4
 
0.00
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 54,3 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 52,1) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 10,1 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 3,7 —probintzian % 6,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Cáceresko mapa
Udal
Prob
Best
Udalerri berean · % 54,3Probintzia berean · % 31,4Erkidegoan · % 0,5Beste erkidegoa · % 10,1Estatutik kanpo · % 3,7
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 7 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 71,4)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Maroko, Alemania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 14,3Europa · % 71,4Afrika · % 14,3
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
0
Errumania
2
0
Alemania
1
0
Belgika
1
0
Maroko
1
0
Mexiko
1
1
Portugal
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 270 etxebizitza zeuden: 112 (% 41,5) nagusiak eta 158 (% 58,5) ez-nagusiak.[4]

270etxebizitza
112etxegune

Etxebizitza multzoa Cáceresko mapa

112
158
Etxebizitza nagusia (112)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (158)

Guztira 112 etxegune zeuden, eta horietatik 73 (% 65,2) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 173
2 pertsona17
3 pertsona16
4 pertsona5
5 edo gehiago1

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 183 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 28,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 30,6; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 23,5.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 22,5 zen 2021ean eta % 28,4 2024an; beraz, 5,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 32,6 izatetik % 23,5 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 28,6 ziren, eta gizonen artean % 28,3; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 28,6 eta gizonen % 19,2 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

183biztanle 15 urte edo +, 2024
% 28,4goi-mailako ikasketak+5,9 puntu 2021etik mapa
% 23,5lehen hezkuntza edo gutxiago−9,1 puntu 2021etik mapa
% 23,5
% 30,6
% 17,5
% 28,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 23,5Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 30,6Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 17,5Goi-mailako ikasketak · % 28,4
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Cáceresko mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Gargüera, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak52% 28,428% 28,324% 28,6
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa32% 17,515% 15,217% 20,2
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)56% 30,637% 37,419% 22,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago43% 23,519% 19,224% 28,6
Guztira183% 100,099% 100,084% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Gargüera, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 22,5% 13,5% 31,5% 32,6178
2022% 22,9% 14,5% 31,8% 30,7179
2023% 27,4% 16,8% 29,6% 26,3179
2024% 28,4% 17,5% 30,6% 23,5183
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 13.509 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 22.347 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.771 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.050 euro zen. Errenta gordina 15.616 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 37,5[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 44,7), beste diru-sarrerak (% 10,4), langabezia-prestazioak (% 3,1), beste prestazioak (% 4,3).

38%
45%
10%
Soldata · % 37,5Pentsioak · % 44,7Langabezia · % 3,1Beste prestazioak · % 4,3Beste sarrerak · % 10,4
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 31,8 da, probintziakoaren (29,4; Cáceresko mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) parean. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,5 da, probintziakoaren (2,5; Cáceresko mapa) parean eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Gargüera udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 80 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 43,7; gainerako % 56,3 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 13,8 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 44,4 zen eta emakumezkoena % 42,9; langabezia-tasa, aldiz, % 9,1 eta % 19,4 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 57 zen 2023ean, 2021eko 60etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 35,1 osatzen dute, eta gizonek % 64,9.

57okupatu, 2023−% 5,0 2021etik
% 35,1emakumeak okupatuen artean
% 43,7jarduera-tasa, 2024
% 13,8langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 37,7
% 56,3
Okupatuak · % 37,7Langabeak · % 6,0Inaktiboak · % 56,3
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Gargüera, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak69% 37,740% 40,429% 34,5
Langabeak11% 6,04% 4,07% 8,3
Inaktiboak103% 56,355% 55,648% 57,1
Guztira183% 100,099% 100,084% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 63,2), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 28,1), eraikuntza (% 7,0) eta industria (% 1,8).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Cáceresko mapa
% 28,1
% 63,2
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 28,1Industria · % 1,8Eraikuntza · % 7,0Zerbitzuak · % 63,2

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 63,2; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 24,6), eta oinarrizko okupazioak % 8,8.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 70,3 eta emakumeen % 50,0).

% 24,6
% 63,2
% 8,8
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 24,6Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 63,2Oinarrizko okupazioak · % 8,8Ez dago jasota · % 3,5
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Gargüera, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak14% 24,67% 18,97% 35,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak36% 63,226% 70,310% 50,0
Oinarrizko okupazioak5% 8,84% 10,81% 5,0
Ez dago jasota2% 3,50% 0,02% 10,0
Guztira57% 100,037% 100,020% 100,0

Okupatuen % 64,9 besteren konturako langileak dira, eta % 35,1 norberaren konturakoak.[13]

% 35,1
% 64,9
Norberaren kontura · % 35,1Besteren kontura eta beste egoera bat · % 64,9
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Gargüera, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura20% 35,114% 37,86% 30,0
Besteren kontura37% 64,923% 62,214% 70,0
Guztira57% 100,037% 100,020% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 54 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.958 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 52 km² denez, NAE lurraldearen % 76,1 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 96,6 larre iraunkorrak (3.823 ha, 32 ustiategitan), % 1,9 lur goldagarria (74,4 ha, 13 ustiategitan), % 1,5 arbolak (60,6 ha, 36 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,15 ha, 5 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
76%
24%
NAE · 3.958 ha (% 76,1)Gainerako azalera · 1.242 ha (% 23,9)
NAE, lur-erabileraren arabera
97%
Lur goldagarria · 74,4 ha (% 1,9)Larre iraunkorrak · 3.823 ha (% 96,6)Arbolak · 60,6 ha (% 1,5)Baratzeak · 0,15 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 2.940 behi, 525 ardi eta ahuntz eta 60 txerri zeuden[16].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 94 gidari zeuden erroldatuta: 67 gizon (% 71,3) eta 27 emakume (% 28,7)[17]. Biztanleen % 50 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 216 ibilgailuk osatzen zuten: 132 turismo, 33 furgoneta, 28 kamioi, 9 motozikleta eta 5 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 702 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (601) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,8 urtekoa zen; turismoen % 5,3k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,9k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 70,1 diesel zen eta % 27,5 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,5; probintzian % 0,3). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4,3k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 45,5k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
19%
31%
45%
0 etiketa · 2 (% 0,9)ECO · 7 (% 3,3)C etiketa · 41 (% 19,4)B etiketa · 65 (% 30,8)Etiketarik gabe · 96 (% 45,5)
Turismoak, adinaren arabera
11%
21%
46%
16%
< 4 urte · 7 (% 5,3)4–8 urte · 15 (% 11,4)8–15 urte · 28 (% 21,2)15–25 urte · 61 (% 46,2)≥ 25 urte · 21 (% 15,9)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Cáceres.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Cáceres.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Cáceres.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Cáceres.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1648608.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Cáceres.tab (Wikimedia Commons).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Extremadura
 Artikulu hau Extremadurako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Gargüera&oldid=11789637"(e)tik eskuratuta