Edukira joan

Tamajón

Wikipedia, Entziklopedia askea
Tamajón
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela-Mantxa
ProbintziaGuadalajarako probintzia
AlkateaEugenio Esteban de la Morena
Izen ofizialaTamajón
Posta kodea19222
INEk ezarritako kodea19262
HerriburuaTamajón
Geografia
Koordenatuak41°00′04″N 3°14′56″W / 41.001111111111°N 3.2488888888889°W / 41.001111111111; -3.2488888888889
Mapa
Azalera116,28 km²
Altitudea1.030 m
MugakideakCogolludo, La Mierla, Retiendas, Valdesotos, Campillo de Ranas, Valverde de los Arroyos, La Huerce, El Ordial, Semillas eta Arbancón
Demografia
Biztanleria153 (2025)
alt_left 72 (%46,8) (%53,2) 82 alt_right
Dentsitatea1 bizt/km²
MatrikulaGU
tamajon.com

Tamajón Guadalajarako udalerria da, Sierra norte eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 153 biztanle zituen 116,3 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cogolludo, La Mierla, Retiendas, Valdesotos, Campillo de Ranas, Valverde de los Arroyos, La Huerce, El Ordial, Semillas eta Arbancón.

Mapa
Tamajón eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea120140160180200220240200020052010201520202025TamajónBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 82 gizon, 72 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
1.39
1.22
 
95-99
 
2.78
2.44
 
90-94
 
4.17
1.22
 
85-89
 
6.94
10.98
 
80-84
 
6.94
6.10
 
75-79
 
19.44
10.98
 
70-74
 
6.94
10.98
 
65-69
 
4.17
12.20
 
60-64
 
6.94
2.44
 
55-59
 
11.11
8.54
 
50-54
 
2.78
14.63
 
45-49
 
8.33
8.54
 
40-44
 
2.78
1.22
 
35-39
 
0.00
2.44
 
30-34
 
5.56
2.44
 
25-29
 
0.00
1.22
 
20-24
 
6.94
0.00
 
15-19
 
1.39
0.00
 
10-14
 
0.00
1.22
 
5-9
 
0.00
1.22
 
0-4
 
1.39
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 22,1 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 27,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 41,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 8,4 —probintzian % 21,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Guadalajarako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 22,1Probintzia berean · % 24Erkidegoan · % 3,9Beste erkidegoa · % 41,6Estatutik kanpo · % 8,4
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 13 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 46,2)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Frantzia, Errusia dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 15,4Europa · % 46,2Afrika · % 30,8Asia · % 7,7
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
2
Maroko
1
0
Frantzia
2
0
Errumania
1
0
Errusia
1
1
Herbehereak
0
0
Kolonbia
1
0
Mexiko
1
0
Polonia
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 487 etxebizitza zeuden: 84 (% 17,2) nagusiak eta 403 (% 82,8) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 4 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 28 plazarekin (7 plaza etxebizitzako).[5]

487etxebizitza
84etxegune
4etxebizitza turistiko (2026) Guadalajarako mapa

Etxebizitza multzoa Guadalajarako mapa

84
403
Etxebizitza nagusia (84)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (403)

Guztira 84 etxegune zeuden, eta horietatik 52 (% 61,9) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 152
2 pertsona15
3 pertsona11
4 pertsona4
5 edo gehiago2

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 150 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 27,3 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 16,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 36,0; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 20,0.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,9 zen 2021ean eta % 27,3 2024an; beraz, 1,5 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 23,1 izatetik % 20,0 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 22,2 ziren, eta gizonen artean % 32,1; 9,8 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 26,4 eta gizonen % 14,1 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

150biztanle 15 urte edo +, 2024
% 27,3goi-mailako ikasketak+1,5 puntu 2021etik mapa
% 20,0lehen hezkuntza edo gutxiago−3,1 puntu 2021etik mapa
% 20,0
% 36,0
% 16,7
% 27,3
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 20,0Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 36,0Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 16,7Goi-mailako ikasketak · % 27,3
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Guadalajarako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Tamajón, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak41% 27,325% 32,116% 22,2
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa25% 16,715% 19,210% 13,9
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)54% 36,027% 34,627% 37,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago30% 20,011% 14,119% 26,4
Guztira150% 100,078% 100,072% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Tamajón, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 25,9% 14,7% 36,4% 23,1143
2022% 25,9% 14,7% 38,5% 21,0143
2023% 27,1% 16,0% 37,5% 19,4144
2024% 27,3% 16,7% 36,0% 20,0150
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 17.537 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 32.117 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.689 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 21.350 euro zen. Errenta gordina 20.608 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 42,3[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 32), beste diru-sarrerak (% 18,7), langabezia-prestazioak (% 1,4), beste prestazioak (% 5,6).

