Berninches
| Berninches | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Guadalajarako probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Jacinto Bravo Martínez | ||||||||||
| Izen ofiziala | Berninches | ||||||||||
| Posta kodea | 19133 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 19051 | ||||||||||
| Herriburua | Berninches | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°34′22″N 2°47′59″W / 40.572777777778°N 2.7997222222222°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 35,2 km² | ||||||||||
| Altitudea | 930 m | ||||||||||
| Mugakideak | Alhóndiga, Alocén, Auñón, Fuentelencina, Peñalver, San Andrés del Rey, Budia eta El Olivar | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 51 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 1 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | GU | ||||||||||
| berninches.com | |||||||||||
Berninches Guadalajarako udalerria da, La Alcarria eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 51 biztanle zituen 35,2 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Alhóndiga, Alocén, Auñón, Fuentelencina, Peñalver, San Andrés del Rey, Budia eta El Olivar.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 40 gizon, 16 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 57,1 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 27,8) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 17,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 10,7 —probintzian % 21,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 6 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 33,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Bulgaria, Brasil dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 222 etxebizitza zeuden: 35 (% 15,8) nagusiak eta 187 (% 84,2) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Guadalajarako mapa
Guztira 35 etxegune zeuden, eta horietatik 22 (% 62,9) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 44 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 20,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 13,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 36,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 29,5.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 11,3 zen 2021ean eta % 20,5 2024an; beraz, 9,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 45,3 izatetik % 29,5 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 28,6 ziren, eta gizonen artean % 16,7; 11,9 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 21,4 eta gizonen % 33,3 ziren.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 9 | % 20,5 | 5 | % 16,7 | 4 | % 28,6 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 6 | % 13,6 | 3 | % 10,0 | 3 | % 21,4 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 16 | % 36,4 | 12 | % 40,0 | 4 | % 28,6 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 13 | % 29,5 | 10 | % 33,3 | 3 | % 21,4 |
| Guztira | 44 | % 100,0 | 30 | % 100,0 | 14 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 11,3 | % 9,4 | % 34,0 | % 45,3 | 53 |
| 2022 | % 13,5 | % 11,5 | % 32,7 | % 42,3 | 52 |
| 2023 | % 14,0 | % 14,0 | % 34,0 | % 38,0 | 50 |
| 2024 | % 20,5 | % 13,6 | % 36,4 | % 29,5 | 44 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 19.068 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 31.197 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.689 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) — zen. Errenta gordina 22.638 euro-koa izan zen pertsonako.
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[8][oh 1].
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Berninches udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 21 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 47,7; gainerako % 52,3 inaktibo zeuden.[9] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 43,3 zen eta emakumezkoena % 57,1; langabezia-tasa, aldiz, % 0,0 eta % 25,0 zen, hurrenez hurren.[9]
Okupatuen kopurua 18 zen 2023ean, 2021eko 16etik gora.[10] Emakumeek okupatuen % 33,3 osatzen dute, eta gizonek % 66,7.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 19 | % 43,2 | 13 | % 43,3 | 6 | % 42,9 |
| Langabeak | 2 | % 4,5 | 0 | % 0,0 | 2 | % 14,3 |
| Inaktiboak | 23 | % 52,3 | 17 | % 56,7 | 6 | % 42,9 |
| Guztira | 44 | % 100,0 | 30 | % 100,0 | 14 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 55,6), eraikuntza (% 27,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 11,1) eta industria (% 5,6).[10]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 55,6; ondoren, oinarrizko okupazioak daude (% 33,3), eta zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak % 11,1.[11] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 58,3 eta emakumeen % 50,0).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 2 | % 11,1 | 1 | % 8,3 | 1 | % 16,7 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 10 | % 55,6 | 7 | % 58,3 | 3 | % 50,0 |
| Oinarrizko okupazioak | 6 | % 33,3 | 4 | % 33,3 | 2 | % 33,3 |
| Ez dago jasota | 0 | % 0,0 | 0 | % 0,0 | 0 | % 0,0 |
| Guztira | 18 | % 100,0 | 12 | % 100,0 | 6 | % 100,0 |
Okupatuen % 66,7 besteren konturako langileak dira, eta % 33,3 norberaren konturakoak.[12]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 6 | % 33,3 | 5 | % 41,7 | 1 | % 16,7 |
| Besteren kontura | 12 | % 66,7 | 7 | % 58,3 | 5 | % 83,3 |
| Guztira | 18 | % 100,0 | 12 | % 100,0 | 6 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.182 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[13][oh 2]. Udalerriaren azalera 35,2 km² denez, NAE lurraldearen % 33,6 da[14]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 99,1 lur goldagarria (1.171 ha, 6 ustiategitan), % 0,9 arbolak (10,4 ha, 5 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,07 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 25 gidari zeuden erroldatuta: 22 gizon (% 88) eta 3 emakume (% 12)[15]. Biztanleen % 44,6 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 123 ibilgailuk osatzen zuten: 64 turismo, 30 furgoneta, 10 kamioi, 8 motozikleta eta 3 ziklomotor[15]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 1.143 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (582) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 16,7 urtekoa zen; turismoen % 1,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 28,1k 25 urte baino gehiago[15]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 65 diesel zen eta % 35 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 64,2k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Guadalajara.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Guadalajara.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Guadalajara.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1656062.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

