Valdeobispo
| Valdeobispo Valdeobispo | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Cáceresko probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Óscar Alcón Granado | ||||||||||
| Izen ofiziala | Valdeobispo | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Valdeobispo | ||||||||||
| Posta kodea | 10672 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 10202 | ||||||||||
| Herriburua | Valdeobispo | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°04′53″N 6°14′55″W / 40.0815°N 6.2485°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 42,1 km² | ||||||||||
| Altitudea | 351 m | ||||||||||
| Mugakideak | Ahigal, Aceituna, Santibáñez el Bajo, Oliva de Plasencia, Plasencia, Carcaboso, Galisteo eta Montehermoso | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 617 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 15 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | CC | ||||||||||
| valdeobispo.es | |||||||||||
Valdeobispo Cáceresko probintziako udalerria da. Cácerestik 100 kilometrora dago. Azken erroldaren arabera 617 biztanle zituen 42,1 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ahigal, Aceituna, Santibáñez el Bajo, Oliva de Plasencia, Plasencia, Carcaboso, Galisteo eta Montehermoso.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 304 gizon, 312 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 47,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 52,1) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 11,4 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 2,9 —probintzian % 6,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 18 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 50)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Frantzia, Honduras, Kolonbia dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 720 etxebizitza zeuden: 318 (% 44,2) nagusiak eta 402 (% 55,8) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Cáceresko mapa
Guztira 318 etxegune zeuden, eta horietatik 137 (% 43,1) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 570 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 20,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 14,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 41,9; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 23,2.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 17,8 zen 2021ean eta % 20,4 2024an; beraz, 2,6 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 28,1 izatetik % 23,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 23,0 ziren, eta gizonen artean % 17,7; 5,3 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 26,6 eta gizonen % 19,8 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 62,9 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 37,1 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 42,2 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 57,8. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 9,6 ziren.[6]
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 116 | % 20,4 | 51 | % 17,7 | 65 | % 23,0 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 83 | % 14,6 | 44 | % 15,3 | 39 | % 13,8 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 239 | % 41,9 | 136 | % 47,2 | 103 | % 36,5 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 132 | % 23,2 | 57 | % 19,8 | 75 | % 26,6 |
| Guztira | 570 | % 100,0 | 288 | % 100,0 | 282 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 17,8 | % 14,6 | % 39,5 | % 28,1 | 602 |
| 2022 | % 17,6 | % 14,1 | % 41,1 | % 27,1 | 601 |
| 2023 | % 18,3 | % 14,4 | % 42,0 | % 25,4 | 591 |
| 2024 | % 20,4 | % 14,6 | % 41,9 | % 23,2 | 570 |
Ikasten ari direnak
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 7,7 ikasten ari zen (44 pertsona).[7] Ikasten ari zirenetatik, % 54,5 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 22,7 erdi-mailako lanbide-heziketan, % 18,2 batxilergoan eta % 4,5 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 59,3 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 47,1; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 17,6 eta emakumeen % 25,9. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 82,6 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 46,7 eta 25–29 urtekoen % 25,0; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,2 baino ez.[8] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 58,8 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 23,1.
Jaiolekuaren arabera
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 98,4 estatuan jaio zen, eta % 1,6 atzerrian.[6] Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 17,5 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 20,0; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 33,3 eta % 0,0, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 22,8 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 26,8; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 33,3 eta % 16,7, hurrenez hurren.
Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 7,8 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 0,0.[7] Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 12.663 euro-koa zen[9], eta etxegune bakoitzeko 24.917 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.771 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.750 euro zen. Errenta gordina 14.221 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 50,2[10]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 34,1), beste diru-sarrerak (% 5,6), langabezia-prestazioak (% 4,2), beste prestazioak (% 5,9).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[11][oh 1]. Udalerrian indizea 28,1 da, probintziakoaren (29,4;
Cáceresko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,4 da, probintziakoaren (2,5;
Cáceresko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Valdeobispo udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 271 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 48,0; gainerako % 52,0 inaktibo zeuden (erretiratuak % 59,2, beste inaktiboak % 32,3 eta ikasleak % 8,5).[12] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 21,4 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 51,9 zen eta emakumezkoena % 43,9; langabezia-tasa, aldiz, % 16,9 eta % 26,8 zen, hurrenez hurren.[12]
Okupatuen kopurua 218 zen 2023ean, 2021eko 208etik gora.[13] Emakumeek okupatuen % 45,0 osatzen dute, eta gizonek % 55,0.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 213 | % 37,7 | 123 | % 43,2 | 90 | % 32,1 |
| Langabeak | 58 | % 10,3 | 25 | % 8,8 | 33 | % 11,8 |
| Inaktiboak | 294 | % 52,0 | 137 | % 48,1 | 157 | % 56,1 |
| Guztira | 565 | % 100,0 | 285 | % 100,0 | 280 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 61,9), eraikuntza (% 18,3), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 12,8) eta industria (% 6,9).[13] Xeheago, jarduera-adarrik handiena eraikuntza da (% 18,3), ondoren administrazio publikoa (% 15,6) eta osasuna eta gizarte-zerbitzuak (% 13,3) datoz.
