Talaván
| Talaván | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Cáceresko probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Luis Enrique Periáñez Fernández | ||||||||||
| Izen ofiziala | Talaván | ||||||||||
| Posta kodea | 10193 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 10178 | ||||||||||
| Herriburua | Talaván | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 39°42′57″N 6°16′52″W / 39.7157°N 6.2812°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 98 km² | ||||||||||
| Altitudea | 367 m | ||||||||||
| Mugakideak | Cáceres, Santiago del Campo, Hinojal, Casas de Millán, Monroy, Serradilla eta Trujillo | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 775 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 8 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | CC | ||||||||||
| talavan.es | |||||||||||
Talaván Cáceresko probintziako udalerria da. Cácerestik 33 kilometrora dago. Azken erroldaren arabera 775 biztanle zituen 98 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cáceres, Santiago del Campo, Hinojal, Casas de Millán, Monroy, Serradilla eta Trujillo.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 391 gizon, 385 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 59,4 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 52,1) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 9,3 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 1,5 —probintzian % 6,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 12 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 91,7)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Peru, Kolonbia, Honduras dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 840 etxebizitza zeuden: 362 (% 43,1) nagusiak eta 478 (% 56,9) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Cáceresko mapa
Guztira 362 etxegune zeuden, eta horietatik 123 (% 34,0) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 694 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 13,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 15,9; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 44,1; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 26,2.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 13,0 zen 2021ean eta % 13,8 2024an; beraz, 0,8 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 30,8 izatetik % 26,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 15,9 ziren, eta gizonen artean % 11,8; 4,1 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 32,2 eta gizonen % 20,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 55,2 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 44,8 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 36,4 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 63,6. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 13,1 ziren.[6]
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 96 | % 13,8 | 42 | % 11,8 | 54 | % 15,9 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 110 | % 15,9 | 56 | % 15,8 | 54 | % 15,9 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 306 | % 44,1 | 184 | % 51,8 | 122 | % 36,0 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 182 | % 26,2 | 73 | % 20,6 | 109 | % 32,2 |
| Guztira | 694 | % 100,0 | 355 | % 100,0 | 339 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 13,0 | % 15,0 | % 41,2 | % 30,8 | 708 |
| 2022 | % 13,2 | % 15,8 | % 42,8 | % 28,3 | 704 |
| 2023 | % 13,5 | % 16,3 | % 43,3 | % 26,9 | 695 |
| 2024 | % 13,8 | % 15,9 | % 44,1 | % 26,2 | 694 |
Ikasten ari direnak
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 6,3 ikasten ari zen (44 pertsona).[7] Ikasten ari zirenetatik, % 34,1 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 29,5 batxilergoan, % 20,5 erdi-mailako lanbide-heziketan, % 11,4 DBHn edo antzekoetan eta % 2,3 lehen hezkuntzan edo beheragoko mailetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 36,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 31,8; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 18,2 eta emakumeen % 22,7. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 88,2 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 29,4 eta 25–29 urtekoen % 2,9; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,3 baino ez.[8] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 33,3 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 27,3.
Jaiolekuaren arabera
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 98,6 estatuan jaio zen, eta % 1,4 atzerrian.[6] Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 11,7 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 20,6; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 16,7 eta % 16,7, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 15,5 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 32,2; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 50,0 eta % 25,0, hurrenez hurren.
Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 6,1 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 20,0.[7] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 35,7 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 0,0 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 11.377 euro-koa zen[9], eta etxegune bakoitzeko 24.623 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.771 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.050 euro zen. Errenta gordina 12.740 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 48,3[10]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 33,4), beste diru-sarrerak (% 9,5), langabezia-prestazioak (% 3,8), beste prestazioak (% 5,1).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[11][oh 1]. Udalerrian indizea 25,6 da, probintziakoaren (29,4;
Cáceresko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2 da, probintziakoaren (2,5;
Cáceresko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Talaván udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 317 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 46,1; gainerako % 53,9 inaktibo zeuden (erretiratuak % 53,1, beste inaktiboak % 38,8 eta ikasleak % 8,1).[12] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 17,4 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 49,7 zen eta emakumezkoena % 42,3; langabezia-tasa, aldiz, % 13,2 eta % 22,4 zen, hurrenez hurren.[12]
Okupatuen kopurua 286 zen 2023ean, 2021eko 265etik gora.[13] Emakumeek okupatuen % 42,3 osatzen dute, eta gizonek % 57,7.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 262 | % 38,1 | 151 | % 43,1 | 111 | % 32,8 |
| Langabeak | 55 | % 8,0 | 23 | % 6,6 | 32 | % 9,5 |
| Inaktiboak | 371 | % 53,9 | 176 | % 50,3 | 195 | % 57,7 |
| Guztira | 688 | % 100,0 | 350 | % 100,0 | 338 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 57,7), eraikuntza (% 19,2), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 15,0) eta industria (% 8,0).[13] Xeheago, jarduera-adarrik handiena eraikuntza da (% 19,2), ondoren nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 15,0) eta administrazio publikoa (% 13,6) datoz.