42%
32%
19%
Soldata · % 42,3Pentsioak · % 32Langabezia · % 1,4Beste prestazioak · % 5,6Beste sarrerak · % 18,7
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 30,3 da, probintziakoaren (28,9; Guadalajarako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,4; Guadalajarako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Tamajón udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 65 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 43,3; gainerako % 56,7 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 55,1 zen eta emakumezkoena % 30,6; langabezia-tasa, aldiz, % 7,0 eta % 9,1 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 52 zen 2023ean, 2021eko 50etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 23,1 osatzen dute, eta gizonek % 76,9.

52okupatu, 2023+% 4,0 2021etik
% 23,1emakumeak okupatuen artean
% 43,3jarduera-tasa, 2024
% 7,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 40,0
% 56,7
Okupatuak · % 40,0Langabeak · % 3,3Inaktiboak · % 56,7
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Tamajón, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak60% 40,040% 51,320% 27,8
Langabeak5% 3,33% 3,82% 2,8
Inaktiboak85% 56,735% 44,950% 69,4
Guztira150% 100,078% 100,072% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 82,7), eraikuntza (% 9,6), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 5,8) eta industria (% 1,9).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Guadalajarako mapa
% 9,6
% 82,7
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 5,8Industria · % 1,9Eraikuntza · % 9,6Zerbitzuak · % 82,7

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 61,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 26,9), eta oinarrizko okupazioak % 9,6.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 65,0 eta emakumeen % 50,0).

% 26,9
% 61,5
% 9,6
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 26,9Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 61,5Oinarrizko okupazioak · % 9,6Ez dago jasota · % 1,9
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Tamajón, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak14% 26,910% 25,04% 33,3
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak32% 61,526% 65,06% 50,0
Oinarrizko okupazioak5% 9,63% 7,52% 16,7
Ez dago jasota1% 1,91% 2,50% 0,0
Guztira52% 100,040% 100,012% 100,0

Okupatuen % 67,3 besteren konturako langileak dira, eta % 32,7 norberaren konturakoak.[14]

% 32,7
% 67,3
Norberaren kontura · % 32,7Besteren kontura eta beste egoera bat · % 67,3
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Tamajón, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura17% 32,714% 35,03% 25,0
Besteren kontura35% 67,326% 65,09% 75,0
Guztira52% 100,040% 100,012% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.722 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 116,3 km² denez, NAE lurraldearen % 32 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 92 larre iraunkorrak (3.423 ha, 3 ustiategitan) eta % 8 lur goldagarria (299 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
32%
68%
NAE · 3.722 ha (% 32)Gainerako azalera · 7.906 ha (% 68)
NAE, lur-erabileraren arabera
8%
92%
Lur goldagarria · 299 ha (% 8)Larre iraunkorrak · 3.423 ha (% 92)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 72 gidari zeuden erroldatuta: 52 gizon (% 72,2) eta 20 emakume (% 27,8)[17]. Biztanleen % 46,8 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 176 ibilgailuk osatzen zuten: 90 turismo, 31 furgoneta, 17 motozikleta, 15 kamioi eta 12 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 584 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (582) parean.

Turismoen batez besteko adina 14,6 urtekoa zen; turismoen % 4,4k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,6k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 54,6 diesel zen eta % 44,8 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,9k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 43,1k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
22%
32%
43%
0 etiketa · 1 (% 0,6)ECO · 4 (% 2,3)C etiketa · 39 (% 22,4)B etiketa · 55 (% 31,6)Etiketarik gabe · 75 (% 43,1)
Turismoak, adinaren arabera
11%
24%
44%
16%
< 4 urte · 4 (% 4,4)4–8 urte · 10 (% 11,1)8–15 urte · 22 (% 24,4)15–25 urte · 40 (% 44,4)≥ 25 urte · 14 (% 15,6)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Guadalajara.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Guadalajara.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Guadalajara.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Guadalajara.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1656074.
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela-Mantxa
 Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Tamajón&oldid=11797402"(e)tik eskuratuta