Valdastillas
| Valdastillas | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Cáceresko probintzia | ||||||||||
| Alkatea | José Ramón Herrero Domínguez | ||||||||||
| Izen ofiziala | Valdastillas | ||||||||||
| Posta kodea | 10614 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 10196 | ||||||||||
| Herriburua | Valdastillas | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°07′58″N 5°52′45″W / 40.1329°N 5.8791°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 8 km² | ||||||||||
| Altitudea | 638 m | ||||||||||
| Mugakideak | Casas del Castañar, El Torno, Jarilla, Casas del Monte, Rebollar, Navaconcejo, Piornal eta Cabrero | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 332 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 42 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | CC | ||||||||||
| valdastillas.net | |||||||||||
Valdastillas Cáceresko probintziako udalerria da. Cácerestik 109 kilometrora dago. Azken erroldaren arabera 332 biztanle zituen 8,1 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Casas del Castañar, El Torno, Jarilla, Casas del Monte, Rebollar, Navaconcejo, Piornal eta Cabrero.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 171 gizon, 164 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 48,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 52,1) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 7,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 7,5 —probintzian % 6,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 25 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 88)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Nikaragua, Ekuador, Txile dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 326 etxebizitza zeuden: 152 (% 46,6) nagusiak eta 174 (% 53,4) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 1 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 6 plazarekin (6 plaza etxebizitzako).[5]
Etxebizitza multzoa
Cáceresko mapa
Guztira 152 etxegune zeuden, eta horietatik 61 (% 40,1) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 299 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 16,7 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,1; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 52,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 13,4.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 13,6 zen 2021ean eta % 16,7 2024an; beraz, 3,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 19,7 izatetik % 13,4 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 20,1 ziren, eta gizonen artean % 13,5; 6,6 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 20,1 eta gizonen % 7,1 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 50 | % 16,7 | 21 | % 13,5 | 29 | % 20,1 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 51 | % 17,1 | 32 | % 20,6 | 19 | % 13,2 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 158 | % 52,8 | 91 | % 58,7 | 67 | % 46,5 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 40 | % 13,4 | 11 | % 7,1 | 29 | % 20,1 |
| Guztira | 299 | % 100,0 | 155 | % 100,0 | 144 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 13,6 | % 16,0 | % 50,7 | % 19,7 | 294 |
| 2022 | % 16,3 | % 15,9 | % 51,2 | % 16,6 | 301 |
| 2023 | % 15,8 | % 16,2 | % 52,2 | % 15,8 | 291 |
| 2024 | % 16,7 | % 17,1 | % 52,8 | % 13,4 | 299 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 10.607 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 22.122 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.771 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 13.650 euro zen. Errenta gordina 11.565 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 36,5[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 34,1), beste diru-sarrerak (% 18,7), langabezia-prestazioak (% 5,5), beste prestazioak (% 5,3).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 26,9 da, probintziakoaren (29,4;
Cáceresko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,5;
Cáceresko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Valdastillas udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 149 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 50,0; gainerako % 50,0 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 17,4 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 55,2 zen eta emakumezkoena % 44,4; langabezia-tasa, aldiz, % 15,3 eta % 20,3 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 124 zen 2023ean, 2021eko 114etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 44,4 osatzen dute, eta gizonek % 55,6.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 123 | % 41,3 | 72 | % 46,8 | 51 | % 35,4 |
| Langabeak | 26 | % 8,7 | 13 | % 8,4 | 13 | % 9,0 |
| Inaktiboak | 149 | % 50,0 | 69 | % 44,8 | 80 | % 55,6 |
| Guztira | 298 | % 100,0 | 154 | % 100,0 | 144 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 54,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 33,1), eraikuntza (% 9,7) eta industria (% 2,4).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 54,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 21,0), eta oinarrizko okupazioak % 12,9.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 52,2 eta emakumeen % 56,4).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 26 | % 21,0 | 18 | % 26,1 | 8 | % 14,5 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 67 | % 54,0 | 36 | % 52,2 | 31 | % 56,4 |
| Oinarrizko okupazioak | 16 | % 12,9 | 8 | % 11,6 | 8 | % 14,5 |
| Ez dago jasota | 15 | % 12,1 | 7 | % 10,1 | 8 | % 14,5 |
| Guztira | 124 | % 100,0 | 69 | % 100,0 | 55 | % 100,0 |
Okupatuen % 50,0 besteren konturako langileak dira, eta % 50,0 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 62 | % 50,0 | 33 | % 47,8 | 29 | % 52,7 |
| Besteren kontura | 62 | % 50,0 | 36 | % 52,2 | 26 | % 47,3 |
| Guztira | 124 | % 100,0 | 69 | % 100,0 | 55 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 139 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 326 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 8 km² denez, NAE lurraldearen % 40,7 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 99,6 arbolak (324 ha, 139 ustiategitan), % 0,4 larre iraunkorrak (1,1 ha, 2 ustiategitan), lur goldagarria (0,05 ha, 2 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,03 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 200 gidari zeuden erroldatuta: 118 gizon (% 59) eta 82 emakume (% 41)[17]. Biztanleen % 59,7 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 398 ibilgailuk osatzen zuten: 201 turismo, 87 kamioi, 54 furgoneta, 23 motozikleta eta 5 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 600 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (601) parean.
Turismoen batez besteko adina 14,5 urtekoa zen; turismoen % 5,5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,9k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 69,1 diesel zen eta % 30,4 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,3; probintzian % 0,3). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,8k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 46,8k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Cáceres.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q588290.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Extremadurako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