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 67,1; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 17,5), eta oinarrizko okupazioak % 11,5.[14] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 71,5 eta emakumeen % 61,2).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 50 | % 17,5 | 19 | % 11,5 | 31 | % 25,6 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 192 | % 67,1 | 118 | % 71,5 | 74 | % 61,2 |
| Oinarrizko okupazioak | 33 | % 11,5 | 23 | % 13,9 | 10 | % 8,3 |
| Ez dago jasota | 11 | % 3,8 | 5 | % 3,0 | 6 | % 5,0 |
| Guztira | 286 | % 100,0 | 165 | % 100,0 | 121 | % 100,0 |
Okupatuen % 74,1 besteren konturako langileak dira, eta % 25,9 norberaren konturakoak.[15]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 74 | % 25,9 | 43 | % 26,1 | 31 | % 25,6 |
| Besteren kontura | 212 | % 74,1 | 122 | % 73,9 | 90 | % 74,4 |
| Guztira | 286 | % 100,0 | 165 | % 100,0 | 121 | % 100,0 |
Jaiolekuaren arabera
Jarduera
16 urte edo gehiagokoen % 98,7 estatuan jaio zen, eta % 1,3 atzerrian.[12] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 47,0 okupatuak dira, % 39,5 erretiratuak, % 6,3 langabeak, % 4,6 bestelako inaktiboak eta % 2,6 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 50,0 bestelako inaktiboak dira, % 25,0 erretiratuak eta % 25,0 okupatuak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 37,1 bestelako inaktiboak dira, % 36,2 okupatuak, % 16,1 erretiratuak, % 7,3 langabeak eta % 3,3 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 60,0 bestelako inaktiboak dira, % 40,0 okupatuak.
Okupazioa
Okupatuen % 99,0 estatuan jaio zen, eta % 1,0 atzerrian.[14] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 71,3 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 14,0 oinarrizko okupazioetakoak eta % 11,6 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 62,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 24,4 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 8,4 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira.
Jarduera-sektoreak
Jarduera-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera.[16] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 37,8 zerbitzuetan ari dira, % 29,3 eraikuntzan, % 20,1 nekazaritzan eta % 12,8 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak zerbitzuetan ari dira. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 84,0 zerbitzuetan ari dira, % 8,4 nekazaritzan eta % 5,9 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak zerbitzuetan ari dira.
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 113 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 6.291 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[17][oh 2]. Udalerriaren azalera 98 km² denez, NAE lurraldearen % 64,2 da[18]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 83,4 larre iraunkorrak (5.245 ha, 63 ustiategitan), % 13,8 lur goldagarria (866 ha, 28 ustiategitan), % 2,9 arbolak (180 ha, 62 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,35 ha, 12 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 3.413 behi eta 8.122 ardi eta ahuntz zeuden[19][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 424 gidari zeuden erroldatuta: 270 gizon (% 63,7) eta 154 emakume (% 36,3)[20]. Biztanleen % 54,6 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 704 ibilgailuk osatzen zuten: 430 turismo, 79 kamioi, 64 motozikleta, 57 furgoneta eta 29 ziklomotor[20]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 554 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (601) azpitik.
Turismoen batez besteko adina 14,6 urtekoa zen; turismoen % 4,7k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 19,1k 25 urte baino gehiago[20]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 67,7 diesel zen eta % 32 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,1; probintzian % 0,3). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 44,1k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Cáceres.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Cáceres.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1640803.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Cáceres.tab (Wikimedia Commons).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Gaztelaniaz) Talavángo Udalaren webgunea
| Artikulu hau Extremadurako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