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 61,9; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 19,7), eta oinarrizko okupazioak % 15,6.[14] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 69,2 eta emakumeen % 53,1).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 43 | % 19,7 | 19 | % 15,8 | 24 | % 24,5 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 135 | % 61,9 | 83 | % 69,2 | 52 | % 53,1 |
| Oinarrizko okupazioak | 34 | % 15,6 | 16 | % 13,3 | 18 | % 18,4 |
| Ez dago jasota | 6 | % 2,8 | 2 | % 1,7 | 4 | % 4,1 |
| Guztira | 218 | % 100,0 | 120 | % 100,0 | 98 | % 100,0 |
Okupatuen % 78,4 besteren konturako langileak dira, eta % 21,6 norberaren konturakoak.[15]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 47 | % 21,6 | 29 | % 24,2 | 18 | % 18,4 |
| Besteren kontura | 171 | % 78,4 | 91 | % 75,8 | 80 | % 81,6 |
| Guztira | 218 | % 100,0 | 120 | % 100,0 | 98 | % 100,0 |
Jaiolekuaren arabera
Jarduera
16 urte edo gehiagokoen % 98,5 estatuan jaio zen, eta % 1,5 atzerrian.[12] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 41,7 okupatuak dira, % 38,2 erretiratuak, % 8,3 langabeak, % 7,6 bestelako inaktiboak eta % 4,2 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 50,0 langabeak dira, % 50,0 bestelako inaktiboak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 33,4 okupatuak dira, % 27,2 bestelako inaktiboak, % 26,6 erretiratuak, % 7,9 langabeak eta % 4,8 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 57,1 bestelako inaktiboak dira, % 14,3 erretiratuak, % 14,3 langabeak eta % 14,3 okupatuak.
Okupazioa
Okupatuen % 99,5 estatuan jaio zen, eta % 0,5 atzerrian.[14] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 69,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 15,8 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 13,3 oinarrizko okupazioetakoak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 53,6 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 24,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 17,5 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak oinarrizko okupazioetakoak dira.
Jarduera-sektoreak
Jarduera-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera.[16] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 40,8 zerbitzuetan ari dira, % 32,5 eraikuntzan, % 17,5 nekazaritzan eta % 9,2 industrian. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 87,6 zerbitzuetan ari dira, % 7,2 nekazaritzan eta % 4,1 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak zerbitzuetan ari dira.
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 63 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 2.606 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[17][oh 2]. Udalerriaren azalera 42,1 km² denez, NAE lurraldearen % 61,9 da[18]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 72 larre iraunkorrak (1.876 ha, 36 ustiategitan), % 27,4 lur goldagarria (715 ha, 51 ustiategitan), % 0,6 arbolak (15 ha, 15 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,19 ha, 7 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 3.873 behi eta 556 ardi eta ahuntz zeuden[19][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 378 gidari zeuden erroldatuta: 237 gizon (% 62,7) eta 141 emakume (% 37,3)[20]. Biztanleen % 61,4 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 578 ibilgailuk osatzen zuten: 389 turismo, 49 motozikleta, 41 ziklomotor, 40 furgoneta eta 37 kamioi[20]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 631 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (601) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 14,9 urtekoa zen; turismoen % 7,2k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,5k 25 urte baino gehiago[20]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 57,3 diesel zen eta % 42,3 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,2; probintzian % 0,3). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 42,3k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Cáceres.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1643024.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Extremadurako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

